Deze Boliviaanse herdenkingsdag refereert aan het verlies van de provincie Litoral ten gunste van Chili. De datum van 23 maart is de sterfdag van de Boliviaanse held Eduardo Abaroa.
De provicie Litoral, wat nu het noorden van Chili is, was voorheen een deel van Bolivia, en wel het enige stukje Boliviaans grondgebied wat aan de Stille Oceaan grensde, met Antofagasta als belangrijkste havenstad, in een regio die rijk was aan nitraat en guano.
De aanleiding voor de oorlog was een dispuut in 1878 over een verhoging van de belastingen, opgelegd aan een in Antofagasta opererend Chileens mijnbouwbedrijf, de Compañia de Salitres y Ferrocarril de Antofagasta. Volgens een in 1874 gesloten accoord tussen Bolivia en de CFSA zou de belasting minimaal 25 jaar bevroren zijn.
Gravure van Antofagasta in 1876 naar een foto van Eduardo Clifford Spencer
Toen vier jaar later de Boliviaanse regering in strijd met dit accoord tóch de belastingdruk opvoerde, waren de Chilenen ziedend en weigerden de extra belastingen te betalen. Chili wilde de zaak met Bolivia bespreken, maar het land weigerde dit. De spanning liep op en toen Bolivia aankondigde op 14 februari 1879 beslag te leggen op eigendommen van de CFSA met als doel deze bij opbod te verkopen en zo alsnog extra geld te kunnen binnenhalen, was de maat vol voor Chili, waarna Chileense troepen de stad bezetten.
Peru, dat een geheim militair bondgenootschap had met Bolivia, trachtte als bemiddelaar de spanning te sussen, maar op 1 maart 1879 verklaarde Bolivia Chili de oorlog en riep Peru op grond van het bondgenootschap op om militaire steun te verlenen.
Chili op zijn beurt waarschuwde Peru buiten het conflict te blijven, maar op 5 april liet Peru weten zich aan de zijde van Bolivia te scharen. Dezelfde dag nog verklaarde Chili beide landen de oorlog.
De dag die vandaag herdacht wordt, de 21e mei is die uit het jaar 1879, dus vlak na het begin van de oorlog. Het eerste deel van deze oorlog speelde zich af op zee. Heerschappij over delen van de kustwateren was belangrijk voor het verplaatsen van troepen. Chili stuurde daarom de bulk van zijn marine richting de Peruaanse havenstad Callao, ter hoogte van hoofdstad Lima. Twee oude houten schepen, de Esmeralda en de Covadonga werden naar de Zuid-Peruaanse stad Iquique gestuurd om daar de haven te blokkeren. Inmiddels hadden echter twee moderne Peruaanse marineschepen, de Huáscar en de Independencia ongezien naar het zuiden kunnen varen.
Op 21 mei kwam het tot een confrontatie tussen de vier schepen bij Iquique. De modernere Peruaanse schepen waren in het voordeel en de Esmeralda en de Covadonga werden na een hevige strijd tot zinken gebracht.
De Slag bij Iquique: de Esmeralda is zinkende, rechts de Huáscar
143 man man overleefden het niet, 57 werden er krijgsgevangen gemaakt. De Chileense commandant Arturo Prat Chacón was strijdend ten onder gegaan. De Peruaanse commandant, Miguel Grau Seminario had bewondering voor zijn tegenstander’s heldhaftige optreden en zorgde ervoor dat Prat’s persoonlijke bezittingen, waaronder een dagboek, zijn uniform en zwaard, naar zijn weduwe gestuurd werden, tezamen met een brief waarin zijn heldhaftigheid in de Slag bij Iquique werd beschreven.
Arturo Prat Chacón (1848-1879) en Miguel Grau Seminario (1834-1879)
Wellicht wat merkwaardig om juist deze dag waarbij Peru als overwinnaar uit de bus kwam tot feestdag te verheffen, maar de dag was een keerpunt. De heroïsche verhalen over Prat, die tot het uiterste doorvocht, inspireerden vele jonge Chilenen om zich aan te sluiten bij marine en leger. De strijd zou dan ook een wending ten gunste van Chili worden en werd zowel op zee als op land uitgevochten. Het Boliviaanse leger trok zich na de Slag bij Tacna op 26 mei 1880 terug. Het Chileense leger bezette in januari 1881 de Peruaanse hoofdstad Lima. Een Peruaanse guerrilla-oorlog veranderde niets meer aan de Chileense overmacht.
Peru tekende het zogenaamde Verdrag van Ancón in oktober 1883, waarbij de vijandelijkheden werden beëindigd en Chili tijdelijk gezag kreeg in de zuidelijke provincies Tacna en Arica. In 1929 werd er definitieve verdeling gemaakt, waarbij Tacna terug ging naar Peru en Chili Arica behield.
Links de situatie vóór de oorlog, waarbij Bolivia nog toegang tot de Stille Oceaan heeft, rechts de toestand na de oorlog, waarbij de rode lijn het veroverde territorium van Chili aangeeft
Voor wat betreft Bolivia waren de druiven zuur: er werd een wapenstilstand gesloten in 1884 en de Boliviaanse kustprovincie Litoral werd tot Chileens grondgebied verklaard (nu de provincie Antofagasta), waardoor Bolivia zijn enige stukje kust kwijtraakte en een binnenstaat werd.
De vermoedelijk enige foto van Eduardo Abaroa (1839-1879), hier in gezelschap van zijn dochter Herminia (publiek domein)
Specifiek wordt op deze dag aandacht geschonken aan een groep van 144 burgers, die aan het begin van de oorlog in maart 1879 de Topáter-brug over de rivier de Loa tegen oprukkende Chileense troepen verdedigden. Onder hen was Eduardo Abaroa die op 23 maart, toen de brug in handen viel van de Chilenen, zich weigerde over te geven en geroepenzou hebben “¿Rendirme yo? ¡Que se rinda su abuela, carajo!” (‘Ik mij overgeven? Je grootmoeder zou zich moeten overgeven, klootzak!”), waarna hij gedood werd. In Chili meent men echter dat hij slechts “¿Quién, yo?” (“Wie, ik?”) gezegd zou hebben.
Standbeeld van Eduardo Abaroa op het Plaza Abaroa in La Paz, hij is afgebeeld op het moment dat hij zich weigert over te geven (foto: Israel Durán / publiek domein)
Hoe het ook zij: sindsdien wordt Abaroa als een held vereerd in Bolivia. Zijn lichaam werd in 1952 gerepatrieerd en met militaire eer herbegraven in La Paz, ten overstaan van tienduizenden mensen.
Links: Munt uit 2017 van 2 bolivianos met het portret van Abaroa (Banco Central de Bolivia) / Rechts: Postzegel van 80 centavos uit 1952 met een afbeelding van een onverzettelijke Abaroa vlak voor zijn heroïsche dood (Correos de Bolivia)
Als held heeft hij inmiddels een standbeeld (op een naar hem genoemd plein) en is hij op postzegels, munten en bankbiljetten afgebeeld en zijn een provincie en een nationaal park naar hem vernoemd.
Bankbiljet van 500 bolivianos uit 1981, met het portret van Eduardo Abaroa (Banco Central de Bolivia)
De Día de Mar wordt doorgaans gevierd met parades in diverse steden, naast een nationale ceremonie in La Paz, op het Plaza Abaroa bij zijn standbeeld, waar de president ook bij aanwezig is.
De vlag
Vlag van Bolivia (1888-heden)
Bolivia, officieel Plurinationale Staat Bolivia, heeft verschillende vlagontwerpen gehad sinds de onafhankelijkheid, maar de huidige vlag bestaat sinds 14 juli 1888.
De vlag is een horizontale driekleur in rood, geel en groen. In het midden van de gele baan is het staatswapen geplaatst. Het rood staat voor de fauna en de dapperheid van de Boliviaanse soldaat, het geel voor de Inca’s en de bodemschatten, het groen voor de flora, de vruchtbaarheid van de grond en de ontwikkeling van het land. De vlag bestaat ook zonder wapen, voor civiel gebruik.
