Het front in de oostelijke Donbas-regio is sinds een week geleden niet significant veranderd. Even goed vallen er nog dagelijks doden (meer dan dertig al deze week).
Nova Kachovka
Wat wel veranderd is, is een aanval door het Oekraïense leger op één van de door de Russen bezette kustregio’s, dus in het zuiden van het land. Afgelopen dinsdag voerden ze een precisiebombardement uit op een Russisch munitiedepot in de stad Nova Kachovka in de Cherson-regio. Dat het raak was bleek uit verscheidene filmpjes op sociale media, waar de gigantische ontploffingen op te zien zijn.
Een van de explosies in Nova Kachovka (screenshot)
Zoals gebruikelijk in dit soort situaties werd er door de Russen keihard over gelogen: het zou een opslagplaats voor kunstmest zijn geweest. Het lijkt wel zeker dat deze aanval uitgevoerd moet zijn met Amerikaanse Himars-raketten. Van de acht door de Amerikanen toegezegde Himars-systemen zijn er inmiddels vier operationeel.
Economisch gezien is de kustregio veel belangrijker voor Oekraïne dan de Donbas. Het zorgt er bovendien voor dat de Russen hun aandacht nu nog meer dan voorheen zullen moeten verdelen over verschillende delen van het inmiddels door hen bezette gebied.
Aanval op Vinnytsja
Bij een aanval gisteren op de westelijke stad Vinnytsja werden zeker 22 mensen gedood en vielen er meer dan 100 gewonden. Drie Russische raketten raakten kantoren en appartementencomplexen in de ruwweg tussen Kiev en Lviv gelegen stad van zo’n 372.500 inwoners.
Volgens het Oekraïense presidentiële kantoor ging het om Russische Kalibr-kruisraketten, afgevuurd vanaf een onderzeeër in de Zwarte Zee.
Reddingswerkers in touw bij een van de geraakte gebouwen (screenshot)
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
Vorige week leek het er al op dat de Russen ook de laatste delen van de Donbas-regio in handen zouden krijgen en daar zijn ze inmiddels voor een deel in geslaagd. Hadden de Oekraïeners zich vorige week nog in hun laatste bolwerk Lysytsjansk verschanst, afgelopen week moesten ze halsoverkop ook deze stad prijsgeven.
Het Russische leger trekt nu verder op naar de stad Slovyansk, waar eergisteren op een markt twee burgerslachtoffers vielen, na een luchtaanval van de Russen, die de stad op zo’n 15 km genaderd zijn. De gouverneur van Donetsk, Pavlo Kyrylenko, roept iedereen op om te evacueren en dat is inmiddels gaande.
Letland
In een reactie op de Russische agressie voert Letland de dienstplicht in. Minister van Defensie Artis Pabriks zei daarover: “Hoe meer mensen in dienst gaan en militair getraind worden, hoe minder waarschijnlijk het wordt dat Rusland zijn militaire agressie op Letland richt”
De dienstplicht zal alleen voor mannen gelden en wordt de komende vijf jaar geleidelijk ingevoerd. Mannen tussen de 18 en 27 jaar die worden opgeroepen kunnen dan kiezen tussen het leger of de Nationale Garde. Ook is er voorzien in een alternatieve dienstplicht, waarbij iemand die per se niet onder de wapenen wil, bij een aan de overheid gelieerde organisatie kunnen werken.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
Het belangrijkste nieuws van het front afgelopen week was ongetwijfeld dat Oekraïne de stad Sjevjerodonetsk heeft opgegeven en zich terug heeft getrokken in de er tegenover liggende stad Lysytsjansk, aan de andere kant van de rivier Siverksy Donets.
Belangrijk nieuws dat indirect voortkomt uit de Russische aanval op zijn buurland is dat alle 30 NAVO-lidstaten (dus ook het in eerste instantie dwarsliggende Turkije) het op de NAVO-top in Madrid eens zijn geworden over toetreding van Zweden en Finland tot het militaire bondgenootschap.
