Oekraïne – Три роки і сорок п’ятдесят один тиждень війни / Drie jaar en eenenvijftig weken oorlog

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Voorlopig (nog) geen verkiezingen

Afgelopen december liet de Oekraïense president Zelensky weten dat zijn land klaar was om binnen 60 tot 90 dagen verkiezingen te organiseren, zelfs als de oorlog nog voortduurde.
De uitspraak leek vooral ingegeven door de druk van de Amerikaanse president Trump om verkiezingen te houden.

Foto van president Zelensky, gedeeld op Facebook

In een audiobericht van gisteren liet de president echter weten dat Oekraïne pas overgaat tot verkiezingen als de “benodigde veiligheidsgaranties” zijn verwezenlijkt.
Al vóór de boodschap van gisteren was het duidelijk dat er nogal wat haken en ogen zitten aan het organiseren van verkiezingen in oorlogstijd.: allereerst kan de veiligheid van de kiezers niet worden gegarandeerd, is een niet onaanzienlijk deel van de bevolking naar het buitenland gevlucht en zijn enkele honderdduizenden soldaten aan het front gestationeerd.
Daar komt bij dat de Oekraïense wet geen verkiezingen in oorlogstijd toestaat.
Zonder oorlog had president Zelensky’s termijn als in mei 2024 moeten aflopen.

V.S. mikt op beëindiging oorlog in juni

Afgelopen weekend liet de Oekraïense president Zelensky weten dat de Verenigde Staten wil dat de oorlog met Rusland medio juni eindigt, eraan toevoegend dat beide partijen volgende week in de V.S. zijn uitgenodigd voor gesprekken: “Amerika heeft voor het eerst voorgesteld dat de twee onderhandelingsteams (Oekraïne en Rusland) elkaar over een week in de Verenigde Staten ontmoeten, waarschijnlijk in Miami. We hebben onze deelname bevestigd.”

President Zelensky tijdens een video-toespraak eerder deze week (screenshot)

Er was geen onmiddellijke reactie van Washington of Moskou, maar de Amerikaanse president Donald Trump dringt al sinds zijn herverkiezing ruim een ​​jaar geleden aan op een einde aan het conflict, waarvan hij destijds zei dat hij het in één dag zou oplossen.

Na een drone-aanval afgelopen weekend vloog deze loods in Yahotin (ten oosten van Kiev) in brand (foto gedeeld door Oekraïense hulpdiensten)

Ondertussen heeft Rusland zijn aanvallen op de Oekraïense energie-infrastructuur voortgezet, wat opnieuw tot wijdverspreide stroomstoringen leidt tijdens de vrieskou.

Een tweede ronde gesprekken tussen Oekraïne en Rusland vond eind vorige week plaats in Abu Dhabi, opnieuw onder voorzitterschap van de Verenigde Arabische Emiraten (foto gedeeld door het ministerie van Buitenlandse Zaken van de Verenigde Arabische Emiraten)

Zelensky liet in dezelfde verklaring weten hoe de tweede ronde van de door de V.S. bemiddelde vredesbesprekingen in Abu Dhabi, was verlopen. Vrijdag eindigden die zonder doorbraak.
Hij liet weten dat “moeilijke kwesties moeilijk bleven”, waaronder territoriale concessies die Oekraïne onder druk moet doen.
Hij zei dat de partijen voor het eerst de mogelijkheid van een trilaterale ontmoeting tussen leiders, en niet alleen vertegenwoordigers, hadden besproken, maar waarschuwde dat “hiervoor voorbereidende elementen nodig zijn”.
Volgens de president willen de Amerikanen alles voor juni afronden: “We begrijpen dat de binnenlandse problemen in de V.S. een rol spelen.” Deze “problemen” omvatten de tussentijdse verkiezingen in november, die de machtsverhoudingen in de Amerikaanse regering zouden kunnen beïnvloeden.

Gevangenenruil

Hoewel de besprekingen in Abu Dhabi niet veel opleverden, was er toch één positieve uitkomst: een gevangenenruil, iets wat sinds oktober vorig jaar niet meer was voorgekomen.

Oekraïense krijgsgevangenen vlak voor vertrek (screenshot)

In totaal keerden 157 Oekraïners via Wit-Rusland (Belarus) terug naar hun land, het gaat om soldaten van het reguliere leger, de Nationale Garde en de grenspolitie, aangevuld met een aantal burgers.
Volgens Oekraïense bronnen werden 139 van hen al sinds 2022 gevangen gehouden.

Een geëmotioneerde Oekraïense soldaat belt met zijn moeder vlak voor vertrek (screenshot)

Aan Russische zijde ging het eveneens om 157 vrijgelaten krijgsgevangenen. Volgens het Russische ministerie van Defensie waren er onder de 157 ook drie Russische burgers die “illegaal werden vastgehouden”. Het ging om inwoners van de westelijke regio Koersk, waarvan delen door Oekraïne werden bezet tijdens de inval in 2024-2025.

Russische krijgsgevangenen op weg naar de vrijheid (screenshot)

Drie peuters en hun vader gedood bij Russische aanval

Bij een Russische drone-aanval in de nacht van dinsdag op woensdag in de noordoostelijke oblast Charkov werden drie peuters en hun vader gedood, de zwangere moeder raakte licht gewond.

Van het huis in Bohodukhiv waar de familie één dag eerder was ingetrokken, bleef na de brand niet veel over (foto gedeeld door de DSNS-hulpdienst van de oblast Charkov)

Regionaal hoofd Oleh Synegubov zei dat Ivan en Vladyslav, een tweejarige tweeling, en hun éénjarige zusje Myroslava omkwamen toen hun huis in de stad Bohodukhiv werd geraakt, evenals hun vader Hryhoriy (34).
De moeder van de peuters, Olha (35), liep lichte brandwonden op, maar overleefde de aanval.

Een achtergebleven speeltje bij het uitgebrande huis in Bohodukhiv (foto gedeeld door de regionale militaire dienst van Charkov)

Volgens Synegubov was het gezin dat in het getroffen huis verbleef, onlangs geëvacueerd uit een stad vlakbij de Russische grens, in een poging te ontkomen aan de aanhoudende beschietingen. Het was hun eerste nacht op hun nieuwe plek.

Orbán haalt uit naar EU en Oekraïne

De Hongaarse premier Viktor Orbán liet op X weten dat Brussel en Kiev “de oorlog hebben verklaard” aan Hongarije, nadat het Amerikaanse opinietijdschrift Politico een artikel publiceerde waarin plannen werden beschreven voor een “vervroegde toetreding” van Oekraïne tot de EU, voordat alle formele stappen van de standaard toetredingsprocedure zijn voltooid en voor maatregelen om het Hongaarse veto te omzeilen.

Het logo van Politico (© FreddieMartyn / publiek domein)

Orbán schreef: “Dit nieuwe plan is een openlijke oorlogsverklaring aan Hongarije. Ze negeren de beslissing van het Hongaarse volk en zijn vastbesloten de Hongaarse regering met alle mogelijke middelen af ​​te zetten. Ze willen dat de Tisza-partij (een pro-Europese partij) aan de macht komt, want dan is er geen veto meer, geen verzet meer en kunnen ze zich niet langer afzijdig houden van hun conflict.”
Orbán voegde eraan toe dat de Hongaren hen in april bij de stembus moeten tegenhouden.

Premier Viktor Orbán, van Hongarije, tijdens een recente persconferentie (screenshot)

“Fidesz is de enige macht die tussen Hongarije en de Brusselse overheersing staat, en de enige garantie voor de Hongaarse soevereiniteit”, aldus Orbán.

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nog een foto van de ‘eerste’ vlag in een andere vitrine, in de hal van het parlement tentoongesteld, onder het toeziend oog van de toenmalige voorzitter van de Verchovna Rada, Andriy Parubiy (2016-2019) (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)

Keizerrijk China – 末代皇帝退位 / Laatste keizer treedt af (1912)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

Vandaag is het 114 jaar geleden dat de laatste keizer van China afstand deed van de troon, waarmee er een einde kwam aan het Keizerrijk China, dat in totaal 2.122 jaar heeft bestaan, van 221 v. Chr. tot 1912.

Foto van Puyi, oftewel KeizerXuantong ten tijde van zijn troonsbestijging op 2 december 1908, toen hij bijna 3 jaar oud was (publiek domein)

Puyi, de laatste keizer uit de Qing-dynastie, wiens keizerlijke naam Xuantong was, was bij zijn aftreden 6 jaar oud.
De tweede helft van de 19e eeuw stond bol van intriges in de keizerlijke familie, waar boeken over vol zijn geschreven. In het bestek van Vlagblog de ultrakorte versie.

Links: Guangxu (1871-1908), keizer van China tussen 1875 en 1908) (publiek domein) / Rechts: De machtige Keizerin-weduwe Cixi, foto uit circa 1904 (1835-1908) (publiek domein)

Puyi werd keizer toen hij twee jaar en tien maanden oud was en was het gevolg van het overlijden van Keizer Guangxu op 14 november 1908.
Guangxu’s keizerschap begon min of meer op dezelfde manier: hij was vier jaar toen zijn tante, de keizerin-regentes Cixi, hem aanwees als nieuwe keizer. Hij was een zoon van Cixi’s jongere zuster Wanzhen en Prins Chun I.

Processie van het Keizerlijk Hof eind 19e eeuw (publiek domein)

Zijn leven werd grotendeels gedomineerd door zijn tante, de Keizerin-weduwe Cixi, die de touwtjes strak in handen hield.
Eenmaal volwassen zette Guangxu de radicale Honderd Dagen Hervorming op gang, maar die werd abrupt stopgezet toen de keizerin-weduwe in 1898 een staatsgreep pleegde, waarna hij tot aan zijn dood in 1908 onder huisarrest werd vastgehouden.