Staatswapen van Bolivia (1888-heden)
Het staatswapen, vastgesteld op dezelfde dag in 1888, is gebaseerd op dat van 1825. Het bestaat uit een ovalen schild waarop een landschap is afgebeeld. Een groene weide herbergt een alpaca, een korenschoof, een palmboom en achterin een huisje. Daarachter in geel verheft zich de berg Potosí (4.782 m), met een besneeuwde top, met daar achter een blauwe lucht met gele zon. De rand van het schild heeft aan de bovenzijde de naam Bolivia in gele kapitalen op een blauwe achtergrond en aan de onderzijde 10 gele sterren. De 10 sterren staan voor de 10 departementen van het land, waarbij opgemerkt dient te worden dat één van die sterren staat voor de verloren gegane kustprovincie, nu ruwweg overeenkomend met de huidige Chileense regio Antofagasta.
Achter het schild zien we twee gekruiste kanonnen, aan iedere zijde drie Boliviaanse vlaggen, twee paar geweren, een vrijheidsmuts, een Inca strijdbijl (samen symbool voor de wil tot verdediging), een laurierkrans en bovenop het wapenschild een Andes-condor, klaar voor de vlucht (symbool voor de vrijheid).
De 21e maart is niet alleen de overgang van winter naar lente (hoewel dat dit jaar al op 20 maart viel), maar tevens een feestdag in talloze Aziatische landen, waaronder Kirgizië, en voor diverse etnische groepen. De spelling Nooruz is Kirgizisch, in het Nederlands noemen we het Noroez, maar de meest gebruikte spelling is het Perzisch-Iraanse Nowruz. Het is een combinatie van twee Perzische woorden: now = nieuw, ruz = dag.
Landen die dit nieuwjaarsfeest vieren zijn naast Kirgizië o.a.: Iran, Irak (door de Koerden en Turkmenen), Azerbeidzjan, Armenië (Iraanse Armeniërs en Yezidi’s), Georgië, Kazachstan, Tadzjikistan, Turkmenistan, Oekraïne (Krim-Tataren), Oezbekistan en Israël (Perzische en Koerdische joden).
Affiche voor Nooruz in Kirgizië
De viering van deze dag en de seizoenswissel (de zogenaamde lente-equinox) gaat al lang terug, waarschijnlijk al meer dan 7.000 jaar. In recentere tijden was Iran het enige land ter wereld waar deze dag een officiële feestdag was. Dat duurde tot de ontmanteling van de Sovjet-Unie in 1991, waarna de voormalige Kaukasische en Centraal-Aziatische sovjetrepublieken onafhankelijk werden en deze dag ook als feestdag invoerden.
De viering van de dag zal vandaag ongetwijfeld anders verlopen dan in andere jaren vanwege de voortdurende coronavirus-crisis.
In het algemeen is het zo dat voorafgaand aan de feestdag de voorjaarsschoonmaak gehouden wordt, er worden nieuwe kleren gekocht, mensen bezoeken elkaar over en weer en er wordt uitgebreid gekookt.
De vlag
Vlag van Kirgizië (1992-heden)
De vlag is zeer herkenbaar en lijkt op geen enkele andere nationale vlag. Bij eerste beschouwing lijkt het alsof iemand een tennis- of jeu de boules-bal op de vlag heeft gezet, maar uiteraard is dat niet wat we hier zien!
Wat we wél zien is een stukje van een yurt, een traditionele tent, die helemaal bovenin een gat heeft. Als iemand ’s morgens wakker wordt in een yurt en naar boven kijkt, ziet hij of zij het cirkelvormige gat in de nok van de tent, een zogenaamde tunduk, met daarin elkaar kruisende constructie-latten. En als het even mee zit schijnt de zon en die zien we over het symbool afgebeeld.
De rode kleur van de vlag wordt door sommigen uitgelegd als een doorsluimerende invloed van het communisme, maar officieel wordt het rood uitgelegd als symbool voor moed en heldhaftigheid. De zon staat voor vrede en welvaart. De veertig zonnestralen staan symbool voor het aantal stammen dat de legendarische volksheld Manas wist te verenigen in de strijd tegen de Mongolen. De tunduk in het midden van de vlag symboliseert de oorsprong van het leven, de eenheid van tijd en ruimte, maar tevens huis en haard en gastvrijheid.
De vlag werd ontworpen door Miroslav Grčev en als nationale vlag aangenomen op 3 maart 1992, toen Kirgizië reeds zeven maanden lang onafhankelijk was. Die eerste zeven maanden werd de oude sovjet-republiek vlag nog gebruikt. In totaal ‘versleet’ Kirgizië drie verschillende sovjet-vlaggen tussen 1936 en 1952 (zie hieronder).
Drie vlaggen van Kirgizië als sovjetrepubliek, v.l.n.r.: 1936-1940, 1940-1952, 1952-1992
De Noord-Macedonische ontwerper Miroslav Grčev is tevens verantwoordelijk voor het vlagontwerp van Noord-Macedonië.
Noot: Met dank aan collega vlag-afficionado Maarten Brandts Buijs uit Groningen die me de Kirgizische vlag cadeau deed. Voor nog meer vlagvertoon raad ik u aan zijn Facebook-pagina te bezoeken!
Op 18 maart 1976 werd Aruba’s eerste eigen vlag voor het eerst gehesen en sinds dat jaar staat deze datum bekend als Día di himno y bandera (Dag van het volkslied en de vlag).
Tot 1976 was de vlag van de Nederlandse Antillen in gebruik. Na de invoering van de Arubaanse vlag verdween één van de zes sterren (die voor de zes eilanden stonden) van het Antiliaanse dundoek.
De Antilliaanse vlag werd afgeschaft op 10 oktober 2010: Curaçao en Sint Maarten kregen een status aparte en Bonaire, Sint Eustatius en Saba werden gemeenten binnen het koninkrijk.
De twee versies van de vlag van de Nederlandse Antillen. Links met zes sterren (1959-1986) en rechts met vijf sterren na de uittreding van Aruba (1986-2010)
Aruba was Curaçao en Sint Maarten voor met zijn status aparte, op 1 januari 1986 werd het een apart land binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Een eigen vlag hadden ze toen dus al tien jaar
De vlag
Vlag van Aruba (1976-heden)
De Arubaanse vlag is lichtblauw met een rode vierpuntige, met wit omzoomde ster. Dwars over de gehele lengte van de onderste helft van de vlag twee horizontale, parallel lopende gele strepen.
De vlag was het resultaat van een ontwerpwedstrijd.
De Vlag Commissie bestond uit Julio Maduro, Epi Wever en Roland Donk, die reeds maanden vóór die bewuste 18 maart 1976 bezig waren ontwerpen te beoordelen. Het was al maart toen vexillologe (vlaggenspecialist) Sarah Bollinger (1938-2011) uit de Verenigde Staten erbij werd gehaald om te helpen bij de keuze.
De commissie had op dat moment drie ontwerpen op het oog. Sarah Bollinger nam deze als uitgangspunt, maar haalde ook elementen uit de overige inzendingen. De wens was om de vlag vooral eenvoudig te houden en toch onderscheidend, waarin tevens het karakter van het eiland naar voren moest komen.
Het amalgaam van al deze overwegingen is de hierboven beschreven vlag. De lichtblauwe kleur staat voor de zee en de lucht, het is dezelfde kleur blauw als die van de vlag van de Verenigde Naties. De rode ster staat voor het eiland zelf en de vier talen die men er spreekt: Spaans, Engels, Papiaments en Nederlands. De kleur rood staat voor vaderlandsliefde. Het witte kader rond de ster staat voor de hagelwitte stranden en de branding van de golven en tevens voor gerechtigheid, orde en vrijheid. De gele strepen staan voor de status aparte en voor het toerisme en de industrie en Aruba’s mineralen.
Naast de eilandvlag is er ook een vlag voor de gouverneur van Aruba. Sinds 1 januari 2017 is dat Alfonso Boekhoudt (1965). Deze vlag is wit, boven en onder afgezet met smalle rood-wit-blauwe banen. In het midden een rond ‘doorkijkje’ naar de Arubaanse vlag: de rode ster en de twee gele strepen tegen een lichtblauwe achtergrond.
Volkslied
Op deze dag wordt het volkslied, zoals de naam van deze dag al doet vermoeden, ook gezongen. Het heet Aruba dushi tera (Aruba mooi land) en werd geschreven door Juan Chabaya Lampe op muziek van Rufo Wever.
Drie weken oorlog inmiddels. In deze door het dictatoriale en misdadige Russische regime geïnitieerde, totaal zinloze strijd, stijgt de ellende met de dag.
