Alle berichten door Rob Bertijn

Oekraïne – Три тижні війни / Drie weken oorlog

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Drie weken oorlog inmiddels. In deze door het dictatoriale en misdadige Russische regime geïnitieerde, totaal zinloze strijd, stijgt de ellende met de dag.

Slachtoffers

Om te beginnen met de aantallen burgerslachtoffers: die zijn enorm, maar lopen per bron ver uiteen.
Volgens Oleksiy Arestovych, adviseur van de Oekraïense president Zelensky, zijn er na Russische bombardementen alleen in de havenstad Marioepol al meer dan 2.500 burgerslachtoffers gevallen.
In Charkov, de zwaar bestookte tweede stad van het land, zijn volgens Oekraïense hulpdiensten inmiddels ruim 500 doden gevallen.
Voor de rest van het land zou het dodental inmiddels 691 bedragen.

Een brandende Russische T-90 tank in de buurt van Charkov, de tweede stad van Oekraïne (fotograaf onbekend)

Wat het aantal gesneuvelde Oekraïense militairen betreft: Oekraïne schat dat op 1.300, maar Amerikaanse inlichtingendiensten houden het op 2.000-4.000 doden.
Aan Russische kant zijn er 498 militairen gesneuveld zegt Rusland, maar ook hier hebben de Amerikanen een schatting van een heel andere orde: zo’n 3.500-6.000 Russische militairen zouden er gevallen zijn, waaronder inmiddels vier generaals.
Militaire experts noemen een cijfer van 8.000 gesneuvelde Russen, terwijl het Oekraïense leger 14.000 aanhoudt.
Wie er het dichtst bijzit is moeilijk na te gaan.

Kaart van 15 maart met in rozerood de delen van Oekraïne die Rusland inmiddels heeft bezet (schiereiland De Krim is al sinds 2014 onrechtmatig geannexeerd), de rode pijlen geven de richtingen van troepenbewegingen aan (© Viewsridge / publiek domein)

Het vorige week nog langzaam oprukkende Russische leger lijkt op verschillende plekken inmiddels tot stilstand te zijn gekomen. Bij de deels omsingelde hoofdstad Kiev lijken de Russen er niet tuk op de stad zelf in te trekken, wel worden de buitenwijken om de haverklap beschoten, wat tot grote branden en verwoestingen leidt.

Marioepol

Eerder deze week door een drone gemaakte beelden van het deels verwoeste Marioepol (screenshot)

De strijd van het deels platgegooide Marioepol gaat nog steeds door, waardoor de kust tussen de door de Russen bezette Krim en de opstandige republieken in het oosten van het land nog steeds niet compleet in Russische handen is.

Apocalyptisch beeld van de zwaar gehavende havenplaats Marioepol (screenshot)

Eergisteren konden 28.893 inwoners van Marioepol via humanitaire corridors uit de stad geëvacueerd worden. Eerdere pogingen tot evacuatie werden de afgelopen weken vrijwel onmogelijk gemaakt door Russische beschietingen.
Op dit moment moeten er nog zo’n 200.000 inwoners geëvacueerd worden. Het Russische leger staat geen noodhulp toe, terwijl de bevolking het moet stellen zonder verwarming, elektriciteit en stromend water.

Het Donetsk Regionaal Dramatheater (1887) in betere tijden (fotograaf onbekend / publiek domein)

Gisteren werd in Marioepol het Donetsk Regionaal Dramatheater gebombardeerd, waar op dat moment tussen de 1.000 en 1.200 mensen schuilden. Het theater is volgens lokale Twitter-accounts grotendeels verwoest. Over het aantal slachtoffers is nog niets bekend.
Een adviseur van de burgemeester van Marioepol zegt dat de ingang van de schuilkelder in het theater onder puin bedolven is. Door de constant doorgaande Russische beschietingen was het gisteren volgens hem onmogelijk om het puin weg te halen en te zoeken naar slachtoffers.
Vanmorgen meldde het Oekraïense parlementslid Serhiy Taroeta dat de schuilkelder onder het theater niet is verwoest en dat bergingswerkers inmiddels puin aan het ruimen zijn en dat er burgers levend uit de puinhoop zijn gekomen.

Het theater na de luchtaanval (screenshot)

Het Russische ministerie van Defensie ontkent verantwoordelijk te zijn voor de luchtaanval op het theater.
In een reactie wijst het Russische ministerie naar het Azov-bataljon, de extreemrechtse militie die de stad jaren geleden heroverde op pro-Russische rebellen. Het ministerie spreekt van een “bloedige provocatie” van de kant van de anti-Russische militie.

Loco-burgemeester Serhiy Orlov (1978) (© mrpl.city)

Loco-burgemeester Serhiy Orlov van Marioepol liet in een vandaag gepubliceerd interview met Forbes Oekraïne weten dat volgens zijn schatting 80 tot 90% van de stad is gebombardeerd. “Geen gebouw is onbeschadigd. Ofwel verwoest of beschadigd”.

Straatbeeld in het zwaar getroffen Marioepol (fotograaf onbekend)

Het laatste dodental van 2.358 dateert van afgelopen zondag. “Dat zijn de lichamen op straat. Er liggen nog mensen onder het puin van wie we het nog niet weten. Daarom kan dat aantal anderhalf tot twee keer zo groot zijn”.

Oekraïense vluchtelingen passeren de Poolse grens (© twitter Straz_Granicza)

Vluchtelingen

Inmiddels zijn 3 miljoen Oekraïense burgers gevlucht, volgens een schatting van de Verenigde Naties. Het grootste deel daarvan is naar Polen gevlucht, ruim 1,8 miljoen.

Vluchteling met haar kat (fotograaf onbekend)

Voor wat betreft de andere buurlanden van Oekraïne: Hongarije – 263.888, Slowakije – 213.000, Moldavië – 337.215, Roemenië – 453.432 (waarbij aangetekend moet worden dat inmiddels ook veelvluchtelingen zijn doorgereisd van het kleine Moldavië naar Roemenië) en ja, ook naar Rusland en Wit-Rusland zijn mensen gevlucht: respectievelijk 142.994 en 1.457, aldus de V.N.

Krijgsgevangenen

Vijf Russische krijgsgevangen soldaten tijdens een persconferentie eerder deze maand (screenshot)

Een stuk of twaalf (van de ongeveer 600) Russische krijsgevangenen is te zien geweest bij persconferenties, waarbij ze opvallende uitspraken deden. Eén soldaat zei het volgende: “Ik zou tegen onze commandant willen zeggen te stoppen met de terroristische aanvallen in Oekraïne, want als we teruggaan zullen we tegen hem in opstand komen.”
Een andere soldaat zei dat Poetin “…bevel heeft gegeven om misdaden te begaan. Niet om alleen maar Oekraíne te demilitariseren of om de Oekraïense strijdkrachten te verslaan, maar nu worden ook de steden van vredelievende burgers verwoest.”

Soldaat Andrei Iljitsj aan het woord tijdens de persconferentie (screenshot)

En een derde: “De misdaden die we begaan hebben: we zullen ter verantwoording worden geroepen.”
Of hier van Oekraïense zijde druk is uitgeoefend op deze militairen om zulke uitspraken te doen, kan overigens niet geverifieerd worden.

Verwoest appartementsgebouw in Kiev (screenshot)

Strijdverloop

Kiev is deels omsingeld, de Russen zitten op zo’n 15 tot 20 km van de stad, waardoor de buitenwijken binnen artilleriebereik zijn komen te liggen en inmiddels zwaar zijn beschoten met alle ellende van dien: verwoestingen en branden.

Een bejaarde vrouw wordt door de brandweer uit haar brandende flat gered in Kiev (screenshot)

Volgens deskundigen heeft Rusland echter te kampen met verliezen van manschappen en materieel en raakt op verschillende plaatsen de munitie op. Ook de voedselvoorziening voor de troepen lijkt niet op orde.
Rusland lijkt inmiddels bezig met een operatie om versterkingen aan te voeren, die soms zelfs uit het oosten van het immense land moeten komen.

Een brandende Russische T-72B3-tank (© Ukraine Weapons Tracker)

Het Oekraïense leger kwam met met cijfers aangaande het Russische militaire materieel. Er zouden inmiddels 430 tanks en 108 helicopters zijn uitgeschakeld, daarnaast 1.375 gepantserde gevechtsvoertuigen en 190 artilleriesystemen. Maar ook hier geldt: het is niet te verifïëren.
Het onafhankelijke onderzoekscollectief Oryx komt op een totaal van 1.349 uitgeschakelde militaire voertuigen, dus dat komt min of meer in buurt van de cijfers die het Oekraïense leger naar buiten bracht.
Aan de Oekraïense kant zijn er uiteraard ook verliezen. Oryx noemt hier het getal van zo’n 360 uitgeschakelde militaire voertuigen.

Een van de vele verloren gegane Russische tanks (fotograaf onbekend)

Rusland heeft inmiddels voor het eerst publiekelijk toegegeven dat de strijd niet bepaald vlekkeloos verloopt. Commandant van de Nationale Garde, Viktor Zolotov, een vertrouweling van Poetin, gaf afgelopen zondag aan dat hij inderdaad moest erkennen dat “niet alles zo snel gaat als we graag hadden gewild, maar we gaan stap voor stap op ons doel af en zullen overwinnen”.

Tsjernobyl

De stroomtoevoer van de kerncentrale Tsjernobyl, die vorige week net op tijd hersteld was, is opnieuw schade toegebracht, meldde de Oekraïense netbeheerder Ukrenergo. Russische militairen hebben een hoogspanningskabel beschadigd, waardoor er opnieuw een ploeg van installateurs zal moeten afreizen om de schade hopelijk op tijd te herstellen. De in 1986 deels ontplofte centrale draait nu weer op noodgeneratoren. Stroom is essentieel om radioactief materiaal te kunnen blijven koelen.

De kerncentrale van Tsjernobyl (fotograaf onbekend)

Onderhandelingen

Ondertussen wordt er nog steeds onderhandeld tussen Oekraïne en Rusland, waarbij de Financial Times gisteren meldde dat er achter de schermen aan een zogenaamd neutraliteitsplan gewerkt zou zijn, bestaand uit 15 punten.
Volgens dit plan zou er een wapenstilstand moeten komen en de belofte dat Rusland zich terugtrekt uit Oekraïne.
Op zijn beurt zou Oekraïne dan moeten afzien van een lidmaatschappen van de NAVO en de EU, mag het land geen buitenlandse strijdkrachten meer toelaten en buitenlandse wapens in bezit hebben en een algemene demilitarisatie uitvoeren.
De krant baseert zich op drie bronnen die bij de onderhandelingen betrokken zijn.
Oekraïense media melden dat een ontmoeting tussen Zelensky en Poetin zou worden voorbereid.

Jean-Yves Le Drian (1947), minister van Buitenlandse Zaken van Frankrijk (screenshot)

Jean-Yves Le Drian, de Franse minister van Buitenlandse Zaken zei hier gisteren over dat hij denkt dat Rusland alleen maar doet alsof het onderhandelt. “Met een pistool tegen het hoofd valt niet te praten”, zo zei hij.

Oorlogsmisdadiger

Ook de Amerikaanse president Biden liet gisteren van zich horen. Tegenover verslaggevers in het Witte Huis zei hij desgevraagd zijn Russische ambtsgenoot Poetin als een oorlogsmisdadiger te beschouwen.