Links: Staatsbegrafenis van Keizerin-weduwe Cixi in 1909, een jaar na haar dood (publiek domein) / Rechts: Zaifeng, Prins Chun II (1883-1951), vader van Puyi en regent na de dood van Guangxu (publiek domein)

Bij de dood van Guangxu op 14 november 1908 (op 37-jarige leeftijd, waarschijnlijk vergiftigd) wees Keizerin-weduwe Cixi, zelf ook op haar sterfbed, Puyi als troonopvolger aan. Ze stierf één dag later op de 15e. Omdat Puyi uiteraard nog te jong was om te regeren werd zijn vader Prins Chun II regent.
Op 10 oktober 1911 brak de Xinhai-revolutie uit. De revolutie was succesvol en eindigde met de stichting van de Republiek China op 12 februari 1912, waarmee er einde kwam aan het keizerrijk en Puyi tot aftreden werd gedwongen.

Ongedateerde foto van Puyi, oftewel Keizer Xuantong (publiek domein)

Puyi bleef in de Verboden Stad (het keizerlijk paleiscomplex) in Peking wonen, waar hij in feite gevangen werd gehouden.
In 1924 werd hij verbannen naar de noordelijke stad Tianjin.

Links: Het keizerrijk Mantsjoekwo (oftewel het door Japan bezette Mantsjoerije) in groen (© Emok / publiek domein) / Rechts: De vlag van Mantsjoekwo (1932-1945)

Toen Japan in 1932 de Chinese regio Mantsjoerije bezette en het omdoopte in Mantsjoekwo, een Japanse vazalstaat, benoemden ze Puyi als keizer van Mantsjoekwo, onder de naam Keizer Kangde, om de Chinezen ‘ter wille’ te zijn.

Ongedateerde foto (waarschijnlijk circa 1940) van Puyi als Keizer Kangde van Mantsjoekwo (publiek domein)

Aan het einde van de Tweede Wereldoorlog werd Puyi door de Russen gevangengenomen en overgebracht naar de Sovjet-Unie.
In 1950 werd hij aan de Chinese autoriteiten overgedragen. China was onder Mao Zedong inmiddels een communistische volksrepubliek geworden.

De vlag van de Volksrepubliek China (1949-heden), een ontwerp van Zeng Liansong (1917-1999)

Wegens collaboratie met de Japanners werd Puyi geïnterneerd in een heropvoedingskamp voor oorlogscriminelen, eerst in Shenyang en later in Harbin.

Puyi tijdens zijn laatste jaren als tuinman in de botanische tuin van Peking (publiek domein)

Mao verleende hem in 1959 amnestie, waarna hij tuinman werd in de botanische tuin van Peking.
In 1967 overleed hij aan de gevolgen van nierkanker.

De vlag

Vlag van het Keizerrijk China (1889-1912)

De vlag van vandaag is die van het Keizerrijk China onder de Qing-dynastie.
Een eerste versie van deze vlag was driehoekig en werd geïntroduceerd in 1862.
Tussen 1889 en 1912 was de vlag rechthoekig en dat is de vlag die vandaag bij Vlagblog wappert.
Daar de vlag niet gestandaardiseerd was waren er nogal wat uiteenlopende versies in omloop, zoals we verderop zullen zien!

De vlag van het keizerrijk en de Qing-dynastie toont een meerkleurige draak op een effen geel veld met een rode vlammende parel bovenaan de hijszijde.
Het werd in 1889 de eerste nationale vlag van China en wordt gewoonlijk de Gele Drakenvlag genoemd (traditioneel Chinees:黃龍旗; vereenvoudigd Chinees:黄龙旗).

De driehoekige vlag

De Qing-dynastie (1644-1912) voerde eeuwenlang geen nationale of dynastieke vlag.
Dat veranderde in 1862, toen door intensievere contacten met de rest van de wereld, het herkennen van nationaliteiten op bijvoorbeeld het water, belangrijker werd.

Links: De driehoekige drakenvlag afgebeeld in een boek, 1875 (publiek domein) / Rechts: De driehoekige vlag in een Engelstalig 19e eeuws vlaggenboek (publiek domein)

Onder generaal Zeng Guofan werd in 1862 toen een driehoekige vlag geïntroduceerd, die gevoerd diende te worden op marineschepen en eventuele andere keizerlijke vaartuigen en was dus niet bedoeld voor particulier gebruik en diende dus ook niet als nationale vlag.

Een originele driehoekige drakenvlag met rode sierrand, tentoongesteld in het Nationaal Museum van Mongolië te Ulaanbaatar (© Gary Todd / publiek domein)

De Acht Banieren

Deze driehoekige vlag, eveneens geel met een draak, kwam niet zomaar uit de lucht vallen: ze was afgeleid van een van de zogenaamde Acht Banieren, die vanaf de 17e eeuw in gebruik waren, in eerste instantie als legervaandels.
Gaandeweg echter werden ze echter symbolen voor de de Mantsjoe-elite (waaruit ook de Qing-dynastie voortkwam).
De effen gele banier was de belangrijkste van de Acht Banieren, daar geel de keizerlijke kleur was.

De effen gele banier met draak, een van de Acht Banieren

De draak, die in het Chinees Qīnglóng (青龍) wordt genoemd, werd door de Qing-dynastie gebruikt als symbool voor keizerlijke macht en kracht.
In de Chinese cultuur wordt een vlammende parel boven de kop van de draak afgebeeld. De parel wordt geassocieerd met rijkdom, geluk en voorspoed.

Links: Generaal Zeng Guofan (1811-1872) (publiek domein) / Rechts: Tekening van de driehoekige drakenvlag op de boeg van een marineschip (publiek domein)

Generaal Zeng koos daarom deze banier als uitgangspunt, maar maakte er een driehoek van.

Links: Een geappliqueerde driehoekige drakenvlag (publiek domein) / Rechts: Bij gebrek aan een officiële beschrijving kwam de vlag in velerlei variaties voor (publiek domein)

Van deze driehoekige vlag, die tot 1889 gebruikt werd, waren verder geen specificaties bekend, zodat ze in allerlei versies voorkwam, vaak met een sierrand (soms geel, soms rood), maar wel altijd met draak en parel.

Links: Een driehoekige zijden drakenvlag met een enigszins verschoten rode sierrand, de draak en de parel zijn geborduurd, lengte ± 1,80 m, circa 1875 / Rechts: Een zijden drakenvlag (meer oranje dan geel) in de vorm van een driehoekige wimpel die aan een lans kon worden bevestigd, lengte 62 cm (publiek domein)

Rechthoekig

Li Hongzhang, staatsman, generaal en diplomaat in dienst van de Qing-dynastie, realiseerde door toenemende internationale contacten, dat een driehoekige vlag aan boord van vaartuigen ongebruikelijk was en diende in 1881 een verzoek in bij het Keizerlijk Hof om een rechthoekige vlag in te voeren, die dan ook als nationale vlag zou moeten dienen.

Li Hongzhang (1823-1901), portret uit circa 1870-1880 (publiek domein)

Hoewel Keizerin-weduwe Cixi keus had uit een aantal ontwerpen, waaronder een trigram-vlag (zoals Zuid-Korea die voert) en een vlag met een qilin (een fabeldier gelijkend op een eenhoorn), koos ze in 1888 toch voor de vertrouwde gele vlag met draak en parel.

De rechthoekige drakenvlag , afgebeeld in “An introduction to national flags” (1899)

Bonte verzameling

En daarmee komen we bij de vlag vandaag, die vanaf 1889 als nationale vlag gebruikt werd.
Net als de driehoekige vlag was ook de nieuwe vlag niet gestandaardiseerd, waardoor er in de loop der jaren een bonte verzameling van vlag-interpretaties het licht zag.

Een originele drakenvlag die bij een online veiling in 2019 € 2.600,- opbracht

Zeldzaam

Omdat de vlag uiteindelijk maar 23 jaar dienst deed als nationale vlag en ze bovendien toch een vrij zeldzaam verschijnsel bleef (bij de revolutie van 1911/1912 ging er een groot aantal verloren), zijn er heden ten dage niet heel veel meer over, waardoor originele vlaggen tegenwoordig geld waard zijn.
Al even zeldzaam zijn foto’s van de vlag ‘in actie’. Toen ze in 1912 werd afgeschaft was fotografie in China nog niet erg wijdverbreid.

De keizerlijke kruiser Chao Ho (肇和) bij zijn tewaterlating op 23 oktober 1911, waar we de drakenvlag zowel op voor- als achtersteven kunnen herkennen; het schip zonk bij Guangzhou (Canton) op 28 september 1937 na een Japanse voltreffer (publiek domein)

Variaties op een thema: galerij van drakenvlaggen

Veel drakenvlaggen waren geappliqueerd, zoals dit exemplaar (publiek domein)
De keizerlijke herkomst van de draak is te zien aan zijn vijf klauwen aan iedere poot (publiek domein)
Een zijden exemplaar van de drakenvlag
Drakenvlag met een ietwat gedrongen uitgevallen draak (publiek domein)
Langwerpig exemplaar van de drakenvlag (175 x 75 cm), geborduurd (publiek domein)
Een enigszins primitieve (en gerafelde) versie van de drakenvlag (publiek domein)

En ook nog

De keizerlijke kruiser Jingyuan, te water gelaten in 1887, gezonken op 17 september 1894 in de Eerste Chinees-Japanse Oorlog, na een Japanse voltreffer, vanaf de achtersteven zien we de driehoekige drakenvlag wapperen (publiek domein )
Een wel heel curieuze versie van de Chinese drakenvlag verscheen in een Amerikaanse encyclopedie, eind 19e eeuw (publiek domein)
Een moderne versie van de drakenvlag, waarbij de draak in calligrafie wordt uitgebeeld (fotograaf onbekend)
Tot slot: de draak keert tevreden huiswaarts, mét parel (publiek domein)

Tokelau – Authority passes from U.K. to New Zealand / Gezag overgeheveld van V.K. naar Nieuw-Zeeland (1926)

Drie vlaggen vandaag. Vlag 3:

Vandaag is het 100 jaar geleden dat de autoriteit van Tokelau werd overgeheveld van het Verenigd Koninkrijk naar Nieuw-Zeeland.

Tokelau is een klein overzees gebiedsdeel van Nieuw-Zeeland. Het bestaat uit drie atollen met een gezamenlijke oppervlakte van 10 km², met een bevolking van zo’n 1500 zielen.
Vanwege de geringe omvang heeft het gebied de kleinste economie ter wereld. De export, € 67.000 per jaar, bestaat uit postzegels, munten, kopra (kokos), vlechtwerk en 10% van de winst van het in 2000 aan de Nederlandse internetondernemer Joost Zuurbier verkochte toplevel-domein ‘.tk’.