Jens Stoltenberg, secretaris-generaal van de NAVO op de persconferentie in Madrid, waar hij het toetreden van Zweden en Finland toelicht (screenshot)
Finland vroeg zijn lidmaatschap formeel aan op 15 mei, Zweden volgde een dag later op 16 mei. Gezien de ongewone toestand in Europa zijn de aanvragen van deze twee stabiele en strategisch gelegen landen met voorrang behandeld. Hoewel de afzonderlijke parlementen van alle lidstaten hier ook nog hun oordeel over moeten uitspreken, worden er geen problemen verwacht. De verwachting is dan ook dat binnen enkele weken de NAVO 32 lidstaten zal tellen.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
De strijd in de oostelijke Donbas-regio duurt onverminderd voort en de Russen lijken er langzaam maar zeker in te slagen het hele gebied in handen te krijgen. De strijd is vooral gaande rond de steden Sjevjerodonetsk en Lysytsjansk. Rusland probeert de Oekraïense troepen hier af te sluiten van de rest van het land, zodat er voor hen geen aanvoerroutes meer zijn.
Volgens president Zelensky van Oekraïne probeert het Kremlin de Donbas te vernietigen. Hij riep het Westen dan ook opnieuw op om de wapenleveranties te versnellen.
Stemming EU-lidmaatschap
Vandaag wordt er door de EU-leiders in Brussel overlegd over de vraag of Oekraïne kandidaat-lid mag worden. President Zelensky zei dat hij er “alle vertrouwen” in heeft dat alle lidstaten zullen instemmen met het kandidaat-lidmaatschap. Maar zelfs als alle lidstaten ja zeggen tegen het voorstel, zal het even goed nog jaren duren voordat het land ook daadwerkelijk onderdeel van de EU is. De verwachting is dat dat wel eens tien jaar of langer kan duren.
Kaliningrad
Ondertussen is er door de sancties van de EU tegen Rusland een nieuw hoofdpijndossier bijgekomen: de aanvoer van goederen naar de Russische exclave Kaliningrad, dat tussen de EU- en NAVO-landen Polen en Litouwen is gelegen. De aanvoer van goederen via spoor loopt van Rusland via vazalstaat Wit-Rusland (Belarus), door Litouwen naar Kaliningrad.
Route van de spoorlijn van Moskou naar Kaliningrad (publiek domein)
Door de EU-sancties laat Litouwen geen treinen meer door die staal vervoeren. En dat geldt binnenkort ook voor voor beton, alcoholische dranken en kolen, en vanaf december voor olie uit Rusland. Rusland reageerde woedend en het Kremlin heeft aangekondigd dat Litouwen een stevige vergelding kan verwachten, die “niet alleen diplomatiek” zal zijn, aldus woordvoerder Peskov.
Reden van zorg voor de EU zal zeker de de zogenaamde Suwalki Gap zijn, de 70 km lange landstrook die Polen met Litouwen verbindt. Mochten de Russen dit gedeelte van de grens vanuit Wit-Rusland (Belarus) bezetten, dan zijn de Baltische staten Estland, Letland en Litouwen van de rest van de EU afgesneden. Of de Russen zo ver willen gaan staat nog te bezien, want het zou een directe aanval op NAVO-grondgebied zijn, waardoor het befaamde Artikel 5 in werking zou treden, waarbij een aanval op één lidstaat beschouwd wordt als een aanval op alle lidstaten. Wordt ongetwijfeld vervolgd.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
Met weer een week meer op de teller zit de oorlog momenteel muurvast.De strijd rond Sjevjerodonetsk in de Donbas-regio gaat nog steeds door, ondanks dat Rusland het grootste deel van de stad in handen heeft. Zeker rond de chemische Azot-fabriek gaat de strijd onverminderd voort.
China, dat zich tot nog toe niet geroepen voelde om de Russische invasie in Oekraïne te veroordelen, laat deze week -zoals verwacht- eindelijk z’n ware kleuren zien: de twee landen willen nauwer gaan samenwerken op de terreinen van energie, financiën en industrie. Volgens het Kremlin hebben de Russische president Poetin en zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping dat telefonisch afgesproken. De twee grootmachten willen daarmee “verantwoordelijkheid nemen voor de wereldwijde economische situatie, die nog ingewikkelder is geworden door het illegale sanctiebeleid van het Westen.”