Biden op het moment dat hij Poetin een oorlogsmisdadiger noemt (screenshot)

Als door een adder gebeten reageerde het Kremlin vrijwel onmiddellijk. In een verklaring van staatspersbureau Tass wordt Biden’s uitspraak onacceptabel genoemd en wordt het bestempeld als “onvergeeflijke taal”.
De Amerikaanse Senaat nam in de nacht van dinsdag op woensdag al een resolutie aan waarin Poetin wordt bestempeld als oorlogsmisdadiger.

De Verenigde Staten lieten verder weten dat er een extra bedrag van 1 miljard dollar (904.510.000,00 euro) wordt uitgetrokken voor wapens voor Oekraïne, het zou dan gaan om tactische drones, raket- en granaatwerpers, geweren, machinegeweren, kogelvrije vesten en munitie.

Inmiddels is de Russische economie door alle westerse sancties in zwaar weer beland: de roebel is ingestort en de schuldpapieren van Rusland zijn afgewaardeerd naar ‘junk’, oftewel rommel.
De volgende stap is een mogelijke wanbetaling door Rusland, die investeerders miljarden zou kunnen kosten.

Treinreis premiers

De drie premiers van Polen, Tsjechië en Slovenië (plus de vice-premier van Polen) buigen zich over een landkaart van Oekraïne voor hun vertrek – van links naar rechts: Janez Janša (Slovenië), Mateusz Morawiecki (Polen), Jarosłav Kaczyński (vice-premier Polen) en Petr Fiala (Tsjechië) (© twitter Mateusz Morawiecki)

Dan was er nog de opvallende reis van de premiers van Polen, Tsjechië en Slovenië, die eergisteren per trein naar Kiev reisden en daar spraken met president Zelensky en om hem steun te betuigen.
Gisterochtend vroeg keerde het trio weer veilig terug in Polen.

De premiers werden op 15 maart ontvangen door president Zelensky (links op de foto) (screenshot)

Internationaal Gerechtshof en Raad van Europa

Het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag (het hoogste gerechtelijke orgaan van de VN), heeft gisteren bepaald dat Rusland het militaire geweld per direct moet staken. Het betrof de uitspraak in een spoedzaak die was aangespannen door de Oekraïense president Zelensky.
Dertien van de vijftien rechters stemden voor het onmiddellijk beëindigen van het geweld, twee stemden tegen.
Volgens Oekraïne schendt Rusland het Genocideverdrag van 1948 door Oekraïne ten onrechte te betichten van het plegen van genocide en die beschuldiging te gebruiken als reden voor de invasie.
Rusland stelt dat men handelt uit zelfverdediging en heeft verder laten weten dat het Hof wat hen betreft niet ontvankelijk is.
Uitspraken van het ICJ zijn bindend, maar het Hof heeft geen instrumenten om landen te dwingen er gevolg aan te geven.

Rechters van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag (fotograaf onbekend)

Nog voordat de Raad van Europa (een instituut wat de eenheid tussen Europese lidstaten bevorderd) Rusland het lidmaatschap kon ontnemen (de vergadering daarvoor stond op het punt van beginnen), trok Rusland zich uit eigen beweging terug. Tegelijkertijd kondigden de Russen aan ook uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens te stappen.

Marina Ovsjannikova

Nieuwspresentatrice Kateryna Andreyeva presenteert nietsvermoedend het door de staat streng gecontroleerde nieuwsprogramma (screeenshot)

Niet minder opvallend was de actie van de Russische tv-producente Marina Ovsjannikova, werkzaam bij Channel One Russia (Pervyj kanal). Op 14 maart, tijdens een live-nieuwsuitzending over de Russische invasie (een verboden woord in Rusland), verscheen ze plotseling in beeld, achter nieuwspresentatrice Kateryna Andreyeva, met een handgeschreven anti-oorlogsposter.

Plotseling loopt tv-producente Marina Ovsjannikova achter haar langs met een protestbord dat de tv-kijkers vertelt dat ze worden voorgelogen (screenshot)

De tekst, deel in het Engels, deels in het Russisch luidde:  “Geen oorlog, stop de oorlog, geloof de propaganda niet, hier liegen ze tegen jullie, Russen zijn tegen oorlog”.
Na acht seconden werd er weggeschakeld, kort erna werd Ovsjannikova door de politie aangehouden.
Op 15 maart werd ze door een rechtbank in Moskou veroordeeld tot een boete van 30.000 roebel (± 250 euro) “wegens het organiseren van een ongeoorloofd openbaar evenement.”
Overigens kan dit nog een staartje hebben: ze kan wellicht later ook nog berecht worden voor het verspreiden van valse informatie over het Russische leger. Daar staat een gevangenisstraf van 15 jaar op volgens de wet die hierover onlangs is aangenomen.

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.
De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinuëerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)

Ierland – St. Patrick’s Day / Lá Fhéile Pádraig

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

17 maart 461 (volgens sommige bronnen kan dit ook 460 of 493 zijn) is volgens de overlevering de sterfdag van Sint Patrick, de beschermheilige van Ierland. De dag herdenkt Sint Patrick en daarmee het begin van het christendom in Ierland, maar meer in het algemeen is het ook een dag waarop de Ierse cultuur en geschiedenis gevierd worden.

St Patrick
Sint Patrick (met klavertje drie) op een gebrandschilderd raam (© irishcentral.com)

Patrick werd geboren rond het jaar 385 in het tegenwoordige Engeland, toen nog een Romeinse provincie (tot 409/410).
In een bewaard gebleven brief, de Declaration genaamd, die hoogstwaarschijnlijk door Patrick zelf werd geschreven, wordt verhaald over zijn levensloop.

Op zijn 16e werd hij door Ierse plunderaars ontvoerd en als slaaf overgebracht naar Keltisch Ierland, waar hij als herder te werk werd gesteld. Gedurende deze periode “vond hij God”. Een stem liet hem vervolgens weten dat hij naar de kust moest vluchten, waar een schip op hem zou wachten om hem terug naar huis te brengen.
Aldus geschiedde en in het inmiddels post-Romeinse Engeland werd Patrick vervolgens priester.

St Patrick statue
Standbeeld van Sint Patrick in Lough Der, county Donegal (© thoughtco.com)

Rond 432 keerde hij terug naar Ierland om de “heidense” Kelten te evangeliseren. Hier hield hij zich de rest van zijn leven mee bezig, voornamelijk in de noordelijke helft van het land.

Eén van de symbolen van Ierland is het klaverblad. Dit zou (opnieuw volgens overlevering) terug te voeren zijn op Sint Patrick. Hij gebruikte de drie blaadjes van de plant tijdens zijn evangelisatie om de Heilige Drie-eenheid uit te leggen. Hier komt ook de nationale kleur van Ierland, het groen, vandaan.

St Patrick graf
Grafsteen van Sint Patrick op Cathedral Hill bij Down Cathedral in Downpatrick, county Down, Noord-Ierland (© irishdaytours.ie)

Al vanaf de 9e of 10e eeuw wordt St. Patrick’s Day in Ierland gevierd, maar na massale emigraties, voornamelijk in de 19e eeuw, is het ook in andere landen een belangrijke feestdag, zoals in Canada en de Verenigde Staten.

Kaart van Ierland (© freeworldmaps.net)

Sinds 1903 is het een officiële feestdag in Ierland en de dag wordt gevierd met optochten, muziekfestivals, dansen en de Vastentijd wordt gedurende deze dag eventjes aan de kant geschoven.
Het is tevens een officiële feestdag in Noord-Ierland, in de Canadese provincie Newfoundland and Labrador en op het eiland Montserrat.

In drie Amerikaanse steden aan de oostkust, New York, Boston en Savannah, waar destijds heel veel Ieren naar toe verhuisden, wordt St. Patrick’s Day uitgebreid gevierd. De grootste St. Patricks’s-optocht ter wereld vind plaats in New York. Maar ook elders in de V.S. wordt de dag gevierd.

St Patrick's Day parade ny
Optocht op St. Patrick’s Day bij St. Patrick’s Cathedral, Fifth Avenue, New York (© blogs.wsj.com)

Ook in ver uit elkaar liggende landen als Australië, Japan, Zwitserland, Argentinië en Nieuw-Zeeland gaat de dag niet ongemerkt voorbij.

De vlag

Vlag van Ierland (1916-heden)

De vlag van Ierland is een verticale driekleur van groen, wit en oranje. Vanaf 1830 komt de vlag, naar voorbeeld van de Franse tricolore in gebruik. Met de revolutie van 1916 werd de vlag het symbool voor het nieuwe Ierland. De volgorde van de banen werd officieel in 1920 en vanaf 1922 is het de wettelijk erkende vlag van het land. Die wettelijke status wordt echter pas bekrachtigd op 29 december 1937.

De kleur groen symboliseert het ‘groene eiland’ en staat tevens voor de kleur van de katholieken en voor de Keltische en Normandische geschiedenis.
De kleur oranje komt van koning-stadhouder Willem III van Oranje-Nassau en staat voor de protestanten in Ierland.

Willem iii
Koning-stadhouder Willem III van Oranje-Nassau, schilderij van Sir Godfrey Kneller, rond 1680 (© youirish.com)

De witte baan in het midden is symbolisch bedoeld als de vrede-kleur tussen deze bevolkingsgroepen.

Maat + verwarring

De Ierse vlag heeft een voor vlaggen afwijkende maat: de meeste vlaggen hebben een lengte-breedte verhouding van 2:3, maar bij Ierland is dat officieel 1:2. Officieel inderdaad, want die maatvoering is zo ongebruikelijk dat de vlag net zo vaak in de 2:3-ratio te zien is.

Een vlag waar de Ierse weleens mee verward wordt, is die van Ivoorkust. De Ivoriaanse vlag is de Ierse vlag in spiegelbeeld, dus oranje, wit en groen. In tegenstelling tot de Ierse vlag, heeft de Ivoriaanse de standaardmaat van 2:3.

Ireland to the rescue

De gelijkenis kwam goed van pas bij de World Indoor Athletics Championships van maart 2018 in Birmingham (VK), toen de Ivoriaanse hardloopster Murielle Ahouré de 60m bij vrouwen won. Er was echter zo gauw geen vlag van haar land voorhanden. Ierland-supporter David Keneally bracht echter redding door haar de vlag van zijn land toe te stoppen.
Door er achterstevoren mee door het stadion te paraderen, leek het toch echt de vlag van Ivoorkust!

Links: Vlag van Ivoorkust (1959-heden) / Rechts: Murielle Ahouré met de zogenaamde Ivoriaanse vlag in 2018 (maar eigenlijk de Ierse) (foto: Michael Steele)

Hongarije – Nemzeti Ünnep / Nationale Feestdag (1848)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Het is wat verwarrend dat Hongarije twee dagen kent die beide worden aangeduid als Nemzeti Ünnep (Nationale Feestdag), ze hebben namelijk totaal andere achtergronden. De feestdag met dezelfde naam op 23 oktober herdenkt namelijk de Hongaarse Opstand van 1956.

Kaart van Hongarije (© freeworldmaps.net)

De Nationale Feestdag van vandaag, 15 maart, herdenkt de Hongaarse Revolutie van 1848, die doorliep tot in 1849. De revolutie begon in Pest en Boeda en leidde tot een onafhankelijkheidsstrijd tegen het heersende Keizerrijk Oostenrijk.

Affiche voor de Nationale Feestdag van 15 maart

Het is een dag met speeches, muziekuitvoeringen en veel mensen dragen een kokarde in de nationale kleuren rood wit en groen.

De vlag

De vlag van Hongarije is een driekleur van horizontale banen in rood, wit en groen, afkomstig uit het staatswapen. Als zodanig is de vlag sinds 1848 in gebruik.