Slachtoffers
Om te beginnen met de aantallen burgerslachtoffers: die zijn enorm, maar lopen per bron ver uiteen. Volgens Oleksiy Arestovych, adviseur van de Oekraïense president Zelensky, zijn er na Russische bombardementen alleen in de havenstad Marioepol al meer dan 2.500 burgerslachtoffers gevallen. In Charkov, de zwaar bestookte tweede stad van het land, zijn volgens Oekraïense hulpdiensten inmiddels ruim 500 doden gevallen. Voor de rest van het land zou het dodental inmiddels 691 bedragen.
Een brandende Russische T-90 tank in de buurt van Charkov, de tweede stad van Oekraïne (fotograaf onbekend)
Wat het aantal gesneuvelde Oekraïense militairen betreft: Oekraïne schat dat op 1.300, maar Amerikaanse inlichtingendiensten houden het op 2.000-4.000 doden. Aan Russische kant zijn er 498 militairen gesneuveld zegt Rusland, maar ook hier hebben de Amerikanen een schatting van een heel andere orde: zo’n 3.500-6.000 Russische militairen zouden er gevallen zijn, waaronder inmiddels vier generaals. Militaire experts noemen een cijfer van 8.000 gesneuvelde Russen, terwijl het Oekraïense leger 14.000 aanhoudt. Wie er het dichtst bijzit is moeilijk na te gaan.
Het vorige week nog langzaam oprukkende Russische leger lijkt op verschillende plekken inmiddels tot stilstand te zijn gekomen. Bij de deels omsingelde hoofdstad Kiev lijken de Russen er niet tuk op de stad zelf in te trekken, wel worden de buitenwijken om de haverklap beschoten, wat tot grote branden en verwoestingen leidt.
Marioepol
Eerder deze week door een drone gemaakte beelden van het deels verwoeste Marioepol (screenshot)
De strijd van het deels platgegooide Marioepol gaat nog steeds door, waardoor de kust tussen de door de Russen bezette Krim en de opstandige republieken in het oosten van het land nog steeds niet compleet in Russische handen is.
Apocalyptisch beeld van de zwaar gehavende havenplaats Marioepol (screenshot)
Eergisteren konden 28.893 inwoners van Marioepol via humanitaire corridors uit de stad geëvacueerd worden. Eerdere pogingen tot evacuatie werden de afgelopen weken vrijwel onmogelijk gemaakt door Russische beschietingen. Op dit moment moeten er nog zo’n 200.000 inwoners geëvacueerd worden. Het Russische leger staat geen noodhulp toe, terwijl de bevolking het moet stellen zonder verwarming, elektriciteit en stromend water.
Het Donetsk Regionaal Dramatheater (1887) in betere tijden (fotograaf onbekend / publiek domein)
Gisteren werd in Marioepol het Donetsk Regionaal Dramatheater gebombardeerd, waar op dat moment tussen de 1.000 en 1.200 mensen schuilden. Het theater is volgens lokale Twitter-accounts grotendeels verwoest. Over het aantal slachtoffers is nog niets bekend. Een adviseur van de burgemeester van Marioepol zegt dat de ingang van de schuilkelder in het theater onder puin bedolven is. Door de constant doorgaande Russische beschietingen was het gisteren volgens hem onmogelijk om het puin weg te halen en te zoeken naar slachtoffers. Vanmorgen meldde het Oekraïense parlementslid Serhiy Taroeta dat de schuilkelder onder het theater niet is verwoest en dat bergingswerkers inmiddels puin aan het ruimen zijn en dat er burgers levend uit de puinhoop zijn gekomen.
Het theater na de luchtaanval (screenshot)
Het Russische ministerie van Defensie ontkent verantwoordelijk te zijn voor de luchtaanval op het theater. In een reactie wijst het Russische ministerie naar het Azov-bataljon, de extreemrechtse militie die de stad jaren geleden heroverde op pro-Russische rebellen. Het ministerie spreekt van een “bloedige provocatie” van de kant van de anti-Russische militie.
Loco-burgemeester Serhiy Orlov van Marioepol liet in een vandaag gepubliceerd interview met Forbes Oekraïne weten dat volgens zijn schatting 80 tot 90% van de stad is gebombardeerd. “Geen gebouw is onbeschadigd. Ofwel verwoest of beschadigd”.
Straatbeeld in het zwaar getroffen Marioepol (fotograaf onbekend)
Het laatste dodental van 2.358 dateert van afgelopen zondag. “Dat zijn de lichamen op straat. Er liggen nog mensen onder het puin van wie we het nog niet weten. Daarom kan dat aantal anderhalf tot twee keer zo groot zijn”.
Inmiddels zijn 3 miljoen Oekraïense burgers gevlucht, volgens een schatting van de Verenigde Naties. Het grootste deel daarvan is naar Polen gevlucht, ruim 1,8 miljoen.
Vluchteling met haar kat (fotograaf onbekend)
Voor wat betreft de andere buurlanden van Oekraïne: Hongarije – 263.888, Slowakije – 213.000, Moldavië – 337.215, Roemenië – 453.432 (waarbij aangetekend moet worden dat inmiddels ook veelvluchtelingen zijn doorgereisd van het kleine Moldavië naar Roemenië) en ja, ook naar Rusland en Wit-Rusland zijn mensen gevlucht: respectievelijk 142.994 en 1.457, aldus de V.N.
Krijgsgevangenen
Vijf Russische krijgsgevangen soldaten tijdens een persconferentie eerder deze maand (screenshot)
Een stuk of twaalf (van de ongeveer 600) Russische krijsgevangenen is te zien geweest bij persconferenties, waarbij ze opvallende uitspraken deden. Eén soldaat zei het volgende: “Ik zou tegen onze commandant willen zeggen te stoppen met de terroristische aanvallen in Oekraïne, want als we teruggaan zullen we tegen hem in opstand komen.” Een andere soldaat zei dat Poetin “…bevel heeft gegeven om misdaden te begaan. Niet om alleen maar Oekraíne te demilitariseren of om de Oekraïense strijdkrachten te verslaan, maar nu worden ook de steden van vredelievende burgers verwoest.”
Soldaat Andrei Iljitsj aan het woord tijdens de persconferentie (screenshot)
En een derde: “De misdaden die we begaan hebben: we zullen ter verantwoording worden geroepen.” Of hier van Oekraïense zijde druk is uitgeoefend op deze militairen om zulke uitspraken te doen, kan overigens niet geverifieerd worden.
Verwoest appartementsgebouw in Kiev (screenshot)
Strijdverloop
Kiev is deels omsingeld, de Russen zitten op zo’n 15 tot 20 km van de stad, waardoor de buitenwijken binnen artilleriebereik zijn komen te liggen en inmiddels zwaar zijn beschoten met alle ellende van dien: verwoestingen en branden.
Een bejaarde vrouw wordt door de brandweer uit haar brandende flat gered in Kiev (screenshot)
Volgens deskundigen heeft Rusland echter te kampen met verliezen van manschappen en materieel en raakt op verschillende plaatsen de munitie op. Ook de voedselvoorziening voor de troepen lijkt niet op orde. Rusland lijkt inmiddels bezig met een operatie om versterkingen aan te voeren, die soms zelfs uit het oosten van het immense land moeten komen.
Het Oekraïense leger kwam met met cijfers aangaande het Russische militaire materieel. Er zouden inmiddels 430 tanks en 108 helicopters zijn uitgeschakeld, daarnaast 1.375 gepantserde gevechtsvoertuigen en 190 artilleriesystemen. Maar ook hier geldt: het is niet te verifïëren. Het onafhankelijke onderzoekscollectief Oryx komt op een totaal van 1.349 uitgeschakelde militaire voertuigen, dus dat komt min of meer in buurt van de cijfers die het Oekraïense leger naar buiten bracht. Aan de Oekraïense kant zijn er uiteraard ook verliezen. Oryx noemt hier het getal van zo’n 360 uitgeschakelde militaire voertuigen.
Een van de vele verloren gegane Russische tanks (fotograaf onbekend)
Rusland heeft inmiddels voor het eerst publiekelijk toegegeven dat de strijd niet bepaald vlekkeloos verloopt. Commandant van de Nationale Garde, Viktor Zolotov, een vertrouweling van Poetin, gaf afgelopen zondag aan dat hij inderdaad moest erkennen dat “niet alles zo snel gaat als we graag hadden gewild, maar we gaan stap voor stap op ons doel af en zullen overwinnen”.