Rusland en China op de wereldkaart (publiek domein)
Graan
Het probleem met de uitvoer van Oekraïens graan, waar veel Afrikaanse landen afhankelijk van zijn, is dermate ernstig, dat de Amerikaanse president Biden plannen bekend heeft gemaakt om tijdelijke graansilo’s te bouwen aan de grenzen van Oekraïne. Rusland blokkeert de Oekraïense havens aan de Zwarte Zee, zoals Odessa, waardoor het graan niet uitgevoerd kan worden. Het graanvervoer zou in het Biden-plan dan over het spoor gaan, tot aan de grenzen van de buurlanden. Omdat Oekraïne een andere spoorbreedte heeft dan zijn buren, moet het transport aan de grens overgeladen worden. Door aan de grens silo’s te bouwen, zou het graan daar tijdelijk kunnen worden opgeslagen. Het plan is dan om het vervolgens op bijvoorbeeld Poolse treinen te laden, opdat het uiteindelijk zijn weg naar de afzetgebieden kan vervolgen.
Een Oekraïense goederentrein met een hoeveelheid graan onderweg (fotograaf onbekend)
Wapens
De Oekraïense vice-minister van Defensie Hanna Maljar, heeft het Westen tot nu toe nog maar 10% van de beloofde wapens geleverd. Ze roept landen die toezegden wapens te zullen leveren op om tot een versnelde levering over te gaan, “anders verliest Oekraïne de oorlog.” De Verenigde Staten kondigden overigens aan opnieuw grote partijen wapens te gaan leveren, ter waarde van één miljard dollar. Het zou dan o.a. gaan om Harpoon-raketten, waarmee schepen aangevallen kunnen worden en munitie voor M777-houwitsers, artilleriesystemen die op lange afstanden doelen kunnen raken.
Hanna Maljar (1978), vice-minister van Defensie (screenshot)
Slachtoffers
Oekraïense cijfers over slachtoffers zijn moeilijk te controleren, maar er wordt geschat dat er in de Donbas driehonderd Russische soldaten per dag sneuvelen, Oekraïne zelf zou dagelijks tussen de honderd en honderdvijftig soldaten verliezen. Volgens Oekraïne zou het totale aantal dode Russische soldaten inmiddels 30.000 zijn (Rusland houdt nog steeds vast aan het aantal van een paar maanden terug: 1.351, wat uiteraard niet kan kloppen). Britse inlichtingendiensten schatten het aantal gedoden Russische militairen lager in dan Oekraïne, zo rond de 15.000.
De BBC, die (voor zover bekend) de identiteiten van de Russische doden onderzocht, kwam tot de slotsom dat er opvallend weinig slachtoffers uit Moskou en Sint Petersburg komen. Het overgrote deel van de gesneuvelden is doorgaans laag opgeleid, werkloos en is afkomstig uit ‘achtergebleven republieken’ in de Kaukasus en Siberië.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
De oorlog sleept zich voort, waarbij er nog steeds hevig in Sjevjerodonetsk wordt gevochten. Was deze stad in de Donbas-rgeio vorige week nog voor 80% in handen van de Russenafgelopen weekend ging het leger van Oekraïne in de tegenaanval, waarbij uiteindelijk weer zo’n 50% van de stad in Oekraïense handen kwam. Een reactie van Rusland bleef niet uit, door bombardementen werden de Oekraïeners deze week weer naar de buitenwijken van de stad teruggedrongen. De Oekraïense gouverneur van Loehansk, Serhi Hajdaj, zei in een gesprek met persbureau Associated Press, dat er “om iedere centimeter wordt gevochten”.
Een opvallende uitspraak deze week viel op te tekenen uit de mond van de voormalige Britse MI6-spion Christopher Steele.
Christopher Steele (1964) (fotograaf onbekend)
Sprekend ‘World of One’ bij BBC’s Radio 4 zei hij dat hij niet verwacht dat de Russische president Poetin over drie of zes maanden nog op zijn post zit. Zodra de Westerse sancties tegen Rusland in hun volle omvang het land gaan raken zijn “Putin’s dagen geteld”. Als Amerikaanse en Britse bronnen het bij het rechte eind hebben waar het de gezondheid van de dictator betreft, zou Poetin tegen die tijd zijn “uitgeschakeld”.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
Deze Estse feestdag bestaat sinds 2004. Het is weliswaar een officiële feestdag, maar het levert de Esten geen dagje vrij op. Wel is er uiteraard veel vlagvertoon, zowel officieel als door de bevolking. De datum van 4 juni hangt samen met de geschiedenis van de vlag (zie hieronder).
Vlagvertoon op Eesti Lipu Päev (foto: Mati Hiis)
De vlag
Vlag van Estland
De vlag is een horizontale driekleur in blauw, zwart en wit. De kleuren vinden hun ietwat ongewone oorsprong in de studentenvereniging Vironia in de universiteitsstad Tartu. Deze vereniging, opgericht in 1881, wilde zich onderscheiden door een vlag. Dat werd de vlag die we tegenwoordig als de nationale Estse vlag kennen.