Een Tokelause munt van 10 cent uit 2012, met op de beeldenaar het portret van Koningin Elizabeth II (1926-2022) en daaronder de vlag van Tokelau, de ommezijde toont een speervisser (publiek domein)

De import echter bedraagt zo’n € 200.000, voor voeding, bouwmaterialen en brandstof. Het verschil wordt dan ook bijgepast door Nieuw-Zeeland.
Een groot aantal Tokelauers woont in Nieuw-Zeeland en ondersteunt familieleden financieel.

De drie atollen van Tokelau zijn Atafu, Fakaofo en Nukunonu. Ze zijn gelegen ten noorden van Samoa en Amerikaans-Samoa, ten oosten van Tuvalu, ten zuiden van de Phoenixeilanden (behorend bij Kiribati) en ten noordwesten van de Cookeilanden (zie kaart hieronder).

De locatie van Tokelau in de Grote of Stille Oceaan: het rechthoekige blok rechtsboven (© reliefweb)

Om wat verder in te zoomen op Tokelau, hieronder een detailkaart:

Nogmaals de locatie van Tokelau op de wereldbol (in rood, net ten oosten van de rode internationale datumgrens), plus vergrotingen van de drie atollen en de locaties ten opzichte van elkaar (© National Library of New Zealand)

De eerste van de eilanden die werd ontdekt, was Atafu, door de Britse commodore John Byron, op zijn schip de HMS Dolphin, in 1765. Hij gaf het atol de naam Duke of York’s Island.
In 1791 werd het eiland opnieuw aangedaan door Britten, ditmaal door kapitein Edward Edwards van de HMS Pandora, die op zoek was naar de muiters van de Bounty.
Edwards trof wel hutten aan, maar geen bewoners. Na een zuidoostelijke koers te hebben ingelegd stuitte hij op het nog onbekende Nukunonu, dat hij de naam Duke of Clarence’s Island gaf. Hier werden wel bewoners ontdekt, naar verkenners slaagden er niet in contact te maken.

Links: John Byron (1723-1786), ontdekker van Atafu, portret door Joshua Reynolds (1723-1792), collectie National Maritime Museum Greenwich (publiek domein) / Rechts: Drie postzegels uit 1970 met de drie schepen die de atollen ‘ontdekten’, v.l.n.r.: HMS Dolphin (Atafu), HMS Pandora (Nukunonu) en de General Jackson (Fakaofo)

Voor wat het laatste eiland Fakaofo betreft: dit werd officieel ‘ontdekt’ in 1835 door de Amerikaanse kapitein Smith van de walvisvaarder General Jackson. Hij doopte het D’Wolf’s Island.
In 1841 werd het ‘opnieuw ontdekt’ door de US Exploring Expedition en vervolgens omgedoopt tot Bowditch Island.
De namen voor de eilanden beklijfden niet, de eilanden hadden al hun eigen Polynesische namen.

Hoewel miniem in grootte, arriveerden er al gauw missionarissen op de drie eilanden: tussen 1845 en 1870 werden er door de Fransen vanaf het eiland Wallis plaatselijke ‘bekeerders’ naar Nukunonu gestuurd om daar het katholicisme te verspreiden.
De Engelsen op hun beurt stuurden vanuit Samoa een delegatie van de London Missionary Society naar Atafu om de bewoners tot het protestantisme te bekeren.
Fakaofo kreeg beide groeperingen op bezoek, waardoor sommige bewoners katholiek werden en anderen protestant.

Gedurende deze periode (1863) deden ook Peruaanse slavenhandelaars de drie eilanden aan, met minder nobele bedoelingen. Vanaf hun basis op het zuidelijker gelegen Swains Island, ontvoerden ze alle mannen die konden werken, 253 in totaal, bijna de gehele mannelijke bevolking, waardoor het aantal inwoners werd gereduceerd tot 85.
Slechts enkelen zouden hun eilanden terug zien: velen stierven aan dysenterie en pokken.

“Cry of the stolen people”, een kunstproject over het wegvoeren van 253 mannen van Tokelau door Peruaanse slavenhandelaars, door Jack Kirifi, Zac Mateo en Moses Viliamu (screenshot)

Zowel tijdens als na deze periode kwamen er veel Polynesische immigranten naar de eilanden, waardoor het tekort aan mannen enigszins herstelde, gevolgd door de nodige avonturiers uit Schotland, Frankrijk, Portugal en Duitsland, die zich vermengden met de plaatselijke bevolking.

In de 19e eeuw waren de meeste eilanden in de Stille Zuidzee inmiddels wel ‘verdeeld’ tussen de koloniale grootmachten. De Tokelau-eilanden zijn echter zo klein en ‘onbelangrijk’, dat ze in eerste instantie over het hoofd werden gezien.
Vanaf 1856 claimden de Verenigde Staten de eilanden, maar zonder actie te ondernemen. Zo kon het dus gebeuren dat de Britten in 1877 alle eilanden in de Stille Zuidzee claimden die nog niet geclaimd waren, waar volgens hen ook de Tokelau-eilanden toe behoorden.

De Schotse schrijver Robert Louis Stevenson (1850-1894) doet in mei 1890 op een van zijn reizen ook Tokelau aan, waar hij poseert met de plaatselijke bevolking, er is niet bekend op welk atol de foto is genomen (© publiek domein)

Toch hadden ook de Britten kennelijk geen haast, want pas in 1889 werd de Britse vlag op de eilanden geplant, waarbij de eilanden tot een Brits protectoraat werden gemaakt.
Hoewel dus Engels, bleven de Amerikanen de eilanden claimen en ze hielden dit zelfs vol tot 1979.

Overdracht aan Nieuw-Zeeland

Tokelau bleef een Brits protectoraat tot 11 februari 1926 (vandaag dus 100 jaar geleden), toen het werd overgedragen aan Nieuw-Zeeland, wat een beetje ‘vestzak-broekzak’ was, omdat Nieuw-Zeeland in die tijd ook nog Brits was.
Toen dit land in 1947 werd losgeweekt van het Verenigd Koninkrijk, ging Tokelau geruisloos met Nieuw-Zeeland mee.

Zowel in 2006 als 2007 werden er referenda gehouden om te kijken of Tokelau net als de Cookeilanden en Niue zelfbestuur of een ‘vrije associatie’ wilde. Voor een ‘ja’ was tweederde meerderheid nodig, maar beide pogingen strandden, zodat de status als gebiedsdeel van Nieuw-Zeeland gehandhaafd bleef.

Atafu, luchtfoto, linksonder Atafu Village (© publiek domein)

De drie atollen bestaan ieder uit tientallen koraaleilanden of motu. Atafu en Nukunonu herbergen beiden slechts één plaats, respectievelijk Atafu Village en Nukunonu Village, terwijl Fakaofo twee plaatsen telt: Fale (de ‘hoofdstad’) en Fenua Fala.

Het dorp Fale dat een complete motu van atol Fakaofo inneemt (screenshot)

Wat het binnenlands bestuur betreft: ieder atol wordt vertegenwoordigd door een faipule (een dorpschef), met een ambtstermijn van drie jaar. Elk van die drie faipule is tijdens zijn of haar termijn tevens één jaar lang premier op nationaal niveau. De huidige premier (sinds 8 maart 2021 en herkozen op 6 maart 2023) is Kerisiano Kalolo.

Links: Premier Kerisiano Kalolo (1946) met de vlag van Tokelau (foto: Mackenzie Smith) / Rechts: Administrator Don Higgins (screenshot)

Daar Koning Charles III van het Verenigd Koninkrijk in naam het staatshoofd is van Nieuw-Zeeland, is hij dat ook van Tokelau. Hij wordt vertegenwoordigd door zijn administrator. Sinds 1 juni 2023 is dat Don Higgins, die eerder hoge commissaris was op de Salomonseilanden en Kiribati.

Nukunonu Village, het enige dorp op het atol Nukunonu (screenshot)

Toklelau is sinds 2012 volledig overgestapt op zonne-energie. Daarvoor waren de eilanden afhankelijk van generatoren die per jaar 73.000 liter fossiele brandstof verstookten.

De eilanden zijn letterlijk afgelegen, omdat ze alleen per boot te bereiken zijn. Tweemaal per maand is er een bootverbinding met Apia, de hoofdstad van Samoa, ruim een dag varen, waarvandaan overgestapt kan worden op het vliegtuig. Vanaf Samoa zijn er directe vluchten naar Nieuw-Zeeland, Australië, Hawaii, Fiji, Amerikaans Samoa en Tonga.

De MV Mataliki gefotografeerd bij zijn eerste reis vanuit de haven van Apia (Samoa), februari 2016 (© tokelau.org.nz)

In 2016 werd een nieuw schip in bedrijf genomen, de MV Mataliki, die de sterk verouderde MV Tokelau verving. Het schip heeft een capaciteit van 60 passagiers op zijn reis van Samoa naar Tokelau en voor de aansluitende reis langs alle drie eilanden kunnen 120 mensen mee.

Een langgekoesterde wens om een vliegveld(je) aan te leggen is nog weinig concreet, gezien de kosten. Wellicht dat een verbinding voor watervliegtuigen een optie is.

De vlag

Vlag van Tokelau (2009-heden)

De vlag van Tokelau is donkerblauw en heeft als centraal symbool een gestileerde Tokelause kano (een outrigger canoe) in geel, met daarnaast aan de broekingszijde, vier witte vijfpuntige sterren in de vorm van het sterrenbeeld Zuiderkruis.
Deze vlag werd ingevoerd op 7 september 2009, maar er gingen een aantal afgeschoten ontwerpen aan vooraf.

Een traditionele kano uit Tokelau op een postzegel van 5 cent uit 1983

Tot 2009 werd de Nieuw-Zeelandse vlag gebruikt. De eerste poging om tot een eigen vlag te komen dateert echter al van rond 1989.
Wie er achter het ontwerp zit weten we niet, maar de vlag lijkt te zijn ontworpen voor een sportmanifestatie. Of er überhaupt een exemplaar van de vlag is gemaakt is bij gebrek aan fotografisch bewijs moeilijk na te gaan.