Tsjernobyl
De stroomtoevoer van de kerncentrale Tsjernobyl, die vorige week net op tijd hersteld was, is opnieuw schade toegebracht, meldde de Oekraïense netbeheerder Ukrenergo. Russische militairen hebben een hoogspanningskabel beschadigd, waardoor er opnieuw een ploeg van installateurs zal moeten afreizen om de schade hopelijk op tijd te herstellen. De in 1986 deels ontplofte centrale draait nu weer op noodgeneratoren. Stroom is essentieel om radioactief materiaal te kunnen blijven koelen.
De kerncentrale van Tsjernobyl (fotograaf onbekend)
Onderhandelingen
Ondertussen wordt er nog steeds onderhandeld tussen Oekraïne en Rusland, waarbij de Financial Times gisteren meldde dat er achter de schermen aan een zogenaamd neutraliteitsplan gewerkt zou zijn, bestaand uit 15 punten. Volgens dit plan zou er een wapenstilstand moeten komen en de belofte dat Rusland zich terugtrekt uit Oekraïne. Op zijn beurt zou Oekraïne dan moeten afzien van een lidmaatschappen van de NAVO en de EU, mag het land geen buitenlandse strijdkrachten meer toelaten en buitenlandse wapens in bezit hebben en een algemene demilitarisatie uitvoeren. De krant baseert zich op drie bronnen die bij de onderhandelingen betrokken zijn. Oekraïense media melden dat een ontmoeting tussen Zelensky en Poetin zou worden voorbereid.
Jean-Yves Le Drian (1947), minister van Buitenlandse Zaken van Frankrijk (screenshot)
Jean-Yves Le Drian, de Franse minister van Buitenlandse Zaken zei hier gisteren over dat hij denkt dat Rusland alleen maar doet alsof het onderhandelt. “Met een pistool tegen het hoofd valt niet te praten”, zo zei hij.
Oorlogsmisdadiger
Ook de Amerikaanse president Biden liet gisteren van zich horen. Tegenover verslaggevers in het Witte Huis zei hij desgevraagd zijn Russische ambtsgenoot Poetin als een oorlogsmisdadiger te beschouwen.
Biden op het moment dat hij Poetin een oorlogsmisdadiger noemt (screenshot)
Als door een adder gebeten reageerde het Kremlin vrijwel onmiddellijk. In een verklaring van staatspersbureau Tass wordt Biden’s uitspraak onacceptabel genoemd en wordt het bestempeld als “onvergeeflijke taal”. De Amerikaanse Senaat nam in de nacht van dinsdag op woensdag al een resolutie aan waarin Poetin wordt bestempeld als oorlogsmisdadiger.
De Verenigde Staten lieten verder weten dat er een extra bedrag van 1 miljard dollar (904.510.000,00 euro) wordt uitgetrokken voor wapens voor Oekraïne, het zou dan gaan om tactische drones, raket- en granaatwerpers, geweren, machinegeweren, kogelvrije vesten en munitie.
Inmiddels is de Russische economie door alle westerse sancties in zwaar weer beland: de roebel is ingestort en de schuldpapieren van Rusland zijn afgewaardeerd naar ‘junk’, oftewel rommel. De volgende stap is een mogelijke wanbetaling door Rusland, die investeerders miljarden zou kunnen kosten.
Dan was er nog de opvallende reis van de premiers van Polen, Tsjechië en Slovenië, die eergisteren per trein naar Kiev reisden en daar spraken met president Zelensky en om hem steun te betuigen. Gisterochtend vroeg keerde het trio weer veilig terug in Polen.
De premiers werden op 15 maart ontvangen door president Zelensky (links op de foto) (screenshot)
Internationaal Gerechtshof en Raad van Europa
Het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag (het hoogste gerechtelijke orgaan van de VN), heeft gisteren bepaald dat Rusland het militaire geweld per direct moet staken. Het betrof de uitspraak in een spoedzaak die was aangespannen door de Oekraïense president Zelensky. Dertien van de vijftien rechters stemden voor het onmiddellijk beëindigen van het geweld, twee stemden tegen. Volgens Oekraïne schendt Rusland het Genocideverdrag van 1948 door Oekraïne ten onrechte te betichten van het plegen van genocide en die beschuldiging te gebruiken als reden voor de invasie. Rusland stelt dat men handelt uit zelfverdediging en heeft verder laten weten dat het Hof wat hen betreft niet ontvankelijk is. Uitspraken van het ICJ zijn bindend, maar het Hof heeft geen instrumenten om landen te dwingen er gevolg aan te geven.
Rechters van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag (fotograaf onbekend)
Nog voordat de Raad van Europa (een instituut wat de eenheid tussen Europese lidstaten bevorderd) Rusland het lidmaatschap kon ontnemen (de vergadering daarvoor stond op het punt van beginnen), trok Rusland zich uit eigen beweging terug. Tegelijkertijd kondigden de Russen aan ook uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens te stappen.
Marina Ovsjannikova
Nieuwspresentatrice Kateryna Andreyeva presenteert nietsvermoedend het door de staat streng gecontroleerde nieuwsprogramma (screeenshot)
Niet minder opvallend was de actie van de Russische tv-producente Marina Ovsjannikova, werkzaam bij Channel One Russia (Pervyj kanal). Op 14 maart, tijdens een live-nieuwsuitzending over de Russische invasie (een verboden woord in Rusland), verscheen ze plotseling in beeld, achter nieuwspresentatrice Kateryna Andreyeva, met een handgeschreven anti-oorlogsposter.
Plotseling loopt tv-producente Marina Ovsjannikova achter haar langs met een protestbord dat de tv-kijkers vertelt dat ze worden voorgelogen (screenshot)
De tekst, deel in het Engels, deels in het Russisch luidde: “Geen oorlog, stop de oorlog, geloof de propaganda niet, hier liegen ze tegen jullie, Russen zijn tegen oorlog”. Na acht seconden werd er weggeschakeld, kort erna werd Ovsjannikova door de politie aangehouden. Op 15 maart werd ze door een rechtbank in Moskou veroordeeld tot een boete van 30.000 roebel (± 250 euro) “wegens het organiseren van een ongeoorloofd openbaar evenement.” Overigens kan dit nog een staartje hebben: ze kan wellicht later ook nog berecht worden voor het verspreiden van valse informatie over het Russische leger. Daar staat een gevangenisstraf van 15 jaar op volgens de wet die hierover onlangs is aangenomen.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinuëerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
17 maart 461 (volgens sommige bronnen kan dit ook 460 of 493 zijn) is volgens de overlevering de sterfdag van Sint Patrick, de beschermheilige van Ierland. De dag herdenkt Sint Patrick en daarmee het begin van het christendom in Ierland, maar meer in het algemeen is het ook een dag waarop de Ierse cultuur en geschiedenis gevierd worden.
Patrick werd geboren rond het jaar 385 in het tegenwoordige Engeland, toen nog een Romeinse provincie (tot 409/410). In een bewaard gebleven brief, de Declaration genaamd, die hoogstwaarschijnlijk door Patrick zelf werd geschreven, wordt verhaald over zijn levensloop.
Op zijn 16e werd hij door Ierse plunderaars ontvoerd en als slaaf overgebracht naar Keltisch Ierland, waar hij als herder te werk werd gesteld. Gedurende deze periode “vond hij God”. Een stem liet hem vervolgens weten dat hij naar de kust moest vluchten, waar een schip op hem zou wachten om hem terug naar huis te brengen. Aldus geschiedde en in het inmiddels post-Romeinse Engeland werd Patrick vervolgens priester.
Rond 432 keerde hij terug naar Ierland om de “heidense” Kelten te evangeliseren. Hier hield hij zich de rest van zijn leven mee bezig, voornamelijk in de noordelijke helft van het land.
Eén van de symbolen van Ierland is het klaverblad. Dit zou (opnieuw volgens overlevering) terug te voeren zijn op Sint Patrick. Hij gebruikte de drie blaadjes van de plant tijdens zijn evangelisatie om de Heilige Drie-eenheid uit te leggen. Hier komt ook de nationale kleur van Ierland, het groen, vandaan.