De vlag van Hongarije zonder en met wapen (1848-heden)

De vlag wordt zowel met als zonder het Hongaarse wapen gebruikt. In de communistische tijd werd een sovjet-model wapen gebruikt met korenaren, een hamer en een rode ster (zie boven), maar na het herstel van de sovjet-macht in november 1956, werd dit symbool voortaan weggelaten.
Sinds 1990 is het oorspronkelijke wapen weer in gebruik, dat ondanks dat Hongarije een republiek is, nog steeds gekroond is met de Stefans-kroon.

Links: Het wapen van Hongarije / Rechts: De Donau ter hoogte van Visegrád (publiek domein)

Het wapen is in tweeën gedeeld:
-links: een schild met vier rode en vier zilveren balken, waarbij de zilveren balken staan voor de rivieren Donau, Tisza, Drau en Sava
-rechts: drie groene bergen, de Tátra, de Mátra en de Fátra, op de middelste top een kroon, daarboven een zogenaamd patriarchaal kruis in wit.

De Hongaarse Stefanskroon uit de 11e eeuw, te zien in het parlementsgebouw te Boedapest (© publiek domein)

Voor officieel gebruik heeft de Hongaarse vlag een maatvoering van 1:2, wat de vlag zeer langwerpig maakt. In het dagelijks gebruik zien we echter de gebruikelijker verhoudingen van 2:3. Die vlaggengrootte wordt overigens ook gebruikt voor de Hongaarse handelsvlag.

Maine – Statehood / Toetreding als Staat (1820)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

Op 15 maart 1820 werd Maine toegelaten tot de Unie van de Verenigde Staten van Amerika als 23e staat. Tot die tijd was Maine een onderdeel van Massachusetts. De inwoners van Maine waren echter niet erg tevreden met de mate van bescherming vanuit Massachusetts gedurende de tweede oorlog met Groot-Brittannië in 1812, the War of 1812.
Verder waren de Mainers over het algemeen veel liberaler dan de Massachusettsans en dus werd de stap gewaagd en werd statehood aangevraagd.

Kaart van Maine (© freeworldmaps.net)

De Verenigde Staten voerden in die tijd een precair toelatingsbeleid uit, waarbij nauwlettend het evenwicht tussen slave states en free states in de gaten werd gehouden. Een gebied wat zich aanmeldde voor de Unie moest van tevoren hierin een keus maken. Verder moest een gebied tenminste 60.000 inwoners hebben.
Nadat Alabama tot de Unie was toegetreden in 1819 was er weer een evenwicht in slavenstaten en vrije staten. Toen het Congres de toelating van slave state Missouri in 1820 goedkeurde, moest dat evenwicht direct hersteld worden met een free state en dat werd Maine.

De vlag

1024px-Flag_of_Maine.svg.png
Vlag van Maine (1909-heden)

De vlag van Maine is er een uit de serie statenvlaggen met staatswapen of -zegel erop en werd ingevoerd op 23 februari 1909, waarmee de eerste vlag uit 1901 werd vervangen.

De meeste vlaggen met staatszegel (meer dan de helft van alle staten) hebben een donkerblauw veld en Maine vormt hierop geen uitzondering.
Een wettelijke beschrijving van de vlag bestaat niet en daarom is de afbeelding van het wapen, hoewel in de basis overal hetzelfde, toch enigszins variabel qua uitvoering.

Het staatswapen van Maine

Het schild in het midden heeft een zwierige rococo-rand. De afbeelding op het schild is een naturalistische voorstelling van een dennenboom (afkomstig van de eerste vlag) met een in de schaduw van de boom rustende eland. Een bos vormt de achtergrond. Er zijn twee menselijke schildhouders: een boer met een zeis aan de broekingszijde en een zeeman met een anker aan de vluchtzijde.

Boven het schild is de Poolster afgebeeld in een vijfhoekige stralenkrans. Tussen schild en stralenkrans is een rode banderol te zien met de tekst Dirigo (Ik leid), het staatsmotto.
Een tweede banderol, ditmaal in lichtblauw, is onder het schild geplaatst, met hierop in kapitale witte letters Maine.

Algemeen wordt aangenomen dat het globale ontwerp van parlementslid Benjamin Vaughn (1751-1835) is, terwijl de uitwerking ervan van de hand van Bertha Smouse (?-1839) is.

Originele schets voor Maine’s staatswapen en -zegel, ±1820 (© publiek domein)

De vlag is niet bijster populair, maar wetsvoorstellen in 1991 en 1997 om de vlag te vervangen door de originele uit 1901 haalden het niet.

In 2001 onderzocht de Amerikaanse vlaggenvereniging North American Vexillological Association (NAVA) hoe het stond met de populariteit van de staten- en territoria-vlaggen van de V.S. en de provincievlaggen van Canada. Van de in totaal 72 vlaggen eindigde Maine op de niet bijster hoge 60e plaats.

Origineel exemplaar van de eerste vlag van Maine (1901-1909), nu in een particuliere collectie (© publiek domein)

Ze kwam al een aantal malen ter sprake: de eerste vlag van Maine: ze was in gebruik tussen 21 maart 1901 en 23 februari 1909 en was vaalgeel met een dennenboom en een blauwe ster bovenin de broekingszijde.
Smaken verschillen natuurlijk, maar in een statenverbond met veel vlaggen die nogal op elkaar lijken, is dit ontegenzeggelijk een opvallender vlag, dankzij de eenvoud en de kleur.
Dus wie weet, ooit…?

Zeeuws-Vlaanderen – Opening Westerscheldetunnel (2003)

Op 14 maart 2003 werd de Westerscheldetunnel geopend en daarmee is hij vandaag 19 jaar oud. Met zijn 6,6 km lengte is het de langste tunnel in Nederland. Na de opening verdween het Westerschelde-veer tussen Kruiningen en Perkpolder. Dat tussen Vlissingen en Breskens werd een fiets/voet-veer.

Westbuis van de Westerscheldetunnel (© N.V. Westerscheldetunnel)

Zeeuws-Vlaanderen was eindelijk snel per auto te bereiken vanuit de rest van Zeeland, vandaar vandaag de vlag van dit deel van de provincie. Uiteraard is dit vanuit het perspectief van ‘boven de Westerschelde’ geschreven: vanuit Zeeuws-Vlaanderen was nu plots de rest van Zeeland makkelijker te bereiken.

De vlag

Vlag Zeeuws-Vlaanderen
Vlag van Zeeuws-Vlaanderen (2009-heden)

De Zeeuws-Vlaamse vlag bestaat sinds 2009. Dingeman de Koning uit Axel ontwierp hem volgens heraldische regels.

Schermafbeelding 2019-07-16 om 15.52.13
Dingeman de Koning, ontwerper van de vlag (screenshot)

De bovenste rode strepen komen uit wapen en vlag van Sluis, de onderste blauwe strepen uit die van Terneuzen en stellen de Noordzee, de Westerschelde en het Zwin voor.

zeeuws vlaanderen gemeenten
De vlaggen van Sluis (2003), Terneuzen (2003) en Hulst (1956)

De gele baan met Leeuw herinnert aan de vlag van Hulst en aan die van Vlaanderen, waarin ook een zwarte leeuw is afgebeeld. Zeeuws-Vlaanderen voelt zich verbonden met Nederland, en dat wordt uitgedrukt met de kleuren rood-wit-blauw. De verbondenheid met Vlaanderen komt terug door de kleuren zwart-geel-rood.

zeeuws vlaanderen landen
De vlaggen van Vlaanderen, Nederland en België

Dat juist symbolen van Sluis, Terneuzen en Hulst zijn gekozen, kwam niet alleen goed uit om die verbondenheid weer te geven, maar tevens omdat deze drie steden de naamgevers zijn van de huidige drie gemeentes waaruit Zeeuws-Vlaanderen bestaat.

In het oorspronkelijke ontwerp stond de Leeuw in het midden van de vlag, maar de Hoge Raad van Adel gaf als tip mee het dier iets meer naar de broekings- of mastzijde te plaatsen. Als het niet al te hard waait, is dit het vlaggedeelte wat als eerste zichtbaar is bij een zuchtje wind.

Het gedachtengoed van de vlag wordt bewaard en bewaakt door de Stichting De Zeeuws-Vlaamse vlag.

Zeeuws-Vlaanderen kaart
Kaart van Zeeuws-Vlaanderen

Sluiting Paralympische Winterspelen 2022

Vandaag is de sluitingsceremonie van de Paralympische Winterspelen 2022 in Beijing.
Nederland is in de ranglijst op de 16e plaats geëindigd met 2 zilveren en 1 bronzen medaille.
Onbedreigd op nummer 1 staat China met 18 gouden, 18 zilveren en 23 bronzen plakken. Een heel verschil met vier jaar geleden toen er een gedeelde 20e plaats werd behaald met slechts één medaille.

Maar ook de nummer 2 is opmerkelijk: Oekraïne, wat ondanks (maar wellicht dankzij de oorlog) de tweede plaats veroverde met tien gouden, tien zilveren en acht bronzen medailles. In 2018 werd het land zesde.
De 3e plaats (net als in 2018) is weggelegd voor Canada met acht maal goud, vijf maal zilver en tien maal brons.
De nummer 1 van vier jaar terug, de Verenigde Staten, moet dit jaar genoegen nemen met een 6e plaats.

Het opvallendste van deze Spelen echter, was toch wel de uitsluiting van Rusland en Wit-Rusland, vanwege de inval in hun buurland Oekraïne.
In 2018 behaalden deze landen respectievelijk de 2e en 8e plek in de ranglijst.

Toespraak Parsons

IPC (Internationaal Paralympisch Comité)-voorzitter Andrew Parsons benadrukte het succes van de Paralympische Spelen ondanks de verschillen. Hij deed dat in een rechtstreekse boodschap tot de Paralympiërs, maar ook tot wereldleiders:

“Jullie hebben in uiterst moeilijke tijden geschitterd. In tegenspoed hebben jullie kracht in diversiteit getoond, als bakens van hoop en voorvechters van vrede hebben jullie prestaties luider geklonken dan woorden.”

“In de Paralympische dorpen waren er verschillende landen, verschillende inzichten, verschillende vaardigheden.
Die eenheid geeft ons hoop. Hoop voor inclusie, hoop voor harmonie en vooral voor vrede. De mensheid hoopt te leven in een wereld waarin dialoog vooropstaat.
De Paralympische Beweging hoopt dat de wereldleiders inspiratie vinden in de prestaties van onze trotse Paralympiërs.”

Screenshots van de Sluitingsceremonie

Een hele grote pick-up-arm wordt op een plaat gelegd
De gouden plaat met het Bejing 2022-logo op het label begint te draaien
Bovenop de groeven
Vier harpistes komen in beeld
…en de drie agitos, de symbolen van de Paralympische Spelen
Onder het grote sneeuwkristal komen de ploegen de arena binnen met hun nationale vlaggen
Overzichtsbeeld van de opkomst van de paralympiërs en de dames met de landennamen
Tweemaal Shuey Rhon Rhon, de mascotte van de Paralympische Winterspelen 2022
De dames met de namen van de deelnemende landen
Vlaggenparade: links zien we de vlaggen van o.a. Frankrijk, Noorwegen en Israël, rechts Japan en Griekenland
Vlaggen van o.a. Noorwegen, Brazilië, Frankrijk en Iran
Noorwegen en Denemarken
De Spaanse vlag
De vlaggen van o.a. Georgië, IJsland, Kroatië, Canada en Spanje
De vlaggen van o.a. Roemenië, de Verenigde Staten, China en Kazachstan
De vlaggen van o.a. Liechtenstein, Nederland en China
De vlaggen van o.a. Puerto Rico, Slowakije, Liechtenstein en Duitsland
IPC-voorzitter Andrew Parsons begint aan zijn speech tegen de achtergrond van de vlaggen van de deelnemende landen
Parsons’ toespraak was een oproep tot vrede en verdraagzamheid
Daarna is de tijd gekomen om de Paralympische vlam te doven die middenin het sneeuwkristal brandt
…met onder het kristal ingenieuze technische hoogstandjes
Totaaloverzicht
De camera zoemt in op het kristal met de vlam
…en zijn we getuige van de laatste ogenblikken van het Paralympische vuur…
…wat over vier jaar in Italië weer zal ontbranden
De vlam is gedoofd en de ceremonie komt tot een einde…
…met een groots vuurwerk

Vlag Paralympische Spelen (2004/2019-heden)

Vlag Paralympische Spelen (2019-heden)

De Paralympische vlag is wit met daarop drie zogenaamde agitos in de kleuren rood, blauw en groen. De agitos zijn asymmetrische sikkelvormige symbolen (het woord zelf betekent “ik beweeg” in het Latijn).