Onofficieel ontwerp uit ±1989 voor een nationale vlag?

Het ontwerp kennen we van een tekening: het heeft een donkerblauw veld met drie concentrische ringen in geel, op twee plaatsen onderbroken. In het ‘gat’ richting de broekingszijde zien we drie witte vijfpuntige sterren en het ‘gat’ richting de vluchtzijde een kokospalm in groen.
De drie sterren staan ongetwijfeld voor de drie atollen, de cirkels wellicht voor de drie langgerekte landmassa’s (met de lagune in het midden), waarbij de twee ‘gaten’ toegangen door het rif zouden kunnen zijn. De kokospalm tenslotte is in grote getale aanwezig in de archipel.

De ‘General Fono’, het parlement van Tokelau tijdens een sessie in 2018 (© Tokelau Media)

Het duurde vervolgens tot juni 2007 voordat een serieus vlagontwerp zich aandiende, ingediend door de General Fono (het parlement van Tokelau).
Dit ontwerp kennen we van slechts één foto en daar staat de vlag maar voor de helft op! Ondanks dat kunnen we wel vaststellen dat dit de directe voorloper van de huidige vlag is.

Het eerste officiële (maar afgekeurde) ontwerp voor een eigen vlag (© tokelau.org.nz)

De vlag is eveneens donkerblauw met een gele traditionele kano. Het afwijkende zit ‘m in de vier witte vijfpuntige sterren. Ze zijn niet alleen aan de andere kant van de kano geplaatst maar bovendien in een andere positie. Zonder al teveel moeite kunnen we hier de geografische ligging in zien van de drie atollen van Tokelau, maar dan mét een extra ster, die op de plek van Swains Island ligt.

Dat dit ontwerp het uiteindelijk niet zou halen stond eigenlijk bij voorbaat vast. De kwestie rond Swains Island was inmiddels in het voordeel van de Verenigde Staten beslecht met het Verdrag van Tokahega, dus de V.S. zou dit ongetwijfeld niet pikken.

De nieuwe vlag wordt voor het eerst in Tokelau gehesen op 21 oktober 2009 op Fakaofo (screenshot)

Zodoende werd in februari 2009 het huidige ontwerp door het parlement goedgekeurd, waarbij de sterren naar de andere kant van de kano waren verhuisd en de positie hadden aangenomen van het Zuiderkruis, net zoals bij moederland Nieuw-Zeeland.
In augustus dat jaar werd het ontwerp officieel goedgekeurd door Koningin Elizabeth en op 21 oktober wapperde de vlag voor het eerst.

Japan – 建国記念の日 / Kenkoku Kinen No Hi / Stichting van Japan-dag (660 v. Chr.)

Drie vlaggen vandaag: vlag 2:

Kenkoku kinen no hi is een nationale feestdag in Japan waarbij de stichting van het keizerrijk wordt herdacht. De elfde februari 660 voor Christus zou de datum zijn waarop de eerste Japanse keizer Jimmu zijn regeringsperiode begon.
De dag werd in 1873 als feestdag ingesteld.

Jimmu
Keizer Jimmu (711 v.Chr.-585 v.Chr.), detail uit een houtsnedeprint van Adachi Ginkō (1853-1908 of later) (publiek domein)

Op deze dag worden er veel vlaggen gehesen en er wordt gereflecteerd over de betekenis van het Japanse burgerschap, waarbij men er sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog voor waakt al te nationalistisch te worden.

Kaart van Japan (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Japan (1999-heden), de Nisshōki of Hinomaru

Japan was tot het midden van de 19e eeuw zo geïsoleerd naar de buitenwereld, dat het geen vlag had.
Toen het echter zachtjesaan relaties aanknoopte met de buitenwereld werd de tijd hiervoor rijp geacht.

De Japanse vlag begon zijn leven als zeevlag op 5 augustus 1854 en vanaf 27 februari 1870 ook als nationale vlag. Offcieel heet de vlag Nisshōki (Zonnesymbool-vlag), maar officieus is hij beter bekend onder de naam Hinomaru (Zonnecirkel).

Voortgang tijdens de Keizerlijke Inspectie te Ou, Matsushima, ukiyo-e (Japanse houtsnede) uit 1876 door Utagawa Hiroshige III (1842/1843-1894), waarop verschillende Japanse vlaggen te zien zijn (publiek domein)

De vlag is wit met een rode cirkel in het midden. Het wit staat voor zuiverheid en eerlijkheid, terwijl de rode kleur passie, openheid en enthousiasme symboliseert. Een verdere symboolwaarde heeft de rode cirkel ook voor Japan’s bijnaam Land van de rijzende zon.

Links: Vlag van Japan (1870-1999) met een nauwelijks waarneembare andere positie (1%) van de rode cirkel / Rechts: Jyūrokujō-Kyokujitsu-ki , de vlag van de Keizerlijke Marine (officieel de Japanse Maritieme Zelfverdedigingsmacht). Deze vlag werd tot in de Tweede Wereldoorlog ook gebruikt als oorlogsvlag en is in het buitenland omstreden. De huidige versie van deze vlag werd ingevoerd in 1954 en verschilt op nauwelijks waarneembare details van die eerdere marine- en oorlogsvlag, die tussen 1889 en 1945 werd gebruikt.

Minieme wijzigingen in de vlag werden op 13 augustus 1999 doorgevoerd. Het is nauwelijks te zien met het blote oog, maar de rode cirkel staat vanaf die datum precies in het midden; bij de oude versie was de schijf 1% richting de broekings- of mastzijde geplaatst.
De rode kleur van de schijf is iets feller geworden en tevens zijn de maten van de vlag aangepast: van 7/10 is dat nu de meer gebruikelijk 2/3.

Twee officiële vlaggen die veel gebruikt worden zijn de Keizerlijke Standaard (links) en de vlag van de premier (rechts)

Europese Unie – European 112 Day / La Journée Européenne du 112 / Europese 112-dag (2009)

Drie vlaggen vandaag: vlag 1:

Het zou zomaar kunnen dat u er nog nooit van gehoord heeft, maar hij bestaat echt: de Europese 112-dag.
De dag werd in 2009 ingevoerd om de bekendheid en het ‘passend gebruik’ van het Europese noodnummer te bevorderen.

Kaart van de EU: 27 landen in totaal (publiek domein)

Het gratis noodnummer bestaat sinds 1991 en is bereikbaar in alle lidstaten van de Europese Unie, vanaf 2008 vanaf alle vaste en mobiele netwerken.
De datum van 11 februari is niet toevallig, omdat de datumnotatie 11-2 hetzelfde is als het noodnummer.

In Duitsland werd de bekendheid van het nummer bevorderd door een onwaarschijnlijke ‘cover girl’, Edelgard Huber von Gersdorff. Zij vierde op 7 december 2017 haar 112e (en laatste) verjaardag en op 112-dag 2018 poseerde zij met een Duitstalige versie van het logo.

Links: Het EU 112-logo / Rechts: Edelgard Huber von Gersdorf (1905-2018) op haar 112e verjaardag, 11 februari 2018, met de Duitstalige versie van het EU 112-logo (© Stredic)

Duitsland is sowieso een groot bevorderaar van deze dag. Op 112-dag 2014 gaven leerlingen van de muziekscholen uit Leinfelden-Echterdingen, Schönbuch en Stuttgart een uitvoering van het Europese volkslied op het vliegveld van Stuttgart in een 112-opstelling.

Links: Leerlingen van de muziekscholen uit Leinfelden-Echterdingen, Schönbuch en Stuttgart zingen het Europese volkslied op 11 februari 2014 (© Europe Direct) / Rechts: Manneken Pis in 112-outfit met een EU-vlaggetje rond z’n nek op 11 februari 2018 (screenshot)

Op 112-dag 2018 werd in België Manneken Pis (Brussel) opgetuigd in het rode pak van de European Emergency Number Association (EENA), met een EU-vlag rond z’n nek.

De vlag(gen)

Vlag EU
De EU-vlag (1985-heden)

De Europese Unie-vlag is officieel in gebruik sinds 1985, maar het ontwerp, een blauw vlak met twaalf gouden sterren in een cirkel, stamt al uit 1955. Het basis-idee kwam van de Fransman Arsène Heitz (1908-1989) en de Belg Paul Lévy (1910-2002) werkte het verder uit.

Europa portretten
Links: Arsène Heitz (1908-1989) (© sabemos.es) / Rechts: Baron Paul Lévy (1910-2002) (© 3cles.wordpress.com)

De twaalf sterren zijn puur symbolisch en staan dus niet voor het aantal lidstaten van destijds. Het is een getal wat in sommige culturen staat voor eenheid en perfectie. Verder komt het voor in het aantal uren op de klok, het aantal maanden in een jaar, het aantal tekens in de astrologische dierenriem. De sterren staan in een cirkel omdat die specifiek voor eenheid en gelijkheid staat.

Een directe voorloper van de EU-vlag is die van de Europese Beweging, opgericht op 17 juli 1947. In zekere zin is deze beweging dus óók een voorloper van de EU, maar toch ook weer niet helemaal.

De Europese Beweging was eigenlijk radicaler in zijn streven dan de EU (en zijn directe voorgangers) en was -en is!- kort door de bocht gezegd, voor een verregaande integratie. De beweging bestaat nog steeds en heet nu de European Movement International.

Europa vlaggen rood groen
De oer-versie van de vlag van de Europese Beweging (links) en de uiteindelijke versie (rechts)

De vlag bestaat uit een grote groene letter E (voor Europa) op een wit veld.
Dit ontwerp (waarschijnlijk door Churchill’s schoonzoon Ducan Sandys) was voor het eerst te bewonderen als logo bij het Congres voor Europa in de Ridderzaal in Den Haag in mei 1948, waarbij de grote E te zien was op de schouw van de haard in de Ridderzaal.