Al vanaf de 9e of 10e eeuw wordt St. Patrick’s Day in Ierland gevierd, maar na massale emigraties, voornamelijk in de 19e eeuw, is het ook in andere landen een belangrijke feestdag, zoals in Canada en de Verenigde Staten.
Sinds 1903 is het een officiële feestdag in Ierland en de dag wordt gevierd met optochten, muziekfestivals, dansen en de Vastentijd wordt gedurende deze dag eventjes aan de kant geschoven. Het is tevens een officiële feestdag in Noord-Ierland, in de Canadese provincie Newfoundland and Labrador en op het eiland Montserrat.
In drie Amerikaanse steden aan de oostkust, New York, Boston en Savannah, waar destijds heel veel Ieren naar toe verhuisden, wordt St. Patrick’s Day uitgebreid gevierd. De grootste St. Patricks’s-optocht ter wereld vind plaats in New York. Maar ook elders in de V.S. wordt de dag gevierd.
Ook in ver uit elkaar liggende landen als Australië, Japan, Zwitserland, Argentinië en Nieuw-Zeeland gaat de dag niet ongemerkt voorbij.
De vlag
Vlag van Ierland (1916-heden)
De vlag van Ierland is een verticale driekleur van groen, wit en oranje. Vanaf 1830 komt de vlag, naar voorbeeld van de Franse tricolore in gebruik. Met de revolutie van 1916 werd de vlag het symbool voor het nieuwe Ierland. De volgorde van de banen werd officieel in 1920 en vanaf 1922 is het de wettelijk erkende vlag van het land. Die wettelijke status wordt echter pas bekrachtigd op 29 december 1937.
De kleur groen symboliseert het ‘groene eiland’ en staat tevens voor de kleur van de katholieken en voor de Keltische en Normandische geschiedenis. De kleur oranje komt van koning-stadhouder Willem III van Oranje-Nassau en staat voor de protestanten in Ierland.
De witte baan in het midden is symbolisch bedoeld als de vrede-kleur tussen deze bevolkingsgroepen.
Maat + verwarring
De Ierse vlag heeft een voor vlaggen afwijkende maat: de meeste vlaggen hebben een lengte-breedte verhouding van 2:3, maar bij Ierland is dat officieel 1:2. Officieel inderdaad, want die maatvoering is zo ongebruikelijk dat de vlag net zo vaak in de 2:3-ratio te zien is.
Een vlag waar de Ierse weleens mee verward wordt, is die van Ivoorkust. De Ivoriaanse vlag is de Ierse vlag in spiegelbeeld, dus oranje, wit en groen. In tegenstelling tot de Ierse vlag, heeft de Ivoriaanse de standaardmaat van 2:3.
Ireland to the rescue
De gelijkenis kwam goed van pas bij de World Indoor Athletics Championships van maart 2018 in Birmingham (VK), toen de Ivoriaanse hardloopster Murielle Ahouré de 60m bij vrouwen won. Er was echter zo gauw geen vlag van haar land voorhanden. Ierland-supporter David Keneally bracht echter redding door haar de vlag van zijn land toe te stoppen. Door er achterstevoren mee door het stadion te paraderen, leek het toch echt de vlag van Ivoorkust!
Links: Vlag van Ivoorkust (1959-heden) / Rechts: Murielle Ahouré met de zogenaamde Ivoriaanse vlag in 2018 (maar eigenlijk de Ierse) (foto: Michael Steele)
Het is wat verwarrend dat Hongarije twee dagen kent die beide worden aangeduid als Nemzeti Ünnep (Nationale Feestdag), ze hebben namelijk totaal andere achtergronden. De feestdag met dezelfde naam op 23 oktober herdenkt namelijk de Hongaarse Opstand van 1956.
De Nationale Feestdag van vandaag, 15 maart, herdenkt de Hongaarse Revolutie van 1848, die doorliep tot in 1849. De revolutie begon in Pest en Boeda en leidde tot een onafhankelijkheidsstrijd tegen het heersende Keizerrijk Oostenrijk.
Affiche voor de Nationale Feestdag van 15 maart
Het is een dag met speeches, muziekuitvoeringen en veel mensen dragen een kokarde in de nationale kleuren rood wit en groen.
De vlag
De vlag van Hongarije is een driekleur van horizontale banen in rood, wit en groen, afkomstig uit het staatswapen. Als zodanig is de vlag sinds 1848 in gebruik.
De vlag van Hongarije zonder en met wapen (1848-heden)
De vlag wordt zowel met als zonder het Hongaarse wapen gebruikt. In de communistische tijd werd een sovjet-model wapen gebruikt met korenaren, een hamer en een rode ster (zie boven), maar na het herstel van de sovjet-macht in november 1956, werd dit symbool voortaan weggelaten. Sinds 1990 is het oorspronkelijke wapen weer in gebruik, dat ondanks dat Hongarije een republiek is, nog steeds gekroond is met de Stefans-kroon.
Links: Het wapen van Hongarije / Rechts: De Donau ter hoogte van Visegrád (publiek domein)
Het wapen is in tweeën gedeeld: -links: een schild met vier rode en vier zilveren balken, waarbij de zilveren balken staan voor de rivieren Donau, Tisza, Drau en Sava -rechts: drie groene bergen, de Tátra, de Mátra en de Fátra, op de middelste top een kroon, daarboven een zogenaamd patriarchaal kruis in wit.
Voor officieel gebruik heeft de Hongaarse vlag een maatvoering van 1:2, wat de vlag zeer langwerpig maakt. In het dagelijks gebruik zien we echter de gebruikelijker verhoudingen van 2:3. Die vlaggengrootte wordt overigens ook gebruikt voor de Hongaarse handelsvlag.
Op 15 maart 1820 werd Maine toegelaten tot de Unie van de Verenigde Staten van Amerika als 23e staat. Tot die tijd was Maine een onderdeel van Massachusetts. De inwoners van Maine waren echter niet erg tevreden met de mate van bescherming vanuit Massachusetts gedurende de tweede oorlog met Groot-Brittannië in 1812, the War of 1812. Verder waren de Mainers over het algemeen veel liberaler dan de Massachusettsans en dus werd de stap gewaagd en werd statehood aangevraagd.
De Verenigde Staten voerden in die tijd een precair toelatingsbeleid uit, waarbij nauwlettend het evenwicht tussen slave states en free states in de gaten werd gehouden. Een gebied wat zich aanmeldde voor de Unie moest van tevoren hierin een keus maken. Verder moest een gebied tenminste 60.000 inwoners hebben. Nadat Alabama tot de Unie was toegetreden in 1819 was er weer een evenwicht in slavenstaten en vrije staten. Toen het Congres de toelating van slave state Missouri in 1820 goedkeurde, moest dat evenwicht direct hersteld worden met een free state en dat werd Maine.
De vlag
Vlag van Maine (1909-heden)
De vlag van Maine is er een uit de serie statenvlaggen met staatswapen of -zegel erop en werd ingevoerd op 23 februari 1909, waarmee de eerste vlag uit 1901 werd vervangen.
De meeste vlaggen met staatszegel (meer dan de helft van alle staten) hebben een donkerblauw veld en Maine vormt hierop geen uitzondering. Een wettelijke beschrijving van de vlag bestaat niet en daarom is de afbeelding van het wapen, hoewel in de basis overal hetzelfde, toch enigszins variabel qua uitvoering.
Het staatswapen van Maine
Het schild in het midden heeft een zwierige rococo-rand. De afbeelding op het schild is een naturalistische voorstelling van een dennenboom (afkomstig van de eerste vlag) met een in de schaduw van de boom rustende eland. Een bos vormt de achtergrond. Er zijn twee menselijke schildhouders: een boer met een zeis aan de broekingszijde en een zeeman met een anker aan de vluchtzijde.
Boven het schild is de Poolster afgebeeld in een vijfhoekige stralenkrans. Tussen schild en stralenkrans is een rode banderol te zien met de tekst Dirigo (Ik leid), het staatsmotto. Een tweede banderol, ditmaal in lichtblauw, is onder het schild geplaatst, met hierop in kapitale witte letters Maine.
Algemeen wordt aangenomen dat het globale ontwerp van parlementslid Benjamin Vaughn (1751-1835) is, terwijl de uitwerking ervan van de hand van Bertha Smouse (?-1839) is.