De vlag is relatief nieuw en stamt uit 2019. Het is echter een aangepaste versie van een logo/vlag ontworpen in april 2003 door het Duitse reclamebedrijf Scholz & Friends, maar toen met donkerder tinten voor de agitos.

Vlag Paralympische Spelen (2004-2019)

Het werd als logo op kleine schaal geïntroduceerd voorafgaand aan de Paralympische Zomerspelen van 2004 in Athene.
Bij de sluitingsceremonie op 28 september echter werd de nieuwe vlag met dit symbool onthuld bij het aanbieden aan de volgende gaststad voor 2008: Beijing. De vlag werd echter voor het eerst gebruikt tijdens de Paralympische Winterspelen van 2006 in Turijn (Italië).

Pa en T’aeguk-vlaggen (1988-2004)

De agitos-vlag verving twee eerdere Paralympische vlaggen, die beide uit Zuid-Korea stammen.
De eerste versie deed zijn intrede bij de Paralympische Zomerspelen van 1988.

Debuut van de eerste Paralympische vlagbij de openingsceremonie van de Zomerspelen, op 15 oktober 1988 (© Don Worley)

Deze vlag was wit met daarop vijf Koreaanse pa-symbolen: drie boven (blauw, zwart en rood) en twee onder (geel en groen).
Twee van deze pa-symbolen boven elkaar geplaatst (waarbij de bovenste omgedraaid wordt) vormen het T’aeguk-symbool, dat ook prominent op de Zuid-Koreaanse vlag staat (wij kennen het beter als yin en yang).

Links: Vlag van Zuid-Korea / Rechts: Yin en yang-symbool

In 1990 echter oordeelde het IOC dat de vlag met de vijf pa gewijzigd diende te worden: ze leek teveel op de Olympische vlag, aldus het bezwaar.
Het IPC knutselde de pa vervolgens deels over elkaar heen en plaatste ze in een cirkel. In november 1991 werd dit ontwerp door IPC-leden van tafel geveegd. Men wilde de vlag houden zoals ze was.

Links: Vlag van de Paralympische Spelen met vijf ‘pa’ (1988-1992) / Rechts: Vlag van de Paralympische Spelen met drie ‘pa’ (1992-2004)

Als door een adder gebeten, reageerde het IOC dat het verdere samenwerking met het IPC zou opschorten, als de vlag niet gewijzigd werd.
Het IPC koos toen eieren voor z’n geld en kleedde de vlag in maart 1992 enigszins uit door de gele en de zwarte pa te verwijderen, zodat er drie overbleven: groen boven, rood en blauw onder.
Aangezien de voorbereidingen voor de Paralympische Winterspelen van 1994 in Lillehammer, Noorwegen toen al vergevorderd waren, waarbij de versie met de vijf pa al in het marketing-programma was opgenomen, werd de vijf pa-versie nog even getolereerd, maar bij de sluitingsceremonie werd de drie pa-versie voor het eerst geïntroduceerd.

Links: Twee Noorse postzegels uit 1994, waar het Paralympische logo met de vijf ‘pa’ nog op staat, hoewel het achter de schermen al was aangepast, postzegelontwerp: Bruno Oldani / Rechts: Australische postzegel uit 2008 met het portret van succesvol Paralympisch zwemmer (tegenwoordig parlementslid) Matthew Cowdrey (1988) met het eerste (donkere) ‘agitos’-logo, postzegelontwerp: Simone Sakinofsky

Het was deze versie die te zien was bij de Paralympische Zomerspelen van 2004 in Athene, Griekenland. Achter de schermen was ze toen echter al vervangen door de agitos-vlag, toen nog in de versie met donkerder kleuren. In 2019 werd deze dus uiteindelijk vervangen door de versie die we nu kennen, met de agitos in heldere kleuren.

Het Paralympische symbool, de ‘agitos’, prominent in beeld bij de Tower Bridge tijdens de Zomerspelen in Londen op 10 september 2012 (© Berit, Redhill, Surrey)

Mascotte

De Paralympische Spelen maken ook gebruik van een mascotte: voor de versie van 2022 is dat een rood figuurtje, Shuey Rhon Rhon genaamd, een antropomorfische Chinese lampion.
In China staan lampions symbool voor oogst, viering, warmte en licht.
De mascotte is een ontwerp van Jiang Yufan (1998), een studente aan de Jilin Art Institute of Design in Changchun.

Shuey Rhon Rhon, de mascotte van de Paralympische Winterspelen 2022

Chili – Inauguración del Presidente Gabriel Boric / Inauguratie van President Gabriel Boric

Vandaag wordt de jongste Chileense president ooit geïnstalleerd: de 36-jarige Gabriel Boric. Op 19 december vorig jaar won hij de presidentsverkiezingen, waarmee hij dus president-elect werd.

Gabriel Borec, vanaf vandaag de nieuwe president van Chili – Officieel portret met vlag en sjerp (publiek domein)

Boric werd geboren op 11 februari 1986 in Punta Arenas, de regiohoofdstad van de zuidelijke provincie Magallanes. Zijn achternaam doet al vermoeden dat zijn familie oorspronkelijk van elders kwam en dat is dan ook zo.
Gabriel Boric’s overgrootvader, Ive Borić Barešić, werd geboren op het eiland Ugljan , voor de Kroatische kust. Samen met zijn broer Šime arriveerde hij in 1885 in Magallanes, waar ze hun geluk beproefden tijdens de Vuurlandse goudkoorts. Ze verspaansten hun voornamen naar Juan en Simón.

Ive (Juan) Borić Barešić, zijn vrouw Božica (Natalia) Crnošija met negen van hun elf kinderen (© La Prensa Austral)

Juan keerde kortstondig terug naar Kroatië om te trouwen en keerde terug naar Chili met zijn kersverse bruid. Het echtpaar kreeg in totaal elf kinderen en de uitgebreide familie is inmiddels helemaal verweven met de zuidelijke regio Magallanes.

Gabriel Boric ging naar de tweetalige British School in Punta Arenas en verhuisde daarna naar Chili’s hoofdstad Santiago om rechten te studeren. Hoewel hij zijn studie afrondde, zakte hij voor zijn examen in 2011 en ging niet op voor een herkansing.
Hij deed gedurende zijn studie veel ervaring op in de (rechten)studenten-vakbond.

Ook sloot hij zich aan bij de politieke beweging Izquierda Autónoma (Autonoom Links). Van 2011 tot en met 2012 was hij voorzitter van de Studentenvereniging van de Universiteit van Chili en werd een van de leidende figuren tijdens de studentenprotesten (voor een beter onderwijssysteem) in de jaren 2011-2013.

Links: Kaart van Chili (© freeworldmaps.net) / Rechtsboven: Officieel portret voor de Kamer van Afgevaardigden in 2013 (© Biblioteca del Congreso Nacional de Chile) / Rechtsonder: Officieel portret voor de Kamer van Afgevaardigden in 2017 (© Biblioteca del Congreso Nacional de Chile)

Hierna lonkte de landelijke politiek: hij werd tot twee keer toe gekozen in de Kamer van Afgevaardigden (de Chileense Tweede Kamer) als afgevaardigde voor de regio Magallanes y la Antártica Chilena, in 2013 als onafhankelijk kandidaat en in 2017 als kandidaat van Frente Amplio (Breed Front), een coalitie van linkse partijen, waarvan hij een van de oprichters was.
Van een van die coalitie-partijen, Convergencia Social (Sociale Convergentie), is hij de politiek leider.

De logo’s van Frente Amplio en Apruebo Dignidad

Een nog linksere coalitie, waarin naast Frente Amplio ook de Chileense Communistische Partij is vertegenwoordigd) is Apruebo Dignidad (Ik keur waardigheid goed).
Het is deze grote linkse coalitie die hem in 2021 naar voren schoof als presidentskandidaat.

“Alles over Gabriel Boric”, de voorzijde van een PowerPoint-presentatie met informatie over de president die vandaag wordt geïnstalleerd (© Twinkl)

Hij nam het o.a. op tegen de ultrarechtse José Antonio Kast, oprichter van de Partido Republicano (Republikeinse Partij). Kast leek de gedoodverfde winnaar toen hij op 21 november, bij de eerste ronde, won van Boric, die tweede werd (27,91% tegen 25,82%). De overige vijf partijen die meestreden in die eerste ronde vielen hierna af.

Wat echter vriend noch vijand verwacht had gebeurde in de tweede ronde op 19 december, een tweestrijd tussen Kast en Boric.
Boric versloeg Kast overtuigend met 55,87% van de stemmen, tegen 44,13% voor Kast.

De dag na zijn overwinning wordt Gabriel Boric op het presidentieel paleis Palacio de La Moneda otvangen door President Sebastián Piñera, ook zichtbaar is Chili’s presidentiêle standaard (© Marcelo Segura)

Afgelopen januari maakte Boric zijn lijst met ministerposten bekend. Van de 24 ministers zijn er 14 vrouw, waarmee het het eerste kabinet in heel Noord-, Midden- en Zuid-Amerika is, waar meer dan de helft vrouw is. Nog een opvallende keuze is Marco Antonio Ávila als minister voor Onderwiis, waarmee Chili zijn eerste openlijk homoseksuele minister heeft.

Marco Antonio Ávila (1977), de nieuwe minister van Onderwijs van Chili (fotograaf onbekend)

Maya Fernández Allende, kleindochter van de voormalige Chileense president Salvador Allende, wordt minister van Defensie.

Maya Fernández Allende (1971), de nieuwe minister van Defensie van Chili (fotograaf onbekend)

Gabriel Boric’s partner is Irina Karamanos (1989), een antropologe en politiek wetenschapper van Griekse afkomst. Ze is tevens leider van de feministische afdeling van coalitiepartij Convergencia Social.
Vanaf vandaag is ze tevens Primera Dama (First Lady) van Chili, hoewel ze zo niet genoemd wenst te worden.

Gabriel Boric en Irina Karamanos (fotograaf onbekend)

De inauguratie van president Boric zal in de Erezaal van het Nationaal Congres in Valparaíso plaatsvinden, de tweede stad van het land. Er zijn 500 gasten uitgenodigd, waaronder 12 staatshoofden. De beëdiging is om 12.00 uur plaatselijke tijd (16.00 uur Nederlandse tijd).

Maar Boric’s dag begint echter al om 8.30 uur. Het is traditie dat een aankomend president de nacht voor zijn installatie doorbrengt op het presidentieel buitenverblijf Palacio de Cerro Castillo in Viña del Mar, net en noorden van Valparaíso.