Overzicht van de Ridderzaal te Den Haag op 9 mei 1948 tijdens de speech van Winston Churchill, in aanwezigheid van Kroonprinses Juliana en Prins Bernhard en een giga-E op de schouw (screenshot)

Later dat jaar bij een vervolgvergadering in Straatsburg was de E weer present, maar nu in groen (voor hoop).
Als vlag wapperde hij voor het eerst 1949 in Londen bij de European Economic Congress. Sommigen zagen niets in het idee van de beweging en noemden de vlag ‘Churchill’s onderbroek’. Churchill was namelijk een groot voorstander.

De E-vlag werd uiteindelijk niet als symbool gekozen door de EEG/EG/EU.
De vlag bleef echter wel bestaan, zij het enigszins ‘slapend’.

jpg_bandiere_federaliste-9dd02
E-vlaggen! (© taurillon.org)

Hij werd niet vaak gezien, maar af en toe dook hij toch weer op, zoals in juni 1985, toen in Milaan meer dan 100.000 mensen demonstreerden om hun steun te betuigen voor het Spinelli-verdrag (een poging om tot een Europese Federatie te komen; het verdrag haalde het niet).

Malta – Festa Nawfraġju San Pawl / Feast of Saint Paul’s Shipwreck / Feest van de Schipbreuk van Sint Paulus (60 na Chr.)

De 10e februari is een Maltese feestdag en herinnert aan de schipbreuk van de apostel Paulus (ca. 3 na Chr.-ca 64 na Chr.).

Paulus was een vroeg-christelijk kerkleider. In het jaar 57 werd hij in Jeruzalem gearresteerd na beschuldigingen dat hij heidenen in de Tempel had toegelaten.

Hij werd gevangengezet in de havenstad Caesarea (vlakbij het tegenwoordige Haifa) en eind 59 werd hij met enkele andere gevangenen op een Romeins schip gezet om in Rome berecht te worden.
Het schip kwam echter in een storm terecht voor de kust van Malta en leed schipbreuk. De eilanders vingen de drenkelingen gastvrij op.

Paulus2
Paulus dankt God na de schipbreuk (lllustratie door onbekende kunstenaar, naar een gravure van Gustave Doré uit circa 1880, publiek domein)

Grote verbazing onder de Maltezers toen Paulus, terwijl hij een vuur maakte, door een giftige slang in zijn hand werd gebeten, maar hij daar totaal geen last van ondervond.

Paulus
Schilderij van Cornelis Troost (1696-1750): Paulus wordt gebeten door de slang (publiek domein)

Reputatie als een heelmeester kreeg hij kort daarna, toen hij de ernstig zieke vader van de Maltese gouverneur Publius door handoplegging genas. Ook andere zieken werden door hem op deze manier genezen.

Drie maanden later, als de winter voorbij is, wordt de reis in 60 voortgezet, waarna Rome wordt bereikt. Om het verhaal af te maken: Paulus verbleef er nog een paar jaar onder huisarrest, totdat hij bij zijn proces schuldig werd bevonden en werd onthoofd.

Processie in hoofdstad Valletta (publiek domein)

Deze dag wordt doorgaans gevierd met Kerkdiensten, processies en familiebijeenkomsten.

De vlag

Vlag Malta (1964-heden)

Voor de onafhankelijkheid in 1964 was Malta een Britse Kroonkolonie en had het een hele trits aan vlaggen, waarbij de eerste een Britse red ensign is met een St. George’s Cross en de vier overige blue ensigns zijn met verschillende badges in het uitwaaiende gedeelte, hoewel twee ervan alleen op details verschillen.

vlaggenparade malta
De Maltese kroonkolonie-vlaggenparade, van links naar rechts: vlag tot 1875, 1875-1898, 1898-1923, 1923-1943, 1943-1964

De huidige vlag van Malta is ingevoerd bij de onafhankelijkheid op 21 september 1964. Het is een verticale tweekleur, wit aan de broekingszijde, rood aan de vlucht. In de bovenhoek van de broekingszijde is het George Cross afgebeeld.

De kleuren wit en rood gaan ruim negen eeuwen terug: het zijn de kleuren van de Normandische graaf Roger de Hauteville, die in 1090 het eiland bezette. Hij is beter bekend als Roger I van Sicilië (van 1071 tot 1101 was hij grootgraaf van Sicilië).

Het George Cross (Sint Joriskruis) werd Malta door koning George VI verleend op 15 april 1942. Het is de hoogste Britse niet-militaire onderscheiding. Het was bedoeld als huldeblijk aan de bevolking voor de betoonde moed tijdens Duitse en Italiaanse luchtaanvallen.

Links: het George Cross / Rechts: Malta bestaat uit het gelijknamige hoofdeiland plus Gozo en het kleine Comino (© freeworldmaps.net)

De onderscheiding werd ingesteld door koning George VI op 24 september 1940 en wordt maar zelden verleend. Het kruis is zilverkleurig, met armen van gelijke lengte. In een cirkel middenin het kruis is de beeltenis van Sint Joris te zien terwijl hij de draak verslaat. Het randschrift rond de afbeelding luidt: For gallantry (Voor dapperheid).

Slovenië – Prešernov Dan / Prešeren-dag (1945)

Prešeren-dag is een officiële feestdag in Slovenië. Het herdenkt de sterfdag in 1849 van de bekendste dichter van het land: France Prešeren.
Hij werd in 1800 geboren in Vrba, in de historische streek Krain, toen onderdeel van het Oostenrijks-Habsburgse Rijk, nu gelegen in het noorden van de republiek Slovenië.

Links: France Prešeren, schilderij door Franz Kurz zum Thurn und Goldenstein (1807-1878) rond 1850 (publiek domein) / Rechts: Sloveense 2-euromunt uit 2007 met het portret van France Prešeren

Prešeren wordt gezien als de vader van de Sloveense literatuur, en hij was een grote inspiratie voor auteurs die na hem kwamen. Zijn romantische gedichten worden omschreven als emotioneel, maar nooit sentimenteel.

Julija
Julija Primic, schilderij door Matej Langus (1792-1855), rond 1850

Zijn leven was grotendeels ongelukkig en ongetwijfeld daarom een bron van inspiratie. Zijn grote liefde, Julija Primic, trouwde met een ander in 1835.

ana
Ana Jelovsek, ongedateerde foto (publiek domein)

Hij zocht daarna troost bij Ana Jelovšek, een dienstmeisje, hij kreeg met haar drie kinderen, maar trouwde nooit. Daarnaast had hij relaties met allerlei andere vrouwen. Dit alles leidde tot een drankprobleem en hij overleed uiteindelijk dan ook aan een leverziekte, 48 jaar oud.

De 7e februari als nationale dag bestaat sinds 1945 op voorstel van Bogomil Gerlanc, de cultureel medewerker van het Sloveens Bevrijdingsfront, aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. De dag was niet alleen bedoeld om Prešeren te herdenken en te eren, maar het werd breder getrokken: het moest een echte cultuurdag worden en het zelfvertrouwen van de Slovenen bevorderen.
Ook als deelrepubliek van Joegoslavië na de oorlog bleef het een officiële feestdag, het was echter pas in 1991, het jaar van onafhankelijkheid, dat het een vrije dag voor iedereen werd.

Affiche voor Prešernov dan (Prešeren-dag)

Dit laatste werd door velen dan weer als een banalisering van de gedachte achter de dag gezien, waardoor ook de geboortedag van Prešeren, 3 december, als alternatieve culturele dag breed wordt gevierd. Alleen de 8e februari echter is wettelijk vastgelegd.

Kaart van Slovenië (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Slovenië (1991-heden)

Hoewel de vlag van Slovenië er een lijkt uit de zgn. pan-slavische vlaggenfamilie, waar bijvoorbeeld ook de huidige vlaggen van Servië en Slowakije deel van uitmaken, ligt dat bij Slovenië net iets anders.
De pan-slavische vlaggen zijn gebaseerd op de vlag van Rusland (een horizontale driekleur van wit-blauw-rood), maar de Sloveense kleuren hebben een andere geschiedenis.

Kaart van het Keizerrijk Oostenrijk tussen 1816 en 1867, toen het Hertogdom Carniola (nr. 4 op de kaart), een van de vele onderdelen van dit rijk was, zowel van het hertogdom als van de hoofdstad Ljubljana worden de Duitse namen gebezigd: Krain / Laibach) (Kaart: Spiridon Ion Cepleanu / publiek domein)

Ze zijn afkomstig van het middeleeuwse wapen van het Hertogdom Carniola (Krain/Kransjka), waarvan Ljubljana in de 12e eeuw de hoofdstad werd.

Twee versies van het wapen van Criola, de versie links was het langst in gebruik, namelijk tussen 1463 en 1836, rechts de versie vanaf 1836 waar de Sloveense kleuren van zijn afgeleid (minus het geel); daar het gebied inmiddels onder het Oostenrijkse Keizerrijk viel, heeft de adelaar in dit wapen een keizerskroon

Dit wapen, een adelaar met een sikkelvormig borstschild, wijzigde nogal eens van kleur in de loop der eeuwen, waarvan de laatste aanpassing in 1836 was, waarbij de adelaar blauw was met een rood-geel borstschild op een zilveren (witte) achtergrond.

Vlag van Slovenië tot 1945

Het eerste gebruik van de pan-slavische kleuren in het gebied wat we nu kennen als Slovenië was bij de directe voorloper van het land, de regio Krain. Deze vlag was een horizontale driekleur van wit-blauw-rood (net als die van Rusland dus) en gaat terug tot 1848.
Overigens werden deze kleuren al op wapenschilden vóór de 19e eeuw in deze regio gebruikt, dus historisch gezien klopte het helemaal!

Sloveense verzetsvlag (1941-1945)

In de Tweede Wereldoorlog werd er door het verzet (de partizanen) een vijfpuntige rode ster op de blauwe baan gezet.

Vlag van Slovenië als deelrepubliek van Joegoslavié (1945-1991)

Vanaf 1945, als onderdeel van de Socialistische Federale Republiek Joegoslavië werd de ster gehandhaafd, maar groter en geel omrand.

Marko Pogačnik (1944), ontwerper van het Sloveense wapen (fotograaf onbekend)

Met de onafhankelijkheid in 1991 kwam er ook een vlagwijziging. Het nieuwe staatswapen, een ontwerp van beeldhouwer Marko Pogačnik, werd op de witte en blauwe baan geplaatst, dicht bij de broekingszijde.