De allereerste vlag van Estland is bewaard gebleven en is te zien in het Nationale Museum van Estland, goed zichtbaar is dat het blauw oorspronkelijk lichter was, de pantonekleur was toen 289C, nu is dat 285C (foto: Märt Kose / publiek domein)
Bronnen spreken elkaar tegen over wanneer de vlag voor het eerst te zien dan wel uitgestoken werd, óf op 17 óf op 29 september 1881.
Dan circuleert er ook nog een datum van 4 juni 1884 en dat is de dag die de Estse regering aanhoudt voor de Vlagdag. In deze versie zou de vlag gemaakt zijn in Tartu, door een ploeg naaisters onder leiding van Paula Hermann, de vrouw van dr. Karl August Hermann, een erelid van de studentenvereniging. Deze was voor het eerst te zien tijdens een kerkdienst in Otepää; tijdens deze dienst zou de vlag gezegend zijn.
De gebruikte kleuren werden uitgelegd als blauw voor de hemel, zwart voor het land en wit voor de sneeuw. Toen deze vlag in 1896 tijdens een zangfestijn werd gebruikt als demonstratie tegen de Russische overheersers, werd hij prompt verboden. Daarmee bereikte de vlag onmiddellijk de status van nationaal symbool.
De Estse vlag op 1 november 1905 tijdens een demonstratie in Tartu (publiek domein)
Vanaf 1918 tot 1940 was het de nationale vlag van Estland. Daarna werd de vlag opnieuw verboden. Vanaf 1990 is hij in ere hersteld. Kennelijk vond men de verklaring van de kleuren door de studenten in 1881 iets te makkelijk, want allerlei symboolwaardes zijn er inmiddels aan toegevoegd.
De vlag van Estland in de vorm van een natuurlijk landschap, een werk van Valmar Valdmann uit 2009 (publiek domein)
Het blauw staat dan voor geloof, trouw en toewijding. Ook worden lucht, zee en meren genoemd. Het zwart zou symbool zijn voor het ‘zwarte’ verleden van Estland, in de zin van het vele lijden van de Esten onder vreemde overheersers. Het wit wordt uitgelegd als het streven naar verlichting en deugd, maar ook als de kleur van de bast van de berk en door de middernachtzon beschenen nachten.
Vlag van de president
Presidentiële vlag van Estland
De vlag van de president, vastgesteld in 1993 heeft de ‘grote’ versie van het nationale wapen midden op de vlag.
President Alar Karis (1958) met de presidentiële vlag van Estland (foto: Liis Treimann)
Het wapen bestaat in een ‘grote’ en ‘kleine’ vorm. De eerste versie heeft rond het schild twee gekruiste gouden eikentakken, de tweede bestaat alleen uit het schild. Op het gouden schild zien we drie zogenaamde ‘gaande leeuwen’ in blauw, rood ‘genageld en getongd’.
V.l.n.r.: Wapen van Denemarken / Groot wapen van Estland / Klein wapen van Estland
De drie leeuwen zijn afkomstig van het wapen van de Deense Koning Waldemar II, die in 1219 het noorden van Estland veroverde, waarna de leeuwen als wapen voor Reval gebruikt werden, toen de belangrijkste stad van deze Deense ‘kolonie’, tegenwoordig beter bekend onder de huidige naam Talinn, hoofdstad van Estland.
Kaart van het “Deense Rijk” na de overwinningen van Waldemar”, waar we rechts de Estse ‘kolonie’ zien, uit:’ Historisk Atlas” door Hildebrand Selander (Norstedt & Söner, Stockholm, 1880) (publiek domein)
De stad heeft dit wapen altijd behouden (net als Denemarken trouwens). En net als het land waar het de hoofdstad van is, heeft Talinn een ‘grote’ en een ‘kleine’ versie, maar om dingen nog wat ingewikkelder te maken: de stad heeft ook een ‘middelste’ versie!