Het officiële buitenverblijf van de president van Chili, het Palacio de Cerro Castillo uit 1929 in Spaans koloniale stijl in Viña del Mar, een nationaal monument, hier tijdens een eerder fotomoment(© Gobierno de Chile / publiek domein)

In het paleis ontbijt hij met de plaatselijke autoriteiten van Viña del Mar.
Om 10.30 uur worden officiële foto’s gemaakt van de aankomend president met zijn kabinet op de binnenplaats van het paleis.

Screenshots van de installatie van President Boric

Gabriel Boric wordt ontvangen in de plenaire zaal
…drukt de hand van aftredend President Piñera..
..en zet z’n bril op
De volksvertegenwoordigers applaudiseren
Boric ondertekent de acte van de overdracht
President Piñeta heeft de zogenaamde ‘Piocha de O’Higgins’ van zijn sjerp gehaald en toont hem aan de zaal
…waarna hij op een kussen wordt gelegd. De ‘Piocha de O’Higgins’ is een vijfpuntige ster die onderaan de presidentiële sjerp wordt vastgemaakt, hij staat symbool voor de presidentiële macht. De originele ster uit 1823 raakte zoek bij de staatsgreep van 1973, de huidige ster is dan ook een replica
Hierna ontdoet Piñeta zich van de presidentiële sjerp
…en krijgt Boric een gloednieuwe sjerp omgehangen
…en ontvangt het applaus van de aanwezigen
Voorganger Piñeta hecht daarop de ‘Piocha de O’Higgins’ aan de sjerp
…en er klinkt opnieuw applaus
Alle aanwezigen gaan staan en zingen het Chileense volkskied ‘Puro Chile, es tu cielo azulado’
Boric en Piñeta zingen het volkslied
Beeld van de nieuwe presidentsvrouw Irina Karamanos
Piñeta en zijn vrouw Cecilia Mortel verlaten de Kamer

De vlag

De Chileense vlag is een horizontale tweekleur in wit en rood met in het kanton van de witte baan een blauw vlak (ongeveer een derde van de witte baan innemend). In het blauwe vlak een witte, vijfpuntige ster.

Vlag van Chili (1817-heden)

De huidige vlag van Chili had een paar kortstondige voorgangers. Gedurende de revolutionaire tijd aan het begin van de 19e eeuw, gericht tegen de Spaanse overheersers, introduceerde verzetsstrijder/generaal José Miguel Carrera in 1812 een horizontale driekleur in blauw-wit-geel.

Chili twee portretten
Links: José Miguel Carrera (1785-1821), postuum portret uit 1950 door Miguel Venegas Cifuentes (1907-1979) / Rechts: Mariana Osorios Pardos (1777-1819), postuum portret uit ±1871/73 door Virginia Bourgeois (Collectie Museo Histórico Nacional te Santiago)

De Spaanse generaal Mariana Osorios Pardos, die uit Peru overkwam om de beweging rond Carrera te onderdrukken, verbood de vlag met een decreet op 11 mei 1814.

Chili oude vlaggen
De eerste twee vlaggen van Chili

Het waren uiteindelijk de generaals José de San Martín en Bernardo O’Higgins die na de Slag bij Chacabuco op 12 februari 1817, de overwinning op de Spanjaarden konden behalen en Chili definitief onafhankelijk werd. Vanaf april 1817 wapperde er een door O’Higgins ontworpen vlag in de reeds bevrijde gebieden, een horizontale driekleur in blauw-wit-rood.

Chili portretten 2
Links: Bernardo O’Higgins (1778-1842), portret uit 1818 door José Gil de Castro (1785-1840/41) (Collectie Instituto Geográfico Militar de Chile te Santiago) / Rechts: José de San Martín (1778-1850), portret uit 1827/29 door (waarschijnlijk) Jean Baptiste Madou (Collectie Museo Histórico Nacional te Buenos Aires)

Uiteindelijk werd toch besloten tot een andere vlag, die op 18 oktober 1817 middels een verordening werd aangenomen.

Zenteno
José Ignacio Centeno del Pozo y Sylva (1786-1847), portret door een onbekende illustrator uit “Galería de hombres de armas de Chile (Tomo I) – Periodos hispánico y de la Independencia”

Het ontwerp is naar alle waarschijnlijkheid van José Ignacio Zenteno del Pozo y Sylva, de minister van Oorlog, die het liet tekenen door de Spaanse soldaat Antonio Arcos, hoewel andere historici beweren dat het ene Gregorio de Andía y Varela was. Weer anderen beweren dat  het een Amerikaanse schilder, Charles Wood, was.
De vlag bevatte oorspronkelijk eerst het staatszegel middenin de vlag en de ster stond iets gekanteld, maar dat werd korte tijd later veranderd tot de vlag die we nu kennen.

Zoals wel vaker bij vlaggen worden de kleuren ook symbolisch uitgelegd: het blauw staat voor de Chileense hemel, alsook voor de Stille Oceaan, het wit voor de sneeuw op de toppen van het Andesgebergte, het rood voor het verspilde bloed van de Chileense vrijheidsstrijders. De witte vijfpuntige ster stond bij het ontwerpen voor de toenmalige vijf provincies Atacama, Coquimbo, Aconcagua, O’Higgins en Bío Bío, maar staat nu voor de vooruitgang en de roem.

De vlag heeft in het Spaans een bijnaam: La estrella solitaria (De enkele ster).

Presidentiële standaard

In dit artikel zien we op de foto waar President Piñera Gabriel Boric feliciteert tevens de presidentiële standaard in beeld.

Presidentiële standaard van Chili

Deze vlag is gelijk aan de Chileense vlag, maar dan met de toevoeging van het nationale wapen.
Dit wapen is in gebruik sinds 1834 en werd ontworpen door de schilder Charles (Carlos) Wood Taylor, Engelsman van geboorte, maar vanaf de jaren ’20 van de 19e eeuw woonachtig in Chili. Naast schilder was hij ook ingenieur, marinier en officier in het leger.

Links: Charles (Carlos) Wood Taylor (1792-1856), ontwerper van het Chileense wapen (publiek domein) / Rechts: Staatswapen van Chili

Centraal in het wapen zien we een schild dat horizontaal in tweeën is gedeeld, blauw boven rood onder. Hieroverheen de zilveren (of witte) ster van Chili.
Het schild wordt geflankeerd door twee schildhouders. Links (heraldisch rechts) zien we een Chileense huemul (uit de familie van de hertachtigen) en rechts (heraldisch links) een condor, beide dieren zijn gekroond.

Het wapen wordt bekroond door drie pluimen in de nationale kleuren blauw, wit en rood. In vroeger tijden werden die op het presidentieel hoofddeksel gebruikt.
Het wapen en de schildhouders rusten op een omvangrijk en sierlijk voetstuk in goud met daaroverheen een wit lint met de wapenspreuk Por la razón o la fuerza (Door rede of kracht), wat soms wel, soms niet is afgebeeld.
Hoewel het wapen in de loop der jaren op details is veranderd is het nagenoeg gelijk aan het originele ontwerp van Taylor, de laatste aanpassing was in 1920.

Op deze foto van aftredend President Piñera (1949) zien we de vlag iets beter (© presidencia.cl)

De presidentiële vlag wordt gebruikt op plekken waar de president vertoeft, zoals zijn officiële residenties, maar ook in mini-vorm als autovlaggetje.

Sjerp en Piocha de O’Higgins

Naast de presidentiële vlag is er ook nog de presidentiële sjerp in de nationale kleuren blauw-wit-rood. Op de eerste foto bij dit artikel zien we Gabriel Boric al getooid met de sjerp.
De presidentiële sjerp is pas compleet als de ‘Piocha de O’Higgins’ eraan is vastgemaakt, een vijfpuntige ster van 7 cm, rood geëmailleerd.

Piocha de O’Higgins

Bernardo O’Higgins was een van de grondleggers van de Chileense staat. Bij zijn aftreden in 1823 gaf hij de ster als geschenk aan zijn opvolger José Gregorio Argomedo.
Nazaten van Argomedo gaven de ster in 1772 aan President Federico Errázuriz Zañartu, die hem vasthechtte aan de presidentiële sjerp, sindsdien is dit traditie.

Bij de staatsgreep van 1973 tijdens het presidentschap van Salvador Allende, raakte de ster zoek en kwam daarna ook niet meer boven water, zodat er daarna een replica werd vervaardigd.

Oekraïne – Два тижні війни / Twee weken oorlog

Waar te beginnen na twee weken oorlog op bevel van het niets ontziende en agressieve regime onder leiding van dictator Poetin?

Situatie oorlogsfront op 9 maart (© Institute for the Study of War)

Wat de oorlogshandelingen zelf betreft; de Russen proberen nog steeds uit alle macht een zuidelijke corridor te realiseren, die het oostelijke separatistengebied verbindt met het door de Russen in 2014 illegaal bezette schiereiland de Krim.
Daarmee zouden ze de hele kustlijn langs de Zee van Asov in handen moeten krijgen en dat is inmiddels grotendeels gelukt, maar wel ten koste van ongekende aanvallen en vernielingen in de havenstad Marioepol.

Ook de Zwarte Zeekust ten westen van de Krim wil Poetin in handen krijgen, de havenstad Cherson is al gevallen, wat voor de bevolking daar, waaronder Odessa, de vierde stad van het land, niet veel goeds belooft.

Demonstratie in Melitopol (fotograaf onbekend)

In de tussen Marioepol en de Krim gelegen stad Melitopol, die op 1 maart door de Russen werd veroverd, gingen deze week mensen de straat op om te demonstreren met de Oekraïense vlag.

In het noorden lijkt de opmars van de Russen min of meer tot stilstand te zijn gekomen, er wordt al dagen zwaar gevochten net ten noordwesten van hoofdstad Kiev, waar de Russen een doorbraak proberen te forceren, maar wat nog niet gelukt is.
Volgens de Britse inlichtingendiensten slagen de Oekraïeners er goed in Russische vliegtuigen neer te halen, waardoor de Russen “geen enkele mate van controle” over het luchtruim hebben.

Ruim twee miljoen vluchtelingen

Ondertussen zijn al ruim twee miljoen mensen op de vlucht geslagen, waarvan meer dan de helft naar Polen.
Tot en met gisteren waren er 2.300 officieel geregistreerde vluchtelingen in Nederland aangekomen, hoewel het werkelijke aantal hoger ligt, omdat Oekraïeners die zelf onderdak gevraagd of geregeld hebben niet is meegeteld.
Het is inmiddels de grootste vluchtelingencrisis sinds de Tweede Wereldoorlog.

Alle ellende die Poetin over de regio heeft uitgestort in één beeld gevangen, een screenshot van een korte video die de wereld overging: een huilend 4-jarig Oekraïens jongetje dat helemaal alleen de Poolse grens bij Medyska passeert (screenshot)
Op de vlucht met haar kat, een Oekraïense vrouw steekt op 1 maart de Slowaakse grens over bij Vyšné Nemecké

Marioepol

Al er een stad is die werkelijk op geen enkele manier gespaard is, dan is het wel de havenstad Marioepol die voor de oorlog een half miljoen mensen telde. De stad is de afgelopen week zeer zwaar bestookt met raketten en de zeer omstreden clusterbommen.
Eerder deze week mislukten verschillende evacuatiepogingen, doordat met de Russen van tevoren afgesproken corridors, bedoeld om de bevolking te kunnen laten vertrekken, toch onder vuur kwamen te liggen, waardoor bewoners alsnog als ratten in de val zaten.