Wapen van Slovenië (ontwerp van Marko Pognacnik)

Het wapen heeft de vorm van een schild met een blauw veld met een rood kader aan de zijkanten, met daarop in wit een gestileerde afbeelding van de hoogste berg in Slovenië, de Triglav (2863 m).

De 2863 m hoge Triglav (© Bohinj Triglav National Park)

Aan de basis van de berg zijn twee golvende blauwe lijnen te zien, zij staan voor zowel de Adriatische Zee als de rivieren.
Boven de berg zijn drie zeskantige gele sterren geplaatst in een driehoek met de punt naar beneden. Deze sterren zijn afkomstig van het Middeleeuwse wapen van de graven van Celje, historisch gezien de belangrijkste adelsfamilie uit de streek.

Wapen van de graven van Celje

De vlag werd ingevoerd op 25 juni 1991.

In 2003 kwam er een beweging op gang die de vlag graag veranderd wilde zien vanwege het feit dat hij  teveel op die van Rusland en Slowakije lijkt. In 2004 konden mensen ontwerpen insturen, waarbij een ontwerp met 11 strepen won. Het gebruikt opnieuw dezelfde kleuren en ook de Triglav komt er weer in terug.

Ontwerp voor een nieuwe vlag van Slovenië (2004)

Er is echter nog steeds geen besluit tot verandering genomen door het Sloveense parlement en het lijkt tot nu toe op de lange baan geschoven te zijn.

Sydney – Official Proclamation of the Founding of Sydney / Officiële Proclamatie van de Stichting van Sydney (1788)

Twee weken na het binnenlopen van de First fleet op 26 januari 1788 en de feitelijke stichting van Sydney (Australië) door gouverneur Arthur Phillip, werd op 7 februari de officiële proclamatie hiervan wereldkundig gemaakt en daarmee is het dus zo’n beetje de verjaardag van de stad. De 238e vandaag.

Viscount sydney
Thomas Townshend, 1st Viscount Sydney (portret toegeschreven aan Gilbert Stuart, ± 1785) (Collectie State Library of South Wales, Sydney / publiek domein)

De stad is vernoemd naar Thomas Townshend, 1st Viscount (burggraaf) Sydney (1733-1800). Hij was als Engels politicus (onderminister van Buitenlandse Zaken) verantwoordelijk voor het aanstellen van Arthur Phillip als gouverneur.

Zijn titel als burggraaf Sydney werd hem verleend op 6 maart 1783. De titel was tot dan toe tweemaal uitgestorven, bij gebrek aan erfgenamen. De eerste keer dat de naam Sydney in de adelstand werd verheven was bij Robert Sydney als baron in 1603, en hij is dan ook de naamgever van de adellijke titel.

(De titel stierf overigens defintief uit bij de dood in 1890 van de kleinzoon van Thomas Townshend, John Robert Townshend, 3rd Viscount Sydney, omdat hij geen nakomelingen had. De titel is daarna niet opnieuw in het leven geroepen).

Kaart van Sydney omstreeks 1881, cartograaf onbekend (Collectie National Library Australia)

De vlag

Vlag van Sydney (1908-heden)

De vlag van Sydney is in basis een horizontale driekleur, waarbij de bovenste baan geheel in beslag wordt genomen door twee wapens en één mini-vlag.
De middelste baan is geel (of goud) en de onderste baan blauw. Een volledig getuigde driemaster vaart over de onderste banen van de vlucht naar de broeking.

Het wapen aan de broekingszijde is dat van Thomas Townshend, 1st Viscount Sydney, naar wie de stad vernoemd is.

In het midden is de vlag van Engeland afgebeeld (het zogenaamde St. George’s Cross), dit als eerbetoon aan Arthur Phillip.

Arthur Phillip
Arthur Phillip (portret door Francis Wheatley, 1766)

Twee symbolen uit het wapen van kapitein James Cook zijn hieraan toegevoegd: een globe en twee sterren, als postuum eerbewijs voor het ‘ontdekken’ van Australië. Het wapen in de vluchtzijde tenslotte is dat van de eerste Lord Mayor van Sydney, Thomas Hughes.

Thomas Hughes
Thomas Hughes, first Lord Mayor of Sydney (foto: John Hubert Newman) © Mitchell Library, Sydney

De vlag is gebaseerd op het wapen van Sydney uit 1908. Dit wapen werd ingrijpend ‘verbouwd’ in 1996, maar de vlag bleef hetzelfde.

Wapens Sydney
Sydney’s wapen uit 1908 (links) en de nieuwe versie uit 1996 (rechts)

Opening Olympische Winterspelen 2026

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Vandaag beginnen de XXVe Olympische Winterspelen in Milaan en Cortina d’Ampezzo, Italië.
De plaatsen werd op 24 juni 2019 in Lausanne (Zwitserland) gekozen als gaststeden. Twee keer eerder werden de Olympische Winterspelen in Italië gehouden: in 1956 in Cortina d’Ampezzo en in 2006 in Turijn.

Het motto voor de Winterspelen luidt: Dreaming Together – IT’s Your Vibe.
De Winterspelen duren tot en met 22 februari.

Logo ‘Futura’ van de Olympische Winterspelen 2026, een ontwerp van , een gestileerde afbeelding van het getal 26, werd gekozen uit een totaal van 871.566 inzendingen

Bij de Winterspelen treden 93 landen aan. Benin, Guinee-Bissau en de Verenigde Arabische Emiraten zullen voor het eerst meedoen. Net als bij de Zomer- en Winterspelen worden Rusland en Wit-Rusland (Belarus) geweerd vanwege de invasie van Oekraïne door de Russen en de de hulp hierbij van Wit-Russische kant. Wel mogen goedgekeurde Russische en Wit-Russische atleten meedoen onder de AIN-vlag (Athlètes Individuels Neutres/Individual Neutral Athletes).

DE AIN-vlag, ingevoerd op 19 maart 2024

Locaties

Het Stadio San Siro van Milaan is de hoofdlocatie waar ook de openings- ceremonie zal plaatsvinden.
Het stadion, thuisbasis van AC Milan, stamt uit 1925, maar werd talloze malen verbouwd, voor het laatst in 1990.

Het Stadio Sin Siro in Milaan (foto: Arne Müseler / publiek domein)

De sluitingsceremonie vindt plaats in de Romeinse arena van Verona, gebouwd tussen de 1e en 3e eeuw.

De Romeinse arena in Verona (foto: Arne Müseler / publiek domein)

Naast Milaan en Cortina d’Ampezzo zullen ook Antholz, Bormio, Livigno, Predazzo en Tesero als locaties voor de Winterspeln gebruikt worden.

De verschillende locaties voor de Winterspelen 2026 (© @Leaflet / OpenStreetMap)

Medailles

Presentatie van de medailles op 15 juli 2025 in Venetië (screenshot)

Het ontwerp van de medailles voor de Winterspelen 2026 is van het Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato. Het ontwerp bestaat uit twee helften die volhens het instituut “de bekroning symboliseren van de reis van een atleet en een para-atleet en van al diegenen die hen onderweg hadden bijgestaan”.

Een gouden medaille voor het cross-country skiën voor mannen (screenshot)

Van elk van de gouden, zilveren en bronzen medailles zijn er 245 te verdelen, in totaal dus 735.

Pictogram van de nieuwe Olympische sport toerskiën

Een sport die bij deze Spelen zijn debuut maakt, is het toerskiën.

Mascottes

De mascottes voor de Winterspelen en Paralympische Winterspelen werden op 7 februari 2024 in Sanremo onthuld.

De mascottes Tina en Milo, vergezeld van de zes Flo

De mascottes zijn de hermelijnen Tina en Milo, ze werden gekozen via een ontwerpwedstrijd, waaraan kinderen tussen 6 en 14 jaar oud meededen. Winnaar waren de leerlingen van het Istituto Comprensivo Taverna, hun ontwerp kreeg 53% van de stemmen.
Tina (naar Cortina vernoemd) is de mascotte van de Olympische Winterspelen, het is een hermelijn in winterkleed.

Tina en Milo spelen in de sneeuw (screenshot)

Haar broer Milo (naar Milaan [Milano] vernoemd) is de mascotte voor de Paralympische Winterspelen, het is een hermelijn in zomerkleed*, die een poot mist.
Tina en Milo worden vergezeld door zes antropomorfe sneeuwklokjes, die de gezamenlijke naam Flo kregen. Ze kwamen als tweede uit de bus bij de ontwerpwedstrijd en zijn ontworpen door het Istituto Comprensivo Sabin di Segrate.

*) Dat Milo als hermelijn in zomerkleed gekozen werd voor de Winterspelen is wel opvallend, cq curieus!

Openingsceremonie

De openingsceremonie (met de titel Armonia) in het Stadion Sin Siro in Milaan begint om 20.00 uur West-Europese tijd.
De opening zelf komt voor rekening van de 85-jarige Italiaanse president Sergio Mattarella.

Thomas Bach draagt de Olympische voorzitterssleutel over aan zijn opvolgster Kirsten Coventry op 23 juni 2025 in Lausanne, Zwitserland (screenshot)

Het zijn de eerste Spelen onder het voorzitterschap van de Zimbabwaanse Kirsten Coventry, die op 23 juni vorig jaar Thomas Bach opvolgde. De oud-zwemster kwam in 2000 en 2004 voor haar land in actie tijdens de Olympische Spelen in respectievelijk Sydney en Athene. Ze is de eerste vrouwelijke voorzitter van het IOC.

Bij de opening zullen Mariah Carey, Laura Pausini en Andrea Bocelli optreden.

De vlag

De Olympische vlag (1920-heden)

De vlag van de Olympische Spelen is wit met vijf in elkaar gevlochten ringen, drie boven, twee onder, in de kleuren blauw, geel, zwart, groen en rood.
Dit kan haast niet anders dan een van de bekendste vlaggen ter wereld zijn: er zullen maar weinig mensen zijn die de vlag met de gekleurde ringen niet onmiddellijk herkennen.