V.l.n.r.: Groot wapen van Talinn / Middelste wapen van Talinn / Klein wapen van Talinn
De ‘grote’ en daarmee uitgebreidste versie heeft naast het gouden schild en de drie leeuwen een uitgebreide bekroning: het wordt gedekt door een zilveren helm met een gesloten vizier met rode voering en een gouden ketting rond de nek. De helm is op zijn beurt gedekt met een gouden kroon waaruit als helmteken een gekroonde vrouwenfiguur oprijst, gekleed in het rood en met de armen voor de borst gekruist. Verder is het wapen rijk versierd met een overdaad aan zogenaamde dekkleden in de kleuren goud en blauw.
De ‘middelste’ versie van het wapen van Talinn is in principe gelijk aan de ‘kleine’ versie van het wapen van Estland, het gouden schild met de drie blauwe leeuwen, alleen is de uitvoering iets anders. De ‘kleine’ versie is daarentegen totaal anders, maar ook hier zien we de erfenis van Denemarken: een wit kruis op een rood veld, heden ten dage onmiddellijk herkenbaar als de Dannebrog, de Deense vlag.
Toen Denemarken zijn Estse gebied in 1346 verkocht aan de Duitse Ordestaat (Staat des Deutschen Ordens) werd het wapen van Reval/Talinn gehandhaafd en uiteindelijk symbool voor het hele gebied. Dit bleef zo, ook toen Estland weer eens van eigenaar wisselde.
Zo werd het onder Zweeds bestuur het Hertogdom Estland (1561-1721), onder Russisch bestuur het Gouvernement Estland (1721-1917), waarna het in 1918 onafhankelijk werd.
Kaart uit 1820 van het Gouvernement Estland, onder Russisch bestuur (uit ‘Geografische atlas van het Russische rijk, het Koninkrijk Polen en het Groothertogdom Finland’ door luitenant-kolonel Vasily Petrovich Pyadyshev (1758-1835)) (publiek domein)
De enige periode waarin het wapen verboden werd, was die van de bezetting vanaf 1940 door de Sovjet-Unie, maar bij de hernieuwde onafhankelijkheid in 1990, keerde het wapen terug.
100 dagen oorlog, oftewel meer dan 14 weken, waarbij de laatste week de Russen uit alle macht de laatste gebieden van de Donbas, die nog onder controle van Oekraïne staan, proberen te veroveren. De afgelopen dagen heeft het Russische leger het grootste deel (zo’n 80%) van Sjevjerodonetsk veroverd. Van de ruim 100.000 inwoners vóór de oorlog zijn er nog maar zo’n 12.000 in de stad aanwezig. Het Oekraïense leger loopt gevaar bij de stad omsingeld te worden. Verder boekten de Russen terreinwinst ten westen van de stad Popasna (zie de grootste cirkel op het kaartje hieronder).
President Zelensky van Oekraïne liet weten dat de situatie aan het front in de Donbas “echt moeilijk” is. Elke dag sneuvelen er tussen de 60 en 100 Oekraïense soldaten en raken er 500 gewond.
MLRS
Verder stonden de laatste dagen in het teken van een eventuele levering van geavanceerde Amerikaanse raketsystemen. Het gaat dan om de MLRS (Multiple Launch Rocket System), mobiele lanceersystemen die in een hoog tempo tot wel twaalf raketten kunnen afvuren. De vraag was alleen welke versie Oekraïne geleverd zou krijgen.
Amerikaans MLRS-raketsysteem (foto: Staff Sgt. Charles Butler – South Dakota National Guard Public Affairs)
Het MLRS-systeem dat raketten met een reikwijdte van 300 km kan afschieten, zou de Oekraïeners de mogelijkheid geven doelen in Rusland te raken. President Biden hakte de knoop door MLRS-systemen te leveren die minder ver komen, zo’n 80 km. Deze vrij accurate raketten zouden Oekraïne een voordeel over de Russen geven. Het Russische leger beschikt over zijn eigen mobiele raketsysteem, maar dat heeft een maximaal bereik van 40 km, afhankelijk van het type. Nadeel is natuurlijk dat Oekraïne ze nog niet ter plaatse heeft en dat er ook eerst mee geoefend zal moeten worden, voordat ze inzetbaar zijn, gerekend wordt dat ze met drie weken inzetbaar zouden moeten zijn. Ook het Verenigd Koninkrijk laat zich op dit terrein niet onbetuigd en stuurt hetzelfde type mobiele raketsysteem naar Oekraïne.
Slachtoffers
Om de kille cijfers nog maar eens ten tonele te voeren: die lopen nog steeds gestaag op.