Het kinderziekenhuis in Marioepol na de Russische aanval (screenshot)

Gisteren raakten bij een bombardement op het kinderziekenhuis in Marioepol zeker 17 mensen gewond. Onder de gewonden waren vrouwen die aan het bevallen waren.
Op het terrein van het ziekenhuis is een diepe krater ontstaan, terwijl een deel van de gevel van het gebouw is ingestort en ramen uit het pand zijn geblazen.
Vandaag sprak de BBC de loco-burgemeester van Marioepol, die meldde dat zeker drie mensen het leven lieten bij de aanval, waaronder een kind.

Rusland noemt de breichten over de aanval nepnieuws. De tweede man van de Russische VN-delegatie, Dmitri Poljanski, twitterde op basis van “plaatselijke bronnen” dat de Oekraïense strijdkrachten drie dagen geleden “het personeel uit het ziekenhuis hebben geschopt, om vanuit de faciliteit te kunnen vuren.” Met bewijzen kwam Poljanski niet.
Frans Osinga, hoogleraar Oorlogsstudies van de Nederlandse Defensie Academie noemt de Russische reactie propaganda: “Dit is onderdeel van de informatieoorlog, maar de beelden ondermijnen die proppaganda onmiddellijk.”

Gewonden worden vanuit het ziekenhuis naar buiten gebracht (screenshots)

Ook de Technische Pryazovskyi Universiteit van Marioepol werd bij een bombardement geraakt.

Een van de gebouwen van de Technische Pryazovskyi Universiteit in Marioepol kreeg een voltreffer (screenshot)

Slachtoffers

Hoewel het nog steeds heel moeilijk is om betrouwbare gegevens over het aantal slachtoffers te verifiëren, meldden de Verenigde Naties gisteren een aantal van 516 gedode burgers en 908 gewonden.
Het VN-mensenrechtenkantoor denkt overigens dat het aantal burgerslachtoffers in werkelijkheid aanzienlijk hoger is.

Het Russische leger wordt van diverse kanten beschuldigd van het moedwillig aanvallen van burgers. Duitsland is inmiddels begonnen met een onderzoek naar oorlogsmisdaden gepleegd door de Russen. Duitsland kan verdachten van oorlogsmisdaden vervolgen, ook als de strafbare feiten in andere landen zijn gepleegd.

Wat de aantallen gesneuvelde Russische militairen betreft: ook hier is het moeilijk betrouwbare cijfers te krijgen, zeker niet van Russische kant.
De Amerikaanse inlichtingendienst CIA houdt het met een flinke slag om de arm op 2.000 tot 4.000 Russische doden, waaronder generaal Vitali Gerasimov, plaatsvervangend commandant bij het 41e gecombineerde leger, de grootste legereenheid van het Russische leger. Hij zou bij gevechten in Charkov, de tweede stad in het noordoosten zijn omgekomen.

Moreel onder de Russische soldaten

Volgens Bellingcat, het burger-onderzoeksjournalistiek netwerk, is de moreel van de Russische soldaten bijzonder laag.
Onderschepte radioberichten lijken te suggereren dat er troepen zijn die weigeren bevelen uit te voeren tot het beschieten van Oekraïense steden en er wordt geklaagd over een gebrek aan brandstof en voedsel en zijn er zelfs soldaten die de lokale bevolking om hulp of voedsel vragen.

Gedesillusioneerde Russische soldaten in krijgsgevangenschap (screenshots)

Volgens Bellingcat’s directeur Christo Grozev zijn er inmiddels veel Russische krijgsgevangen nadat ze zich overgaven. Tevens lijkt het materieel niet zo geavanceerd als werd verondersteld.

Een jonge Russische soldaat die zich heeft overgegeven en wat te eten en te drinken kreeg, belt met zijn moeder en barst in huilen uit (screenshots)

Russische vluchtelingen

Ondertussen zijn er ook tienduizenden, voornamelijk jonge Russen die hun land proberen te ontvluchten. Er staan inmiddels strenge straffen op het gebruik van de woorden “oorlog” en “invasie” in verband met Oekraïne, ook voor de media.

Russen komen per trein aan in Helsinki, Finland (foto: Emmi Korhonen)

Een van de weinige manieren om Rusland te verlaten is de treinverbinding tussen Sint Petersburg en Helsinki, de Finse hoofdstad.
De Finse omroep Yle meldde eerder deze week dat ondanks de inzet van extra materieel de treinen van Rusland naar Finland vol zitten. Treinen richting Rusland zijn daarentegen bijna leeg.

Kerncentrales

De grootste kerncentrale van Europa, bij Zaporizja, is in handen van de Russen, waardoor Oekraïne geen zicht meer heeft op een van de belangrijkste stroomleveranciers van het land.
Ook de voormalige kerncentrale van Tsjernobyl, waar in 1986 een grote kernramp plaatsvond, is in handen van de Russen, de 200 Oekraïense werknemers worden niet meer afgelost, wat de veiligheid niet ten goede komt.
Door oorlogshandelingen is de stroomtoevoer naar de kerncentrale uitgevallen, waardoor de centrale nu noodgedwongen op dieselgeneratoren draait, die het complex maximaal 48 uur van stroom kunnen voorzien.

Een door het Russische ministerie van Defensie gedeelde luchtfoto van de kerncentrale van Tsjernobyl, in het noorden van Oekraïne

Als de stroom na 48 uitvalt, vallen de koelsystemen uit, waardoor het radioactief materiaal niet meer gekoeld kan worden, waarna er stralingslekken zullen ontstaan.
Het Internationaal Atoomenergie Agentschap (IAEA) heeft inmiddels alarm geslagen: er worden geen data van de controlesystemen meer ontvangen.

Nog meer boycots

Het aantal boycots tegen Rusland is inmiddels bijna niet meer bij te houden. Coca Cola en Pepsi hebben aangekondigd zich terug te trekken en ook bierbrouwer Heineken stopt met het produceren en verkopen van bier in Rusland.
Yum! Brands, eigenaar van Kentucky Fried Chicken en Pizza Hut heeft zijn Russische zaken vooralsnog (tijdelijk?) gesloten.
Ook de 847 Russische MacDonald’s-vestigingen zijn gesloten als reactie op de oorlog, wat het bedrijf maandelijks zo’n € 45 miljoen kost. Overigens worden de werknemers vooralsnog gewoon doorbetaald. Het toont tevens het dilemma hoe ver bedrijven moeten of kunnen gaan, zonder de ‘gewone Russen’ te raken, die dankzij hun dictator een volslagen zinloze oorlog zijn ‘ingerommeld’.

Een Russisch MacDonald’s restaurant in Moskou (© Tatyana Makeyeva)

Olie en gas

De Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk hebben de invoer van Russisch olie en gas verboden. Europa is zo ver nog niet en het is de vraag in hoeverre dit momenteel haalbaar is. Een derde van het gas in Europa komt uit Rusland.
Dat wil niet zeggen dat het uiteindelijk niet zal gebeuren, de overtuiging dat Europese landen zo snel mogelijk van de gedeeltelijke afhankelijkheid van Rusland af willen is overduidelijk, dus die kant zal het zeker opgaan.

Financieel

Wat nieuwe financiële sancties van de EU jegens Rusland en zijn vazalstaat Wit-Rusland betreft: nog eens veertien oligarchen worden in de ban gedaan, plus ruim 140 vooraanstaande Russische zakenlieden, die onder meer actief zijn in de telecom, IT en farmacie.
De relatie met de centrale bank van Wit-Rusland wordt bevroren en drie Wit-Russische banken worden uitgesloten van het internationale betalingssysteem Swift.

Eerder maakten Visa, Mastercard, American Express en PayPal bekend hun activiteiten te staken in Rusland.

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.
De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinuëerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)

Belize – Baron Bliss Day / Baron Bliss-dag (1927)

Vandaag viert Belize Baron Bliss Day, een officiële feestdag. De dag werd ingesteld kort na de dood van Henry Edward Ernest Victor Bliss, 4e baron van Bliss in 1926, toen het land nog bekend stond onder de naam Brits Honduras.

Belize map
Locatie Belize (© slickrock.com)

In 1964 kreeg de toenmalige Britse kolonie zelfbestuur. In 1973 werd de naam van het land in Belize veranderd, waarna het op 21 september 1981 onafhankelijk werd.

Kaart van Belize (© freeworldmaps.net)

Terug naar de baron van Bliss. Geboren in 1869 in Buckinghamshire in Engeland, raakte hij in 1911 deels verlamd, waarschijnlijk door polio en kwam daardoor in een rolstoel terecht. Hij had inmiddels zakelijk goed geboerd en zat er mede door de erfenis van zijn vader (die in 1890 was overleden) warmpjes bij.

Zijn grootste hobby was zeilen en in 1920 liet hij z’n vrouw in Engeland achter om aan een lange zeiltocht te beginnen. Of hij van tevoren wist dat hij niet meer terug zou keren is niet bekend, maar dat is wel wat er gebeurde!

Baron Bliss (1869-1926) (© guidetobelize.info)

De baron zeilde naar het Caribisch gebied en heeft die regio nooit meer verlaten. Hij woonde vervolgens vijf jaar op de Bahamas en vertrok toen naar Trinidad. Hier bleef hij maar kort en op het moment dat hij weer vertrok, had hij een ernstige voedselvergiftiging opgelopen. Nadat hij op Jamaica weer enigszins hersteld was, besloot hij op een uitnodiging in te gaan van zijn vriend Willoughby Bullock, procureur-generaal in Brits Honduras.

Baron Bliss in zijn rolstoel op zijn jacht de Sea King (publiek domein)

Zodoende arriveerde Bliss op 14 januari 1926 in de haven van Belize City. Zijn gezondheid verbeterde verder en in de weken daarna verkende hij de kust van de Britse kolonie en gaf zich over aan zijn hobby: vissen. Hij voelde zich helemaal in zijn element.

Helaas zou dat niet lang duren. In de tweede week van februari werd hij ziek en artsen stelden vast dat hij niet lang meer te leven had. Op 17 februari veranderde hij zijn testament en liet vastleggen dat het grootste deel van zijn fortuin zou worden nagelaten aan Brits Honduras. Op 9 maart overleed hij op zijn boot, waarna hij begraven werd in Belize City.

Links: Baron Bliss Light een uit 1885 daterende vuurtoren van 16m hoogte, in Belize City, na de dood van de baron naar hem vernoemd (© belezenen.com) / Rechts: Graf van Baron Bliss naast de vuurtoren, geheel volgens zijn laatste wens werd hij vlakbij zee begraven in de buurt van een vuurtoren (© stereoscopie.fr)

Na aftrek van inkomstenbelasting voor de Britse schatkist en toelages voor zijn vrouw en personeel, bleef er ruim een half miljoen pond over voor Brits Honduras. Dit geld werd vastgezet in een trustfonds, waarbij een deel hiervan in aandelen werd belegd. Van de rente werden (en worden) allerlei projecten in Brits Honduras/Belize betaald, waarvan vooral de gezondheidszorg en het onderwijs geprofiteerd hebben.

Een vast vedrag was bestemd voor een jaarlijkse zeilwedstrijd en die wordt tot op heden nog steeds gehouden op Baron Bliss Day.
Sinds 2010 staat deze dag ook bekend onder de naam National Heroes and Benefactors Day (Nationale Helden en Weldoeners-dag), maar dat ligt toch minder makkelijk in de mond!

De vlag

Vlag van Belize (1981-heden)

De vlag is blauw met het staatswapen in het midden en twee rode banen, boven en onder.

Vanaf 1870 tot aan de onafhankelijkheid in 1981 gebruikte Brits Honduras (Belize vanaf 1973) een Britse blue ensign, met de Union Flag of Union Jack in het kanton en het symbool voor de kolonie (de zogenaamde badge) op het uitwaaiende gedeelte.