Uiteraard zijn er Olympische vlaggen in soorten en maten: de ‘officiële’ Olympische vlag is de vlag die van de ene gaststad naar de volgende verhuist en die doorgaans voordat de Spelen werkelijk beginnen in het plaatselijke stadhuis te zien is en moet niet verward worden met de enorme Olympische vlag die boven alles uit torent in een stadion, die na de Spelen onmiddellijk afgedankt wordt. Vaak wordt zo’n vlag daarna tentoongesteld.

Het logo

Als de Zomerspelen in 2020 normaal doorgang hadden gevonden dan had de vlag toen zijn eeuwfeest beleefd, want hij werd geïntroduceerd tijdens de Spelen van 1920 in Antwerpen.
Dat betekent tevens dat de vijf daaraan voorafgaande edities van de moderne Spelen het zonder dit symbool deden waar we nu zo aan gewend zijn geraakt.

Het originele ontwerp van Pierre de Coubertin uit 1913 (publiek domein)

Het logo met de ringen is echter iets ouder dan 1920. Het werd in 1913 ontworpen door de Franse baron Pierre de Coubertin, die toentertijd voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité (IOC) was.
Hij was de grote instigator van de moderne Olympische Spelen, waarvan de eerste editie in 1896 plaatsvond in de Griekse hoofdstad Athene, waarmee tevens de link werd gelegd met de Olympische Spelen van de Klassieke Oudheid, die in Olympia werden gehouden, tussen (naar we nu aannemen) 776 v. Chr. tot en met 393 na Chr.

Links: Pierre de Coubertin (1863-1937), ongedateerde, ingekleurde foto (publiek domein) / Rechts: Het graf van Pierre de Coubertin op het Cimétière Bois-de-Vaux in Lausanne, Zwitserland, compleet met ‘zijn’ Olympische ringen (publiek domein)

Hoewel nogal eens wordt aangenomen dat de ringen van De Coubertin’s ontwerp de vijf continenten symboliseerden (Europa, Afrika, Azië, Amerika en Oceanië), lagen de bedoelingen van De Coubertin toch net iets anders: Zelf schreef hij daarover in de augustus-editie van 1913 van het blad Olympique:

“…de zes kleuren (met de witte achtergrond) gecombineerd vertegenwoordigen op deze wijze de vlaggen van ieder land op aarde, zonder uitzondering. Het blauw en geel van Zweden, het blauw en wit van Griekenland, de driekleuren van Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Duitsland, België, Italië, Hongarije plus het geel en rood van Spanje zijn vertegenwoordigd, net als de innovatieve vlaggen van Brazilië en Australië en die van het oude Japan en het moderne China. Dit is echt een internationaal symbool”

Hiermee was er een logo dat tevens op een vlag gebruikt kon worden. We mogen er vanuit gaan dat dat bij de 6e Olympiade geweest zou zijn. Deze Spelen van 1916 zouden in Berlijn plaatsvinden. Ondanks het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog in 1914 gingen de voorbereidingen hiervoor gewoon door: men ging er vanuit dat de oorlog niet zo lang zou duren.
Maar dit bleek te optimistisch gedacht, de oorlog sleepte zich voort tot 1918 en de 6e Olympiade werd afgelast.

Het Olympisch Stadion in Antwerpen op de openingsdag 20 april 1920, toen de Olympische vlag debuteerde (publiek domein)

Zodoende was het de 7e Olympiade (er werd dus gewoon doorgenummerd) van 20 april tot 12 september 1920 gehouden in Antwerpen, waar de Olympische vlag voor het eerst werd gehesen. (Berlijn was als organiserende stad “nicht mehr im Frage”, na de nederlaag van Duitsland in de Eerste Wereldoorlog en het land was dan ook uitgesloten van deelname in 1920, net als Oostenrijk).

Over een vlag die kwijtraakte en weer boven water kwam (Antwerpen-vlag nr.1) (1920)

De allereerste officiële Olympische vlag uit 1920, die bekend staat als de Antwerpen-vlag, bestaat nog steeds, na jarenlang spoorloos te zijn geweest.
We spoelen even vooruit naar 1997: tijdens een diner georganiseerd door het Amerikaans Olympisch Comité, interviewde een journalist de toen 100-jarige Hal Haig Prieste, die in 1920 een bronzen plak voor de V.S. had gewonnen bij het platform-duiken. De journalist merkte op dat het IOC niet kon achterhalen wat er met de originele Olympische vlag van 1920 was gebeurd.
“Daar kan ik je mee helpen”, was het antwoord van Prieste, “die zit in m’n koffer”.

Links: Affiche voor de Olympische Zomerspelen 1920 in Antwerpen (publiek domein) / Rechts: Duke Kahanamoku (1890-1968) (Library of Congress / publiek domein)

Prieste vertelde vervolgens dat hij, opgehitst door een nachtelijke weddenschap met landgenoot Duke Kahanamoku*, tegen het einde van de Spelen in Antwerpen in de vlaggenmast van het stadion was geklommen en de vlag had gestolen.

*Duke Kahanamoku behaalde in 1920 twee gouden medailles: één bij het 100 m zwemmen en de andere bij het estafette-zwemmen

Dat het IOC niet wist wat er met de vlag gebeurd was is een ietwat curieus, want dat de vlag gestolen was moet bekend zijn geweest, omdat Prieste betrapt werd door de politie tijdens zijn actie. Maar wellicht doelden ze op het feit dat ze niet wisten wat er vervólgens met de vlag gebeurde: Prieste liep sneller dan de politie en ontkwam met de vlag als zijn trofee.

Het Olympisch Stadion te Antwerpen in 1920 (publiek domein)

Met een speciale ceremonie tijdens de Olympische Spelen van 2000 in Sydney overhandigde (de toen inmiddels 103-jarige) Prieste de vlag uit 1920 aan toenmalig IOC-voorzitter Juan Antonio Samaranch.

De 103-jarige Hal Haig Prieste (1896-2001) met de door hem ontvreemde oervlag van de Olympische Spelen, bij de overhandiging aan IOC-voorzitter Juan Antonio Samaranch op 11 september 2000 te Sydney, een paar dagen voor het begin van de Zomerspelen (publiek domein)

De vlag werd vervolgens tentoongesteld in het Olympisch Museum in Lausanne in Zwitserland, maar bleef daar niet.
Vanaf het begin van de ‘herontdekking’ had de stad Antwerpen ook belangstelling voor de vlag. De stad was succesvol in zijn pogingen voor een terugkeer: in 2004 keerde de vlag terug naar de Scheldestad.
Vanaf 2013, toen Antwerpen Europese Sporthoofdstad was, was de vlag in de entreehal van het stadhuis te bewonderen. Vanwege de renovatie van het gebouw (vanaf 2017) is de vlag nu onderdeel van de collectie van het MAS (Museum aan de Stroom) in het noorden van de stad.

Antwerpen-vlag nr. 2 (1924)

Het was de bedoeling dat de Olympische vlag van 1920 naar de volgende gaststad Parijs zou verhuizen, maar omdat de officiële vlag zoek was, moest er een nieuw exemplaar gemaakt worden.
Deze tweede vlag werd eveneens Antwerpen-vlag genoemd, naar het waarom wordt nog steeds gegist: één verklaring is dat de vlag nu eenmaal debuteerde in Antwerpen, een andere is dat de nieuwe vlag in Antwerpen werd gemaakt.

Opening van de Olympische Zomerspelen 1924 in het Stade Olympique Yves-du-Manoir te Colombes, vlakbij Parijs, door de voorzitter van het Comité Olympique Français, graaf Justinien Clary (1860-1933); of de Olympische vlag, die over het spreekgestoelte is gedrapeerd, ‘dé’ nieuwe ‘Antwerpen-vlag’ is, vertelt de historie niet (publiek domein)

Hoe dan ook: dit nieuwe exemplaar wapperde in 1924 voor het eerst tijdens de openingsceremonie in het Stade Olympique Yves-du-Manoir in Colombes, een voorstad van Parijs.
Deze nieuwe officiële versie zou het uithouden tot en met de Zomerspelen van 1984 in Los Angeles, waarna de vlag na 60 jaar ‘met pensioen mocht’.

Links: Affiche van de 1e editie van de Olympische Winterspelen in 1924 in Chamonix, Frankrijk, een ontwerp van Auguste Matisse (1866-1931) (publiek domein) / Rechts: Officiële Olympische eedaflegging door de vertegenwoordigers van de 16 deelnemende landen aan de Winterspelen van 1924 in Chamonix (publiek domein)

1924 was tevens het debuut van de Olympische Winterspelen die tot en met 1992 in hetzelfde jaar als de Zomerspelen werden gehouden, toen er besloten werd ze los te koppelen, zodat de Winterspelen in de andere even jaren dan die van de Zomerspelen plaatsvinden (zie ook verderop).

Seoul-vlag (1988) en Rio de Janeiro-vlag (2016)

Voor de 24e Olympiade in 1988 in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul kwam er dus een nieuwe vlag, die dan ook bekend staat als de Seoul-vlag.
Ze deed 24 jaar dienst, tot en met de 30e Olympiade in Londen in 2012.

De officiële Olympische Zomerspelenvlag bij aankomst op het vliegveld Haneda bij Tokio (© foto: Kazuhiro Nogi)

De vlag die nu in gebruik is (met franje langs de randen) debuteerde tijdens de Zomerspelen van 2016 in Rio De Janeiro in Brazilië, maar werd aan het einde van de Zomerspelen in Londen in 2012 al overhandigd aan burgemeester Eduardo Paes van Rio de Janeiro.

12 augustus 2012: tijdens de sluitingsceremonie van de Zomerspelen in Londen ontvangt burgemeester Eduardo Paes van Rio de Janeiro, Brazilië, de nieuwe officiële Olympische vlag, compleet met franje langs de randen (screenshot)

Vlaggen Winterspelen

Zoals boven vermeld, werden de Olympische Winterspelen voor het eerst gehouden in 1924 en wel in Chamonix, Frankrijk.
Tot 1952 werden voor de Winterspelen geen speciale vlaggen vervaardigd.

Links: Logo van de Olympische Winterspelen van 1952 in Oslo, Noorwegen (publiek domein) / Rechts: De Oslo-vlag (publiek domein)

Bij die Spelen, gehouden in en rond de Noorse hoofdstad Oslo, kreeg voorzitter van het IOC, Sigfrid Edström, uit handen van burgemeester Brynjulf Bull, een Olympische vlag overhandigd, die net als bij de Zomerspelen overgedragen zou worden aan de volgende organiserende stad.