De vlag is niet bijster populair, maar wetsvoorstellen in 1991 en 1997 om de vlag te vervangen door de originele uit 1901 haalden het niet.
In 2001 onderzocht de Amerikaanse vlaggenvereniging North American Vexillological Association (NAVA) hoe het stond met de populariteit van de staten- en territoria-vlaggen van de V.S. en de provincievlaggen van Canada. Van de in totaal 72 vlaggen eindigde Maine op de niet bijster hoge 60e plaats.
Ze kwam al een aantal malen ter sprake: de eerste vlag van Maine: ze was in gebruik tussen 21 maart 1901 en 23 februari 1909 en was vaalgeel met een dennenboom en een blauwe ster bovenin de broekingszijde. Smaken verschillen natuurlijk, maar in een statenverbond met veel vlaggen die nogal op elkaar lijken, is dit ontegenzeggelijk een opvallender vlag, dankzij de eenvoud en de kleur. Dus wie weet, ooit…?
Op 14 maart 2003 werd de Westerscheldetunnel geopend en daarmee is hij vandaag 19 jaar oud. Met zijn 6,6 km lengte is het de langste tunnel in Nederland. Na de opening verdween het Westerschelde-veer tussen Kruiningen en Perkpolder. Dat tussen Vlissingen en Breskens werd een fiets/voet-veer.
Zeeuws-Vlaanderen was eindelijk snel per auto te bereiken vanuit de rest van Zeeland, vandaar vandaag de vlag van dit deel van de provincie. Uiteraard is dit vanuit het perspectief van ‘boven de Westerschelde’ geschreven: vanuit Zeeuws-Vlaanderen was nu plots de rest van Zeeland makkelijker te bereiken.
De vlag
Vlag van Zeeuws-Vlaanderen (2009-heden)
De Zeeuws-Vlaamse vlag bestaat sinds 2009. Dingeman de Koning uit Axel ontwierp hem volgens heraldische regels.
Dingeman de Koning, ontwerper van de vlag (screenshot)
De bovenste rode strepen komen uit wapen en vlag van Sluis, de onderste blauwe strepen uit die van Terneuzen en stellen de Noordzee, de Westerschelde en het Zwin voor.
De vlaggen van Sluis (2003), Terneuzen (2003) en Hulst (1956)
De gele baan met Leeuw herinnert aan de vlag van Hulst en aan die van Vlaanderen, waarin ook een zwarte leeuw is afgebeeld. Zeeuws-Vlaanderen voelt zich verbonden met Nederland, en dat wordt uitgedrukt met de kleuren rood-wit-blauw. De verbondenheid met Vlaanderen komt terug door de kleuren zwart-geel-rood.
De vlaggen van Vlaanderen, Nederland en België
Dat juist symbolen van Sluis, Terneuzen en Hulst zijn gekozen, kwam niet alleen goed uit om die verbondenheid weer te geven, maar tevens omdat deze drie steden de naamgevers zijn van de huidige drie gemeentes waaruit Zeeuws-Vlaanderen bestaat.
In het oorspronkelijke ontwerp stond de Leeuw in het midden van de vlag, maar de Hoge Raad van Adel gaf als tip mee het dier iets meer naar de broekings- of mastzijde te plaatsen. Als het niet al te hard waait, is dit het vlaggedeelte wat als eerste zichtbaar is bij een zuchtje wind.
Het gedachtengoed van de vlag wordt bewaard en bewaakt door de Stichting De Zeeuws-Vlaamse vlag.
Vandaag is de sluitingsceremonie van de Paralympische Winterspelen 2022 in Beijing. Nederland is in de ranglijst op de 16e plaats geëindigd met 2 zilveren en 1 bronzen medaille. Onbedreigd op nummer 1 staat China met 18 gouden, 18 zilveren en 23 bronzen plakken. Een heel verschil met vier jaar geleden toen er een gedeelde 20e plaats werd behaald met slechts één medaille.
Maar ook de nummer 2 is opmerkelijk: Oekraïne, wat ondanks (maar wellicht dankzij de oorlog) de tweede plaats veroverde met tien gouden, tien zilveren en acht bronzen medailles. In 2018 werd het land zesde. De 3e plaats (net als in 2018) is weggelegd voor Canada met acht maal goud, vijf maal zilver en tien maal brons. De nummer 1 van vier jaar terug, de Verenigde Staten, moet dit jaar genoegen nemen met een 6e plaats.
Het opvallendste van deze Spelen echter, was toch wel de uitsluiting van Rusland en Wit-Rusland, vanwege de inval in hun buurland Oekraïne. In 2018 behaalden deze landen respectievelijk de 2e en 8e plek in de ranglijst.
Toespraak Parsons
IPC (Internationaal Paralympisch Comité)-voorzitter Andrew Parsons benadrukte het succes van de Paralympische Spelen ondanks de verschillen. Hij deed dat in een rechtstreekse boodschap tot de Paralympiërs, maar ook tot wereldleiders:
“Jullie hebben in uiterst moeilijke tijden geschitterd. In tegenspoed hebben jullie kracht in diversiteit getoond, als bakens van hoop en voorvechters van vrede hebben jullie prestaties luider geklonken dan woorden.”
“In de Paralympische dorpen waren er verschillende landen, verschillende inzichten, verschillende vaardigheden. Die eenheid geeft ons hoop. Hoop voor inclusie, hoop voor harmonie en vooral voor vrede. De mensheid hoopt te leven in een wereld waarin dialoog vooropstaat. De Paralympische Beweging hoopt dat de wereldleiders inspiratie vinden in de prestaties van onze trotse Paralympiërs.”
Screenshots van de Sluitingsceremonie
Een hele grote pick-up-arm wordt op een plaat gelegdDe gouden plaat met het Bejing 2022-logo op het label begint te draaienBovenop de groevenVier harpistes komen in beeld……en de drie agitos, de symbolen van de Paralympische SpelenOnder het grote sneeuwkristal komen de ploegen de arena binnen met hun nationale vlaggenOverzichtsbeeld van de opkomst van de paralympiërs en de dames met de landennamenTweemaal Shuey Rhon Rhon, de mascotte van de Paralympische Winterspelen 2022De dames met de namen van de deelnemende landenVlaggenparade: links zien we de vlaggen van o.a. Frankrijk, Noorwegen en Israël, rechts Japan en GriekenlandVlaggen van o.a. Noorwegen, Brazilië, Frankrijk en IranNoorwegen en DenemarkenDe Spaanse vlagDe vlaggen van o.a. Georgië, IJsland, Kroatië, Canada en SpanjeDe vlaggen van o.a. Roemenië, de Verenigde Staten, China en KazachstanDe vlaggen van o.a. Liechtenstein, Nederland en ChinaDe vlaggen van o.a. Puerto Rico, Slowakije, Liechtenstein en DuitslandIPC-voorzitter Andrew Parsons begint aan zijn speech tegen de achtergrond van de vlaggen van de deelnemende landenParsons’ toespraak was een oproep tot vrede en verdraagzamheidDaarna is de tijd gekomen om de Paralympische vlam te doven die middenin het sneeuwkristal brandt……met onder het kristal ingenieuze technische hoogstandjesTotaaloverzichtDe camera zoemt in op het kristal met de vlam……en zijn we getuige van de laatste ogenblikken van het Paralympische vuur……wat over vier jaar in Italië weer zal ontbrandenDe vlam is gedoofd en de ceremonie komt tot een einde……met een groots vuurwerk
Vlag Paralympische Spelen(2004/2019-heden)
Vlag Paralympische Spelen (2019-heden)
De Paralympische vlag is wit met daarop drie zogenaamde agitos in de kleuren rood, blauw en groen. De agitos zijn asymmetrische sikkelvormige symbolen (het woord zelf betekent “ik beweeg” in het Latijn).
De vlag is relatief nieuw en stamt uit 2019. Het is echter een aangepaste versie van een logo/vlag ontworpen in april 2003 door het Duitse reclamebedrijf Scholz & Friends, maar toen met donkerder tinten voor de agitos.
Vlag Paralympische Spelen (2004-2019)
Het werd als logo op kleine schaal geïntroduceerd voorafgaand aan de Paralympische Zomerspelen van 2004 in Athene. Bij de sluitingsceremonie op 28 september echter werd de nieuwe vlag met dit symbool onthuld bij het aanbieden aan de volgende gaststad voor 2008: Beijing. De vlag werd echter voor het eerst gebruikt tijdens de Paralympische Winterspelen van 2006 in Turijn (Italië).