Voor wat het totaal aan Oekraïense burgerslachtoffers betreft: de Oekraïense regering houdt het op 11.351 tot 27.351 of meer, de Verenigde Naties houden het op 4.149 doden en 4.945 gewonden. Oekraïense militairen: volgens de Oekraïense regering rond de 2.500 tot 3.000 gesneuvelden en 10.000 gewonden, Amerikaanse inlichtingendiensten schatten het aantal dode militairen op 5.500 tot 11.000 en 18.000 gewonden.
De getallen voor gesneuvelde Russen lopen nog steeds enorm uiteen, Rusland houdt het cijfer waarschijnlijk bewust ‘laag’: 1.351 doden, 3.825 gewonden, bovendien zijn ze sinds 25 maart niet meer aangepast, dus die cijfers moeten hoe dan ook hoger zijn. De Amerikaanse inlichtingendiensten schatten de Russische verliezen op 10.000 of meer, het Verenigd Koninkrijk houdt het op 15.000. De NAVO gebruikt een veel ruimere marge, maar zit wel op dezelfde golflengte met aantallen gesneuvelde Russen: 7.000 tot 15.000. Overigens zijn de NAVO-schattingen ook al weken niet meer aangepast. Oekraïne schat het aantal op 30.000, hoewel dat getal onmogelijk te verifiëren valt.
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
Na vorige week kunnen we stellen dat er vanuit Russisch standpunt niet veel te melden valt. Natuurlijk wordt er door beide zijden stevig doorgevochten in de oostelijke Donbas-regio, maar grote doorbraken zijn er niet.
Het actiefst en meest verwoestend gaat het eraan toe rond de oostelijkste stad in de Donbas die nog in Oekraïense handen is: Sjevjerodonetsk. Deze stad van ruim 100.000 inwoners wordt van verschillende zijden door Russische artillerie bestookt, met alle gevolgen van dien.
Maar zelfs als die stad zou vallen is het niet genoeg voor de Russen om controle over de Donbas te verkrijgen. Russische troepen trekken een zware tol op het Oekraïense leger, maar dat gaat wel ten koste van Rusland’s eigen arsenaal aan troepen en materieel. Tegelijkertijd blijft de stroom aan NAVO-wapens aan Oekraïne doorgaan, waardoor ze blijvend tegenaanvallen zullen kunnen blijven uitvoeren.
Daar komt bij dat Oekraïne’s mogelijkheden om troepen te verversen groter zijn, ondanks de zware verliezen. Aangezien president Poetin (tot nu toe) nog steeds geen algehele dienstplicht heeft afgekondigd, vecht het Russische leger op ‘vredes’-sterkte. Zolang er niet meer Russische troepen bijkomen zal een eventuele opmars steeds langere aanvoerlijnen veroorzaken, waardoor ze een steeds aantrekkelijker doelwit kunnen worden voor de Oekraïeners.
Dit zou het geval kunnen zijn als de Russen erin slagen de noordelijke en zuidelijke gebieden in de Donbas (die al in Russische handen zijn) bij Slovjansk met elkaar te verbinden, waardoor een deel van het Oekraïense leger ingesloten zou raken (zie de kaart hieronder). Tot nu toe zijn de Russen hierin niet geslaagd.
Het momentum waarvan Rusland drie maanden terug dacht dat het dat had, is inmiddels verdwenen en het lijkt steeds meer een patstelling te worden.
Fanatieke Georgiërs
Een ander land in dezelfde regio, Georgië, vierde vandaag zijn Onafhankelijkheidsdag (die van 1918) en de toch al niet bijster goede relatie van dit land met zijn voormalige overheerser Rusland, werd vandaag nog eens onderstreept. Georgië heeft net als Oekraïne de vurige wens om bij de EU te komen.
Officiële ceremonie van de Georgische Onafhankelijkheidsdag eerder vandaag in Tblisi, terwijl het Europese volkslied wordt gezongen (foto: Erik Breure)
Tijdens de officiële ceremonie vandaag in hoofdstad Tblisi werd na alle toespraken het Europese volkslied Alle Menschen werden Brüder (Ode an die Freude) ingezet door het daar aanwezige koor en gingen alle hoogwaardigheidsbekleders staan. Vervolgens vlogen er drie helicopters over, waarvan één met de Georgische en één met de Europese vlag.