Aldus geschiedde, maar daar moet wel bij aangetekend worden dat de vlag alleen gebruikt werd bij de openingsceremonies. Normaliter was de vlag opgeborgen in een vitrine met daarbij de namen van alle gaststeden op bronzen plaquettes. Voor de sluitingsplechtigheden werd een replica gebruikt. In 2014 werd de Oslo-vlag met pensioen gestuurd.

IOC-voorzitter Thomas Bach overhandigt de (nieuwe) officiële vlag van de Winterspelen aan burgemeester Chen Jining van de Chinese hoofdstad Beijing, waar de editie vanaf vandaag zal plaatsvinden (sluitingsceremonie van de Winterspelen 2018 in PyeongChang, Zuid-Korea, op 25 februari 2018 / screenshot)

In 2018, bij de Winterspelen in het Zuid-Koreaanse PyeongChang, bood de stad hetIOC een nieuwe officiële vlag aan.

Olympische Jeugdspelen

Sinds 2010 zijn er ook Olympische Jeugdspelen voor 14- tot 18-jarigen. Deze Spelen (zowel Zomer- als Winterspelen) worden ook iedere vier jaar gehouden, maar precies omgekeerd als de ‘volwassen’ Spelen: de Zomer Jeugdspelen vinden dus plaats in het zelfde jaar als de Olympische Winterspelen en de Winter Jeugdspelen in het jaar van de Olympische Zomerspelen.

Logo van de Olympische Jeugdspelen

De eerste zomer-editie vond plaats in Singapore van 14 tot 26 augustus 2010. Eén dag voor de opening overhandigde IOC-voorzitter Jacques Rogge de officiële vlag voor de Jeugdspelen aan premier Lee Hsien Loong van Singapore.

Overhandiging van de officiële vlag voor de 1e Olympische Jeugdspelen bij Istana Paleis in Singapore. V.l.n.r.: Zwemster Amanda Lim, IOC-voorzitter Jacques Rogge, premier Lee Hsien Loong van Singapore, IOC-vice-voorzitter Ng Ser Miang en zeiler Darren Choy, 13 augustus 2010 (© foto: Wong Maye-E)

Hoewel her en der vermeld wordt dat deze Olympische vlag naast de ringen ook de naam van de gaststad en het jaar van de Spelen laat zien, is daar op foto’s niets van waar te nemen! En dat zou ook vreemd zijn, want ook deze vlag is een doorgeef-vlag. In 2014 waren de Zomer Jeugdspelen in Nanjing (China) en in 2018 in Buenos Aires (Argentinië). De locatie voor zomer-editie van de Olympische Jeugdspelen in 2030 is nog niet gekozen.

Links: Logo van de Olympische Zomer Jeugdspelen van 2018 in Buenos Aires, Argentinië (publiek domein) / Rechts: Voorlopig logo van de uitgestelde Olympische Zomer Jeugdspelen van 2026 in Dakar, Senegal (publiek domein)

De editie 2022, te houden in Dakar (Senegal), is wegens de coronapandemie vervallen en vooruit geschoven naar 2026.

Logo van de Olympische Winter Jeugdspelen 2020 in Lausanne, Zwitserland (publiek domein)

De eerste Winter Jeugdspelen werden gehouden van 13 tot 22 januari 2012 in Innsbruck (Oostenrijk). De 2016, 2020 en 2024 edities werden in respectievelijk Lillehammer (Noorwegen), Lausanne (Zwitserland) en de provincie Gangwon (Zuid-Korea) gehouden.
Ook bij deze Spelen wordt de vlag doorgegeven aan de volgende stad, provincie of regio.
De Winter Jeugdspelen 2028 zullen plaatsvinden in Italië in, locaties zijn de Dolomieten en het Valtellina-dal.

Vrolijke vlaggenparade bij de 1e Olympische Winter Jeugdspelen in januari 2012 in Innsbruck, Oostenrijk (© Marjory Malbert)

Paralympische Spelen

Een heel verhaal! Maar hebben we nu alles gehad? Nee, want vier weken na de sluiting van de Olympische Winterspelen beginnen de Paralympische Winterspelen 2026 .

Paralympische vlag

Vrijdag 6 maart gaat dit sportevenement van start: dan wordt de Paralympische vlag niet alleen in Milaan en Cortina d’Ampezzo gehesen, maar ook bij Vlagblog.

Nieuw-Zeeland – Waitangi Day / Waitangi-dag (1840)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

De officiële ‘geboorte’ van Nieuw-Zeeland: op 6 februari 1840 (vandaag dus 186 jaar geleden) werd in Waitangi, in het noorden van het land, een document ondertekend door gouverneur William Hobson en lokale Maori-leiders, waardoor Nieuw-Zeeland als land een feit werd. Sinds 1934 is de 6e februari een officiële feestdag.

Kaart van Nieuw-Zeeland (freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Nieuw-Zeeland (1869-heden)

De vlag van Nieuw-Zeeland is een Britse blue ensign met vier rode sterren aan de vluchtzijde.

Vanaf 1840 werd de Britse blue ensign gebruikt, een vlag met een blauw veld en de Union Flag of Union Jack in het kanton.

Links: Vlag van Nieuw-Zeeland (1840-1867), de blue ensign / Rechts: Vlag van Nieuw-Zeeland (1867-1869)

Vanaf 1867 werd aan de vluchtzijde een eigen symbool toegevoegd, NZ in rode letters, met een wit kader eromheen. Vanaf 23 oktober 1869 verschijnen dan de huidige sterren, die daarmee het NZ vervangen. Het was een ontwerp van de Nieuw-Zeelandse marine-officier Sir Albert Hastings Markham.

Links: Sir Albert Hastings Markham (1841-1918), foto uit 1904 (publiek domein) / Rechts: Leerlingen Jack en Rewi Moynihan hijsen de Nieuw-Zeelandse vlag bij de Shannon School (Noordereiland) in 1901 (publiek domein)

De vier rode sterren, wit omzoomd, stellen het sterrenbeeld Zuiderkruis voor. Net als in het sterrenbeeld worden de sterren naar onderlinge grootte afgebeeld: de grootste onderin, de kleinste aan de vluchtzijde en de overige twee daar net tussenin.
Het gaat dan om de sterren Acrux, Becrux (ook wel Mimosa genaamd), Gacrux en Delta Crucis. Een vijfde, kleinere ster, Epsilon Crucis, wordt wel afgebeeld op de Australische vlag, maar niet op de Nieuw-Zeelandse.

Links: Sterrenbeeld het Zuiderkruis / Rechts: Kaart van het Zuiderkruis (© IAU and Sky Telescope Magazine / Roger Sinnott & Rick Fienberg)

Vanaf de jaren ’90 van de vorige eeuw gingen er steeds meer stemmen op voor een nieuwe vlag. Op 11 maart 2014 kondigde toenmalig premier John Key een referendum aan voor 2015, waarin het volk een keus had tussen vijf vlagontwerpen (de shortlist).
Op de 11e december kwam de winnaar uit de bus, de zogenaamde Silver Fern Flag, een ontwerp van Kyle Lockwood.

Links: De Silver Fern Flag / Rechts: Ontwerper Kyle Lockwood (1977) (© flag.govt.nz)

De silver fern (Cyathea dealbata), zilveren boomvaren in het Nederlands, is een van de symbolen van Nieuw-Zeeland. De varen verdeelt de vlag diagonaal in tweeën. Het vlak aan de broekingszijde is zwart, dat aan de vluchtzijde blauw met de gehandhaafde rode sterren uit 1869.

Tussen 3 en 24 maart 2016 werd vervolgens een 2e referendum gehouden, waarin de Nieuw-Zeelanders hun keus konden uitspreken voor de nieuwe Silver Fern Flag of voor handhaving van de ‘oude’ vlag.
De uitslag van dit referendum was 56,7% voor de bestaande vlag en 43,3% voor de nieuwe, waarbij dus alles bij het oude bleef.
Desalniettemin is de Silver Fern her en der in het straatbeeld te zien, weliswaar officieus, maar wel populair.

Links: Tino Rangatiratanga (Maori-vlag) / Rechts: Linda Munn, een van de ontwerpers van de vlag

Naast deze twee vlaggen is er nog een derde belangrijke vlag in Nieuw-Zeeland, nl. die van de Maori, de oorspronkelijke bewoners van het land (dat zij Aotearoa noemen). Deze vlag, Tino Rangatiratanga genaamd, werd in 1990 ontworpen door Hiraina Marsden, Jan Smith en Linda Munn. De traditionele kleuren van Nieuw-Zeeland, zwart, wit en rood zijn hier gebruikt (net als bij de Silver Fern).

De vlag laat een witte balk zien die op 1/3 van de broeking deels tot bijna een cirkel inkrult. Boven de balk is het veld zwart, eronder rood. Het symboliseert de natuurlijke balans, zoals actief/passief, mannelijk/vrouwelijk, aarde/lucht, enz.

Zeker op de dag van vandaag, Waitangi Day, is deze vlag op veel plekken te zien, zoals op de Auckland Harbour Bridge, broederlijk naast de officiële vlag.

Bridge
Auckland Harbour Bridge op Waitangi Day met de twee vlaggen (fotograaf onbekend)

Overige vlaggen

Naast deze vlaggen is er nog een fiks aantal andere vlaggen in gebruik in Nieuw-Zeeland. Hieronder een kleine dwarsdoorsnede:

Links: Red ensign van Nieuw-Zeeland (koopvaardijvlag) / Rechts: White ensign van Nieuw-Zeeland (marinevlag)
Links: Luchtmachtvlag van Nieuw-Zeeland / Rechts: Burgerluchtvaartvlag van Nieuw-Zeeland
Links: Politievlag van Nieuw-Zeeland / Rechts: Koninklijke standaard van Nieuw-Zeeland, met de gekroonde letter E van Koningin Elizabeth II, deze vlag is met de dood van de koningin op 8 september 2022 komen te vervallen

Wat hangt daar toch?