Pa en T’aeguk-vlaggen(1988-2004)
De agitos-vlag verving twee eerdere Paralympische vlaggen, die beide uit Zuid-Korea stammen. De eerste versie deed zijn intrede bij de Paralympische Zomerspelen van 1988.
Deze vlag was wit met daarop vijf Koreaanse pa-symbolen: drie boven (blauw, zwart en rood) en twee onder (geel en groen). Twee van deze pa-symbolen boven elkaar geplaatst (waarbij de bovenste omgedraaid wordt) vormen het T’aeguk-symbool, dat ook prominent op de Zuid-Koreaanse vlag staat (wij kennen het beter als yin en yang).
Links: Vlag van Zuid-Korea / Rechts: Yin en yang-symbool
In 1990 echter oordeelde het IOC dat de vlag met de vijf pa gewijzigd diende te worden: ze leek teveel op de Olympische vlag, aldus het bezwaar. Het IPC knutselde de pa vervolgens deels over elkaar heen en plaatste ze in een cirkel. In november 1991 werd dit ontwerp door IPC-leden van tafel geveegd. Men wilde de vlag houden zoals ze was.
Links: Vlag van de Paralympische Spelen met vijf ‘pa’ (1988-1992) / Rechts: Vlag van de Paralympische Spelen met drie ‘pa’ (1992-2004)
Als door een adder gebeten, reageerde het IOC dat het verdere samenwerking met het IPC zou opschorten, als de vlag niet gewijzigd werd. Het IPC koos toen eieren voor z’n geld en kleedde de vlag in maart 1992 enigszins uit door de gele en de zwarte pa te verwijderen, zodat er drie overbleven: groen boven, rood en blauw onder. Aangezien de voorbereidingen voor de Paralympische Winterspelen van 1994 in Lillehammer, Noorwegen toen al vergevorderd waren, waarbij de versie met de vijf pa al in het marketing-programma was opgenomen, werd de vijf pa-versie nog even getolereerd, maar bij de sluitingsceremonie werd de drie pa-versie voor het eerst geïntroduceerd.
Links: Twee Noorse postzegels uit 1994, waar het Paralympische logo met de vijf ‘pa’ nog op staat, hoewel het achter de schermen al was aangepast, postzegelontwerp: Bruno Oldani / Rechts: Australische postzegel uit 2008 met het portret van succesvol Paralympisch zwemmer (tegenwoordig parlementslid) Matthew Cowdrey (1988) met het eerste (donkere) ‘agitos’-logo, postzegelontwerp: Simone Sakinofsky
Het was deze versie die te zien was bij de Paralympische Zomerspelen van 2004 in Athene, Griekenland. Achter de schermen was ze toen echter al vervangen door de agitos-vlag, toen nog in de versie met donkerder kleuren. In 2019 werd deze dus uiteindelijk vervangen door de versie die we nu kennen, met de agitos in heldere kleuren.
De Paralympische Spelen maken ook gebruik van een mascotte: voor de versie van 2022 is dat een rood figuurtje, Shuey Rhon Rhon genaamd, een antropomorfische Chinese lampion. In China staan lampions symbool voor oogst, viering, warmte en licht. De mascotte is een ontwerp van Jiang Yufan (1998), een studente aan de Jilin Art Institute of Design in Changchun.
Shuey Rhon Rhon, de mascotte van de Paralympische Winterspelen 2022
Vandaag wordt de jongste Chileense president ooit geïnstalleerd: de 36-jarige Gabriel Boric. Op 19 december vorig jaar won hij de presidentsverkiezingen, waarmee hij dus president-elect werd.
Gabriel Borec, vanaf vandaag de nieuwe president van Chili – Officieel portret met vlag en sjerp (publiek domein)
Boric werd geboren op 11 februari 1986 in Punta Arenas, de regiohoofdstad van de zuidelijke provincie Magallanes. Zijn achternaam doet al vermoeden dat zijn familie oorspronkelijk van elders kwam en dat is dan ook zo. Gabriel Boric’s overgrootvader, Ive Borić Barešić, werd geboren op het eiland Ugljan , voor de Kroatische kust. Samen met zijn broer Šime arriveerde hij in 1885 in Magallanes, waar ze hun geluk beproefden tijdens de Vuurlandse goudkoorts. Ze verspaansten hun voornamen naar Juan en Simón.
Juan keerde kortstondig terug naar Kroatië om te trouwen en keerde terug naar Chili met zijn kersverse bruid. Het echtpaar kreeg in totaal elf kinderen en de uitgebreide familie is inmiddels helemaal verweven met de zuidelijke regio Magallanes.
Gabriel Boric ging naar de tweetalige British School in Punta Arenas en verhuisde daarna naar Chili’s hoofdstad Santiago om rechten te studeren. Hoewel hij zijn studie afrondde, zakte hij voor zijn examen in 2011 en ging niet op voor een herkansing. Hij deed gedurende zijn studie veel ervaring op in de (rechten)studenten-vakbond.
Ook sloot hij zich aan bij de politieke beweging Izquierda Autónoma(Autonoom Links). Van 2011 tot en met 2012 was hij voorzitter van de Studentenvereniging van de Universiteit van Chili en werd een van de leidende figuren tijdens de studentenprotesten (voor een beter onderwijssysteem) in de jaren 2011-2013.
Hierna lonkte de landelijke politiek: hij werd tot twee keer toe gekozen in de Kamer van Afgevaardigden (de Chileense Tweede Kamer) als afgevaardigde voor de regio Magallanes y la Antártica Chilena, in 2013 als onafhankelijk kandidaat en in 2017 als kandidaat van Frente Amplio(Breed Front), een coalitie van linkse partijen, waarvan hij een van de oprichters was. Van een van die coalitie-partijen, Convergencia Social(SocialeConvergentie), is hij de politiek leider.
De logo’s van Frente Amplio en Apruebo Dignidad
Een nog linksere coalitie, waarin naast Frente Amplio ook de Chileense CommunistischePartij is vertegenwoordigd) is Apruebo Dignidad(Ik keur waardigheidgoed). Het is deze grote linkse coalitie die hem in 2021 naar voren schoof als presidentskandidaat.
Hij nam het o.a. op tegen de ultrarechtse José Antonio Kast, oprichter van de Partido Republicano(Republikeinse Partij). Kast leek de gedoodverfde winnaar toen hij op 21 november, bij de eerste ronde, won van Boric, die tweede werd (27,91% tegen 25,82%). De overige vijf partijen die meestreden in die eerste ronde vielen hierna af.
Wat echter vriend noch vijand verwacht had gebeurde in de tweede ronde op 19 december, een tweestrijd tussen Kast en Boric. Boric versloeg Kast overtuigend met 55,87% van de stemmen, tegen 44,13% voor Kast.
Afgelopen januari maakte Boric zijn lijst met ministerposten bekend. Van de 24 ministers zijn er 14 vrouw, waarmee het het eerste kabinet in heel Noord-, Midden- en Zuid-Amerika is, waar meer dan de helft vrouw is. Nog een opvallende keuze is Marco Antonio Ávila als minister voor Onderwiis, waarmee Chili zijn eerste openlijk homoseksuele minister heeft.
Marco Antonio Ávila (1977), de nieuwe minister van Onderwijs van Chili (fotograaf onbekend)
Maya Fernández Allende, kleindochter van de voormalige Chileense president Salvador Allende, wordt minister van Defensie.
Maya Fernández Allende (1971), de nieuwe minister van Defensie van Chili (fotograaf onbekend)
Gabriel Boric’s partner is Irina Karamanos (1989), een antropologe en politiek wetenschapper van Griekse afkomst. Ze is tevens leider van de feministische afdeling van coalitiepartij Convergencia Social. Vanaf vandaag is ze tevens Primera Dama (First Lady) van Chili, hoewel ze zo niet genoemd wenst te worden.
Gabriel Boric en Irina Karamanos (fotograaf onbekend)
De inauguratie van president Boric zal in de Erezaal van het Nationaal Congres in Valparaíso plaatsvinden, de tweede stad van het land. Er zijn 500 gasten uitgenodigd, waaronder 12 staatshoofden. De beëdiging is om 12.00 uur plaatselijke tijd (16.00 uur Nederlandse tijd).