Het Orbeliana Paleis vandaag, de officiële residentie van de president van Georgië, met links een Georgische en rechts een Oekraïense banier (foto: Erik Breure)
Dat het land pal achter Oekraïne staat wordt niet onder stoelen en banken gestoken: het presidentiële paleis is voorzien van een Georgische en een Oekraïense banier, net als het operagebouw.
Het Georgisch Nationaal Opera- en Ballettheater in Tblisi (voorheen de Keizerlijke Opera Tiflis) uit 1896, met banieren van Georgië en Oekraïne gebroederlijk naast elkaar, op 9 mei dit jaar (foto: Erik Breure)Creatief met vlaggen: de Georgische vlag in Oekraïense kleuren in Tblisi! (foto: Erik Breure)
Verder blijkt het uit stickers op auto’s, vlaggen op gebouwen, buttons, teksten op deuren van restaurants of musea, graffiti op muren, enz.
Tekst op een deur in Georgië (foto: Erik Breure)Een andere deur in Tblisi (foto: Erik Breure)
Met dank aan Erik Breure voor de achtergrondinformatie en gebruik van de foto’s
De vlag
Vlag van Oekraïne (1992-heden)
De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.
Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan. De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.
Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.
In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.
Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992. De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.
Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.
De 21e mei is onafhankelijkheidsdag in Montenegro. De naam Referendum o nezavisnosti Crne Gore (Referendum over de onafhankelijkheid van Montenegro) verwijst naar de dag in 2006 waarop dit referendum plaatsvond.
Montenegro was tot 1992 onderdeel van Joegoslavië. Toen het land daarna in rap tempo uit elkaar viel, bleef Montenegro samen met Servië zogenaamd Klein-Joegoslavië vormen. Vanaf 2003 vormde Montenegro met Servië een unieverbond. Met het referendum uit 2006 kwam hieraan een einde.
Om onafhankelijkheid te verkrijgen moest 55% van de bevolking vóór stemmen. Dit lukte nipt: de uitslag was 55,5% voor-stemmers.
De vlag is aangenomen op 13 juli 2004 en in de grondwet opgenomen op 22 oktober 2007. Hij is oranjerood, geheel goud omrand. In het midden van de vlag is het staatswapen afgebeeld.
Het staatswapen stamt uit de 19e eeuw, toen Montenegro een prins-bisdom was onder de Petrović-Njegoš-dynastie. Dit Huis had nauwe familiale en politieke banden met het Russische Keizerrijk en dat het wapen Russische trekjes vertoont, is dus niet zo vreemd. Net als in Rusland zien we een twee-koppige gekroonde adelaar, met in zijn klauwen een scepter en een rijksappel. De ‘dubbelkoppigheid’ van de adelaar geeft oorspronkelijk de autoriteit aan van de monarch over kerk en staat.
Links: wapen van het prins-bisdom Montenegro onder de Petrović-Njegoš-dynastie / Rechts: het wapen van Montenegro (2004-heden)
Midden op de adelaar is een schild geplaatst met daarop een zogenaamde lion passant, een wandelende leeuw. Waarschijnlijk is deze leeuw afkomstig van het wapen van de Republiek Venetië. De stadstaat had hier tijdens zijn hoogtijdagen veel invloed.
Montenegro schafte officieel in 1918 het Huis Petrović-Njegoš af en het feit dat het vorstelijke wapen in 2004 op de vlag geplaatst werd, viel niet bij iedereen in goede aarde. Het bleek echter een schot in de roos bij het grootste deel van de bevolking en het wapen kom je tegenwoordig overal tegen in het land.
Presidentiële vlaggen
Montenegro heeft niet één, maar twee presidentiële vlaggen, althans op papier, enig fotografisch bewijs voor het gebruik ervan is vooralsnog onvindbaar.
Presidentiële vlaggen van Montenegro
Het gaat om twee identieke vierkante vlaggen met het wapen van Montenegro en een sierrand. De rode versie is bedoeld voor gebruik aan land en de blauwe voor op zee.
Marinevlag
Daarnaast is er ook een aparte marinevlag in gebruik sinds 22 juli 2010 en die heeft de nogal afwijkende maatvoering van 2:5.
Marinevlag van Montenegro (2010-heden)
Ze is blauw met de vlag van Montenegro in het kanton en een anker in wit op de vlucht, door drie (eveneens witte) golven doorsneden.
Hier zien we de marinevlag in actie aan boord van het fregat Kotor P-33, hier voor anker in de grootste havenstad Bar (foto: Darko Vojinovic)