Vlag Brits Honduras tot 1981
Vlag van Brits Honduras/Belize 1870-1981

De badge is een in drieën gedeeld schild, waarop linksboven opnieuw de Union Flag of Union Jack, rechtsboven vier werktuigen (twee bijlen en twee zagen) en onderin een driemaster met volle zeilen en de red ensign (de Britse handelsvlag) voerend. Dit geheel vormde de ‘kleine’ versie van het staatswapen. Het ‘grote’ wapen is uitgebreider met o.a. twee schildhouders en een wapenspreuk.

Badge Brits Honduras
Badge van Brits Honduras

De huidige vlag is bijna identiek aan de vlag die vanaf 1950 gevoerd werd door de People’s United Party (PUP), die streefde naar onafhankelijkheid van de toenmalige kolonie. Die vlag was blauw met daarop het ‘grote’ staatswapen.
Sinds 1967 is het wapen enigszins aangepast, dus laten we daar eerst eens naar kijken:

Vlag PUP
De onofficiële vlag van Brits Honduras/Belize van de PUP (1950), voorloper van de huidige vlag

De eerste versie van het ‘grote’ rijkswapen werd ingesteld op 28 januari 1907. De verschillen vanaf 1967 in het ‘kleine’ wapenschild: de Union Flag of Union Jack is verdwenen. Er zijn nog steeds vier werktuigen te zien, maar nu verdeeld over de twee bovenste schildvakken. In plaats van twee bijlen en twee zagen zien we nu een voorhamer en een roeispaan (linksboven) en een zaag en een bijl (rechtsboven). Het schip onderin is gehandhaafd.

Belize groot wapen
Het rijkswapen van Brits Honduras/Belize, 1967-heden

De twee schildhouders zijn heel ongebruikelijk: het zijn twee personen met ontbloot bovenlijf, die tot 1967 een bruine huidskleur hadden en nu blank (soms ook geel) en bruin gekleurd zijn. De linker man heeft een bijl over zijn schouder, de rechter een roeispaan. Samen met het schild zijn ze op een ondergrond van gras geplaatst.

Boven het schild torent een mahonieboom en de onderkant wordt gevormd door een witte banderol met daarop de tekst Sub umbra floreo (Ik bloei in de schaduw). Het wapen wordt omkranst door een cirkel van 25 bladeren.

Veel van de symboliek heeft te maken met de houtindustrie en dan speciaal die in mahoniehout.

Bij de onafhankelijkheid in 1981 werden twee smalle horizontale banen toegevoegd, één boven, één onder, voor de oppositiepartij, de United Democratic Party (UDP).

Koninkrijk van Engeland, Ierland en Schotland / Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden – Sterfdag Koning-Stadhouder Willem III (1702)

Drie vlaggen vandaag. Vlag 3:

De derde vlag van vandaag is een koninklijke standaard en wel een historische. Vandaag is het 320 jaar geleden dat Koning-Stadhouder Willem III overleed.

Koning-Stadhouder Willem III, portret door Jan-Hendrik Brandon (1660-1714) naar het voorbeeld van Sir Godfrey Kneller (1646-1723) (Collectie Landgoed Fraeylemaborg, Slochteren)

De levensloop van Prins Willem III uit het Huis van Oranje-Nassau was op z’n zachtst gezegd bijzonder. Hoe een stadhouder van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden het tot koning van Engeland, Ierland en Schotland schopte.

Sinds zijn voorvader Prins Willem van Oranje (Willem de Zwijger) was het stadhouderschap in de Republiek in de belangrijkste gewesten Holland, Zeeland en Utrecht, steeds uitgeoefend door een prins uit het Huis van Oranje-Nassau, hoewel de positie niet erfelijk was en er dus een benoeming voor nodig was, iets waar de gewesten zelf over gingen.

Huwelijksportret uit 1641 van Willem II, Prins van Oranje en Mary Stuart, Princess Royal, door Anthony van Dyck (1599-1641), het was een politiek huwelijk, gesloten op 2 mei 1641 in de Chapel Royal van Whitehall Palace in Londen, zij was 9 jaar, hij 15 jaar oud (Collectie Rijksmuseum, Amsterdam)

De geboorte van erfprins Willem Hendrik van Oranje in Den Haag op 14 november 1650 vond plaats acht dagen na het overlijden (aan de pokken) van zijn 24-jarige vader, stadhouder Willem II. Zijn moeder was Mary Stuart, dochter van de Engelse koning Charles I van Engeland, Schotland en Ierland. Ze was de eerste Engelse prinses die de titel van Princess Royal voerde.

Eerste Stadhouderloze Tijdperk

Door het plotselinge wegvallen van Willem II werd door de regentenpartij onder leiding van Cornelis de Graeff en Andries Bicker van de gelegenheid gebruik gemaakt om het Eerste Stadhouderloze Tijdperk (1650-1672) uit te roepen.
Gedurende deze periode waarin Prins Willem opgroeide was Johan de Witt (vanaf 1652) raadspensionaris van het belangrijkste gewest Holland en daarmee de machtigste politicus in de Republiek.

Willem III op jeugdige leeftijd, portret uit circa 1662, hoofd door Jan Vermeer van Utrecht (1630-±1696), guirlandes door Jan Davidsz. de Heem (1606-1683/84) (Collectie Musée des Beaux Arts, Lyon)

Op 5 augustus 1667 werd de bijna 17-jarige prins middels het Eeuwig Edict aan de kant geschoven door de Staten van Holland. Met het edict werd het stadhouderschap afgeschaft, waardoor de Staten die functie(s) zelf konden uitvoeren.
Holland verzocht de andere zes, grotendeels zelfstandige gewesten om het stadhouderschap onverenigbaar te laten verklaren met het kapitein-generaalschap (de titel van militair bevelhebber in de Republiek). Vanuit de Staten van Holland was dit een zet die de Oranjepartij, die Willem aan de macht wilde brengen, de pas afsneed.
De andere zes gewesten (Zeeland, Utrecht, Friesland, Gelderland, Stad en Lande (Groningen) en Overijssel) zouden op 31 mei 1670 met de Akte van Harmonie de algemene strekking van het Eeuwig Edict onderschrijven.
Uiteindelijk schaften Holland, Zeeland, Utrecht, Gelderland en Overijssel het stadhouderschap helemaal af. Een militaire loopbaan lag dus wel voor Willem open.

Mezzotint van een nog vrij jonge Willem III door Jacob de Later (±1680-1728) (Collectie Boijmans van Beuningen, Rotterdam)

Geheim verdrag

Voordat het zover was, wezen de Staten van Zeeland in 1668 Willem aan als eerste edele, een belangrijke politieke benoeming, waarmee hij de voornaamste vertegenwoordiger werd van het na Holland machtigste gewest. In 1670 werd hij lid van de Raad van State, het belangrijkste nationale adviesorgaan, met vol stemrecht.

Links: Charles II (1630-1685), portret uit circa 1680, toegeschreven aam Thomas Hawker (1641-1722) (Collectie National Portrait Gallery, Londen) / Rechts: Lodewijk XIV (1638-1715), portret uit circa 1700/1701 door Hyacinthe Rigaud (1659-1743) (Collectie Musée du Louvre, Parijs)

Datzelfde jaar werd er door Willem’s oom, Koning Charles II van Engeland, Schotland en Ierland, een geheim verdrag gesloten met zijn Franse collega, Koning Lodewijk XIV. In dit Verdrag van Dover werd overeengekomen dat Engeland en Frankrijk samen de Republiek omver zouden werpen en Willem als soeverein prins van een Hollandse vazalstaat zouden maken.

Het Rampjaar

Dit leidde uiteindelijk in 1672 tot het zogenaamde Rampjaar, wat velen onder ons zich wellicht nog herinneren uit de lessen Vaderlandse Geschiedenis. Het was het jaar waarin de Republiek werd aangevallen door Engeland, Frankrijk en de bisdommen van Münster en Keulen.
Het conflict met Engeland werd bekend onder de naam van de Derde Engels-Nederlandse Oorlog (1672-1674). De Fransen noemden hun oorlog met de Republiek de Hollandse Oorlog (1672-1679).

Het Rampjaar duurde langer dan een jaar, namelijk 17 maanden, een periode waarin banken, scholen, winkels, rechtbanken en schouwburgen werden gesloten. Kunsthandelaren en -schilders gingen failliet als gevolg van deze ernstige crisis.
Het zou te ver voeren om dit tijdelijke dieptepunt in de geschiedenis van de Republiek uit te diepen, daarom de korte versie.

Toch stadhouder

Prins Willem werd in februari 1672 benoemd tot kapitein-generaal, toen hij 21 jaar oud was. In eerste instantie waren hij en zijn troepen niet erg succesvol en de Fransen stootten door tot halverwege het land. Deze nationale ramp zorgde die zomer voor een volksoproer, waardoor de Oranjepartij zijn kans schoon zag en de macht greep. Op 4 juli werd Willem tot stadhouder van Holland benoemd, waarna Zeeland op 16 juli volgde. Een verdere Franse opmars werd tot staan gebracht door de overstromingen wegens het inzetten van de Hollandse Waterlinie op 7 juli.
Hert volk werd tegen raadspensionaris Johan de Witt opgezet en hij en zijn broer Cornelis werden op 20 augustus door een orangistische burgerwacht gelyncht. Het is niet onmogelijk dat Willem een rol speelde in dit moordcomplot.

De Slag bij Kijkduin, 11 augustus 1673, de laatste zeeslag tijdens de Derde Engels-Nederlandse Oorlog, een werk van Willem van de Velde, de Jonge (1633-1707) uit 1687, centraal zien we de Gouden Leeuw, het vlaggenschip van luitenant-admiraal Cornelis Tromp (Collectie Royal Museums Greenwich)

Voor wat de Engelsen (en Fransen) op zee betreft: die oorlog verliep gunstig voor de Republiek, waarbij admiraal Michiel de Ruyter vier zeeslagen wist te winnen (1672/1673). Twee andere commandanten, Cornelis Tromp en Adriaen Banckert lieten zich ook niet onbetuigd in deze oorlog. Engeland gaf wegens geldgebrek de strijd op en tekende op 19 februari 1674 de Vrede van Westminster.

Het Engelse parlement had inmiddels lucht gekregen van het geheime Verdrag van Dover, wat Charles II met Lodewijk XIV had gesloten. Hieruit bleek dat Charles sympathiseerde met het katholicisme, iets wat in het protestantse (Anglicaanse) Engeland niet goed viel, waardoor er een groeiende oppositie tegen Charles ontstond.

Het Beleg van Bonn door Willem III in 1573, kopergravure van Romeyn de Hooghe (1645-1708) (Collectie Rijksmuseum, Amsterdam)

In 1673 boekte Willem succes bij de omsingeling van Bonn, de regeringsstad van de keurvorst van Keulen, met een leger van 12.000 man, waarna deze capituleerde. Dit had tot gevolg dat Frankrijk zich terugtrok, omdat de aanvoerlinies via de Rijn waren afgesneden en Keulen en Münster werden tot vrede gedwongen.
Zo kwam er een einde aan het Rampjaar, waarbij de Republiek al zijn grondgebied terug had op Grave en Maastricht na.
Hierna werd Willem ook stadhouder van Utrecht en Overijssel.

Huwelijk

In vorstelijke kringen werd er vaak politiek getrouwd en bij Willem was het niet anders. Op 4 november 1677 trad hij in Londen in het huwelijk met zijn nicht Mary Stuart (die dus de zelfde naam had als zijn moeder, daarom wordt ze ook wel Mary Stuart II genoemd). Ze was een Engelse prinses en de dochter van James, de jongere broer van de Engelse koning Charles II, die we al eerder tegenkwamen.