Maar Boric’s dag begint echter al om 8.30 uur. Het is traditie dat een aankomend president de nacht voor zijn installatie doorbrengt op het presidentieel buitenverblijf Palacio de Cerro Castillo in Viña del Mar, net en noorden van Valparaíso.
In het paleis ontbijt hij met de plaatselijke autoriteiten van Viña del Mar. Om 10.30 uur worden officiële foto’s gemaakt van de aankomend president met zijn kabinet op de binnenplaats van het paleis.
Screenshots van de installatie van President Boric
Gabriel Boric wordt ontvangen in de plenaire zaal……drukt de hand van aftredend President Piñera....en zet z’n bril opDe volksvertegenwoordigers applaudiserenBoric ondertekent de acte van de overdrachtPresident Piñeta heeft de zogenaamde ‘Piocha de O’Higgins’ van zijn sjerp gehaald en toont hem aan de zaal……waarna hij op een kussen wordt gelegd. De ‘Piocha de O’Higgins’ is een vijfpuntige ster die onderaan de presidentiële sjerp wordt vastgemaakt, hij staat symbool voor de presidentiële macht. De originele ster uit 1823 raakte zoek bij de staatsgreep van 1973, de huidige ster is dan ook een replicaHierna ontdoet Piñeta zich van de presidentiële sjerp……en krijgt Boric een gloednieuwe sjerp omgehangen……en ontvangt het applaus van de aanwezigenVoorganger Piñeta hecht daarop de ‘Piocha de O’Higgins’ aan de sjerp……en er klinkt opnieuw applausAlle aanwezigen gaan staan en zingen het Chileense volkskied ‘Puro Chile, es tu cielo azulado’Boric en Piñeta zingen het volksliedBeeld van de nieuwe presidentsvrouw Irina KaramanosPiñeta en zijn vrouw Cecilia Mortel verlaten de Kamer
De vlag
De Chileense vlag is een horizontale tweekleur in wit en rood met in het kanton van de witte baan een blauw vlak (ongeveer een derde van de witte baan innemend). In het blauwe vlak een witte, vijfpuntige ster.
Vlag van Chili(1817-heden)
De huidige vlag van Chili had een paar kortstondige voorgangers. Gedurende de revolutionaire tijd aan het begin van de 19e eeuw, gericht tegen de Spaanse overheersers, introduceerde verzetsstrijder/generaal José Miguel Carrera in 1812 een horizontale driekleur in blauw-wit-geel.
Links: José Miguel Carrera (1785-1821), postuum portret uit 1950 door Miguel Venegas Cifuentes (1907-1979) / Rechts: Mariana Osorios Pardos (1777-1819), postuum portret uit ±1871/73 door Virginia Bourgeois (Collectie Museo Histórico Nacional te Santiago)
De Spaanse generaal Mariana Osorios Pardos, die uit Peru overkwam om de beweging rond Carrera te onderdrukken, verbood de vlag met een decreet op 11 mei 1814.
De eerste twee vlaggen van Chili
Het waren uiteindelijk de generaals José de San Martín en Bernardo O’Higgins die na de Slag bij Chacabuco op 12 februari 1817, de overwinning op de Spanjaarden konden behalen en Chili definitief onafhankelijk werd. Vanaf april 1817 wapperde er een door O’Higgins ontworpen vlag in de reeds bevrijde gebieden, een horizontale driekleur in blauw-wit-rood.
Links: Bernardo O’Higgins (1778-1842), portret uit 1818 door José Gil de Castro (1785-1840/41) (Collectie Instituto Geográfico Militar de Chile te Santiago) / Rechts: José de San Martín (1778-1850), portret uit 1827/29 door (waarschijnlijk) Jean Baptiste Madou (Collectie Museo Histórico Nacional te Buenos Aires)
Uiteindelijk werd toch besloten tot een andere vlag, die op 18 oktober 1817 middels een verordening werd aangenomen.
José Ignacio Centeno del Pozo y Sylva (1786-1847), portret door een onbekende illustrator uit “Galería de hombres de armas de Chile (Tomo I) – Periodos hispánico y de la Independencia”
Het ontwerp is naar alle waarschijnlijkheid van José Ignacio Zenteno del Pozo y Sylva, de minister van Oorlog, die het liet tekenen door de Spaanse soldaat Antonio Arcos, hoewel andere historici beweren dat het ene Gregorio de Andía y Varela was. Weer anderen beweren dat het een Amerikaanse schilder, Charles Wood, was. De vlag bevatte oorspronkelijk eerst het staatszegel middenin de vlag en de ster stond iets gekanteld, maar dat werd korte tijd later veranderd tot de vlag die we nu kennen.
Zoals wel vaker bij vlaggen worden de kleuren ook symbolisch uitgelegd: het blauw staat voor de Chileense hemel, alsook voor de Stille Oceaan, het wit voor de sneeuw op de toppen van het Andesgebergte, het rood voor het verspilde bloed van de Chileense vrijheidsstrijders. De witte vijfpuntige ster stond bij het ontwerpen voor de toenmalige vijf provincies Atacama, Coquimbo, Aconcagua, O’Higgins en Bío Bío, maar staat nu voor de vooruitgang en de roem.
De vlag heeft in het Spaans een bijnaam: La estrella solitaria (De enkele ster).
Presidentiële standaard
In dit artikel zien we op de foto waar President Piñera Gabriel Boric feliciteert tevens de presidentiële standaard in beeld.
Presidentiële standaard van Chili
Deze vlag is gelijk aan de Chileense vlag, maar dan met de toevoeging van het nationale wapen. Dit wapen is in gebruik sinds 1834 en werd ontworpen door de schilder Charles (Carlos) Wood Taylor, Engelsman van geboorte, maar vanaf de jaren ’20 van de 19e eeuw woonachtig in Chili. Naast schilder was hij ook ingenieur, marinier en officier in het leger.
Links: Charles (Carlos) Wood Taylor (1792-1856), ontwerper van het Chileense wapen (publiek domein) / Rechts: Staatswapen van Chili
Centraal in het wapen zien we een schild dat horizontaal in tweeën is gedeeld, blauw boven rood onder. Hieroverheen de zilveren (of witte) ster van Chili. Het schild wordt geflankeerd door twee schildhouders. Links (heraldisch rechts) zien we een Chileense huemul (uit de familie van de hertachtigen) en rechts (heraldisch links) een condor, beide dieren zijn gekroond.
Het wapen wordt bekroond door drie pluimen in de nationale kleuren blauw, wit en rood. In vroeger tijden werden die op het presidentieel hoofddeksel gebruikt. Het wapen en de schildhouders rusten op een omvangrijk en sierlijk voetstuk in goud met daaroverheen een wit lint met de wapenspreuk Porla razón o la fuerza (Door rede of kracht), wat soms wel, soms niet is afgebeeld. Hoewel het wapen in de loop der jaren op details is veranderd is het nagenoeg gelijk aan het originele ontwerp van Taylor, de laatste aanpassing was in 1920.
De presidentiële vlag wordt gebruikt op plekken waar de president vertoeft, zoals zijn officiële residenties, maar ook in mini-vorm als autovlaggetje.
Sjerpen Piocha de O’Higgins
Naast de presidentiële vlag is er ook nog de presidentiële sjerp in de nationale kleuren blauw-wit-rood. Op de eerste foto bij dit artikel zien we Gabriel Boric al getooid met de sjerp. De presidentiële sjerp is pas compleet als de ‘Piocha de O’Higgins’ eraan is vastgemaakt, een vijfpuntige ster van 7 cm, rood geëmailleerd.
Piocha de O’Higgins
Bernardo O’Higgins was een van de grondleggers van de Chileense staat. Bij zijn aftreden in 1823 gaf hij de ster als geschenk aan zijn opvolger José Gregorio Argomedo. Nazaten van Argomedo gaven de ster in 1772 aan President Federico Errázuriz Zañartu, die hem vasthechtte aan de presidentiële sjerp, sindsdien is dit traditie.
Bij de staatsgreep van 1973 tijdens het presidentschap van Salvador Allende, raakte de ster zoek en kwam daarna ook niet meer boven water, zodat er daarna een replica werd vervaardigd.
Vlagblog 