Het huwelijk van Willem III met zijn nichtje Mary Stuart te Londen op een ets getiteld ‘Afbeeldinge van het Houwelyk van syn Hoogheyt den Heere Prince van Oranje met Princes Maria ouste dochter van den Hartogh van Jorck voltrocken op Withal den 14 November 1677, zynde de Geboorte dagh van syn Hoogheydt den Heere Prince van Oranjen’ (Collectie Rijksmuseum, Amsterdam)

Willem was bijna 27 toen hij trouwde, terwijl Mary nog maar 15 was. Hij was uiterlijk niet een heel aantrekkelijke partij: hij had een lichte bochel en een nogal lang gezicht met een grote kromme neus. Hij was ook astmatisch en nukkig van karakter. Mary was daarentegen een knappe verschijning en zeer levendig.
Ze verhuisde van Engeland naar de Republiek en hoewel Mary toegewijd was aan haar man, was hij vaak onvriendelijk tegen haar. Dynastieke belangen waren belangrijk, maar helaas liepen drie zwangerschappen uit op miskramen en één keer op een doodgeboren kind. Desalniettemin bleef het paar getrouwd en in latere jaren ontstond er alsnog een diepe genegenheid tussen de twee.

De Engelse Koning Charles II was kort voor zijn dood in 1685 katholiek geworden en werd na zijn dood opgevolgd door zijn broer James, Willem’s schoonvader dus. Hij was tot onvrede van de Anglicaanse kerk óók katholiek en dat zou hem drie jaar later opbreken.
Als Koning James II trachtte hij de absolute monarchie opnieuw in te voeren en daarmee het parlement te verzwakken. Tevens streefde hij naar een versoepeling jegens het katholicisme door godsdienstvrijheid te bepleiten. Het Engelse parlement was hierop tegen.

The Glorious Revolution

Toen James’ tweede vrouw, de eveneens katholieke Koningin Maria van Modena, hem in 1688 een zoon baarde, wat dynastiek van belang was, waren de rapen gaar. James’ protestante tegenstanders vreesden voor een katholieke dynastie.
Dit leidde tot een samenzwering, de zogenaamde Glorious Revolution, met het doel James te vervangen door zijn protestantse dochter Mary, de vrouw van stadhouder Willem III.

Links: James II (1633-1701), broer van Charles II, vader van Mary Stuart en schoonvader van Willem III, portret uit circa 1690 door een onbekende schilder (Collectie National Portrait Gallery, Londen) / Rechts: Maria van Modena (1658-1718), tweede vrouw van James II, portret uit 1685 door Willem Wissing (1656-1687) (Collectie National Portrait Gallery, Londen)

Zeven Engelse protestantse Lagerhuisleden en kerkleiders onder leiding van Robert Spencer, de tweede graaf van Sunderland, vroegen Willem middels een uitnodigingsbrief om hulp. Willem (en Mary) stemden toe in het plan om James van de troon te stoten.
Begin november 1688 vertrok Willem met een grote vloot richting Engeland met een leger van naar schatting 21.000 man, waarvan 14.000 Nederlanders, en 7.000 buitenlandse soldaten (in die tijd niet ongebruikelijk): Engelsen, Schotten, Duitsers, Denen, Fransen, Zweden, Finnen (in berenvellen), Polen, Grieken en Zwitsers.

‘Het Lande van syn K Hoogh in Engelant’, ets van Bastiaen Stoopendal (1637-1707) uit het boek ‘Engelands gods-dienst en vryheid hersteldt’ uit 1689, waarop de landing van Willem en zijn troepen bij Torbay wordt afgebeeld (publiek domein)

De armada van maar liefst 500 schepen vertrok uit Hellevoetsluis en landde in Brixham en Torbay, aan de Engelse zuidkust, tegenover Torquay. Vanaf de kust trok men op richting Londen.
Uiteraard was James inmiddels op de hoogte van wat er op hem afkwam en al gauw kwam zijn leger in gevecht met dat van Willem. Hoewel de Engelse troepen in eerste instantie successen boekten, keerde het tij vrij snel, zeker toen protestantse officieren uit James’ leger overliepen naar Willem, waaronder John Churchill, de latere (en eerste) Hertog van Marlborough.

Willem vaardigde een bevel uit aan alle troepen in en rond Londen, om zich terug te trekken, wat de meeste ook deden.
Op 11 december probeerde James te vluchten naar Frankrijk. Op zijn vlucht wierp hij het Grootzegel van het Koninkrijk in de Theems. Hij werd opgepakt in Kent voordat hij het land kon verlaten en in Londen onder huisarrest geplaatst.
Op 18 december trokken Willem en Mary Londen binnen, waarna de stad maandenlang door Nederlandse troepen werd bezet.
Willem liet James vervolgens ontsnappen op 23 december, omdat hij geen martelaar van hem wilde maken.
Eenmaal in Frankrijk kreeg hij van Koning Lodewijk XIV een paleis aangeboden en een pensioen.

Koning en Koningin

Op 28 januari 1689 besloot het parlement dat James met zijn vlucht afstand had gedaan van de troon en dat Willem en Mary hem wettig konden opvolgen. Op 13 februari aanvaardden ze beiden de Kronen van Engeland, waarmee ze dus allebei regerend koning en koningin werden. Op 11 april werden ze gekroond in Westminster Abbey.

Koningin Mary II en Koning William III afgebeeld als gezamenlijk vorstenpaar, detail van een plafondstuk uit The Painted Hall, Royal Hospital, Greenwich, door Sir James Thornhill (1675-1734) (publiek domein)

Op diezelfde dag stemde het Schotse parlement in met de troonswissel, waarna Willem en Mary op 11 mei ook de Schotse troon aanvaardden. Hoewel Willem in Engeland King William III heette, regeerde hij in Schotland onder de naam King William II (Engeland had twee Wiiliams als koning gehad en Schotland één).

Frontispice uit het boek ‘The new state of England’ van Guy Miège (1644-±1788) met een afbeelding van Willem en Mary als koningskoppel, circa 1691-1693 (publiek domein)

Bill of Rights / Slag bij de Boyne

In december 1689 accepteerde het parlement een van de belangrijkste constitutionele documenten in de Engelse geschiedenis: de Bill of Rights, een wettelijk document dat de basis vormde voor de democratische parlementaire monarchie in het land.

De Bill of Rights wordt aangeboden aan Koning William III en Koningin Mary II, getekend door Samuel Wale (1721-1786), gegraveerd door J. Carey in 1783 (Collectie National Portrait Gallery, Londen)

Overigens was er nog steeds heel wat steun voor Willem’s verdreven schoonvader James, vooral in Ierland en Schotland, maar ook in Engeland, zo zeer zelfs dat Willem en Mary zich slechts konden handhaven dankzij de buitenlandse troepen.
Dit veranderde op 11 juli 1690, toen Willem opnieuw de strijd aanging met zijn schoonvader, nu in Ierland, in de zogenaamde Slag aan de Boyne. Deze slag werd overtuigend gewonnen door de troepen van Willem en maakte een einde aan de aspiraties van James om zijn troon te heroveren. Hij vluchtte opnieuw naar Frankrijk, waar hij de laatste 11 jaar van zijn leven in het koninklijk paleis van Saint-Germain-en-Laye sleet.
Hij overleed op 16 september 1701 aan een hersenbloeding.

‘Battle  of the Boyne between James II and William III, 11 June 1690’, ongedateerd olieverfschilderij van Jan van Huchtenburgh (1647-1733) (Collectie Rijksmuseum, Amsterdam)

Koning/Stadhouder

De nieuwe positie zorgde ervoor dat Willem in feite twee ‘banen’ had: koning van Engeland, Ierland en Schotland en stadhouder in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden.
Hoewel Willem en Mary beiden regerend vorst en vorstin van de Britse Eilanden waren, regeerde Willem grotendeels alleen. Als hij echter in de Republiek was als stadhouder, nam Mary de regeringstaak van hem over, als Queen Mary II.

Koningin Mary II (1662-1694), schilderij uit circa 1677-1680 van Peter Lely (1618-1680) (Collectie James Stunt)

Mary

Ze was een kundige staatsvrouw en schrok er niet voor terug haar eigen oom Henry Hyde, de tweede Graaf van Clarendon, te laten arresteren. Hij werd ervan beschuldigd in een complot te zitten om haar vader, ex-Koning James II, terug op de troon te krijgen.
In 1692 beschadigde ze haar relatie met haar zuster Anne, toen ze de invloedrijke John Churchill, de Hertog van Marlborough ontsloeg, wiens vrouw Sarah een goede vriendin was van Anne.
Ze stierf op 28 december 1694 op slechts 32-jarige leeftijd op Kensington Palace aan de pokken.

Vriendenkring

Hierna stond Willem er dus alleen voor, hoewel hij een kleine club van trouwe vrienden om zich had, waar hij sterk aan gehecht was, waaronder Hans Willem Bentinck en Arnold Joost van Keppel. Het staat niet onomstotelijk vast, maar het lijkt niet onmogelijk dat Willem met sommige van zijn vrienden seksuele relaties onderhield.

Links: Hans Willem Bentinck (1649-1709), eerste Graaf van Portland, portret uit circa 1698/99 door Hyacinthe Rigaud (1698-1743) (Portland Collection, Harley Gallery, Welbeck, Nottinghamshire) / Rechts: Arnold Joost van Keppel (1669-1718), eerste Graaf van Albemarle, portret uit 1701 door Sir Godfrey Kneller (1646-1723) (Collectie National Trust)

Vast staat dat ze doorgaans beloond werden met invloedrijke posities en titels, zo werd Bentinck de eerste Graaf van Portland en Van Keppel de eerste Graaf van Albemarle.

Willem III te paard door een onbekende schilder, circa 1690 (Collectie National Portrait Gallery, Londen)

Dood

Op 20 februari 1702 brak Willem zijn sleutelbeen bij Hampton Court Palace, toen zijn paard struikelde over een molshoop. Hij werd overgebracht naar Kensington Palace, waar hij longontsteking kreeg. Hij kreeg hevige koorts en overleed op 8 maart, vandaag 320 jaar geleden.

Tegels boven de graven van Willem en Mary in de Westminster Abbey, Londen (© VCR Giulio19)

Hij werd naast zijn vrouw Mary begraven in de Westminster Abbey in Londen. De graven zijn ongewoon sober: slechts twee tegels in de vloer met hun namen en jaar van overlijden.
Willem is daarmee een van de weinige Oranjes die niet zijn begraven in de koninklijke grafkelder in de Nieuwe Kerk te Delft.

Opvolging Engeland, Ierland en Schotland

Omdat Willem en Mary kinderloos waren gebleven, werd hij door zijn 37-jarige schoonzuster Anne opgevolgd. Omdat haar laatste levende kind (William, de Hertog van Gloucester) al in 1700 was overleden, ontstond er opnieuw een toekomstig opvolgingsprobleem.
Hierdoor werd door het parlement de Act of Settlement in het leven geroepen, die regelde dat na Anne’s dood het dichtstbijzijnde protestantse familielid, Sophia van de Palts en haar nakomelingen de nieuwe troonopvolgers zouden worden.

Links: Anne (1665-1714), zuster van Mary II en de laatste monarch uit het Huis Stuart, portret uit 1705 door Michael Dahl (1659-1743) (Collectie National Portrait Gallery, Londen) / Rechts: George I (1660-1727) eerste koning uit het Huis Hannover, portret uit de Studio van Sir Godfrey Kneller, circa 1714-1725, naar een origineel uit 1714 (Collectie National Portrait Gallery, Londen)

Toen Anne in 1714 overleed, werd ze opgevolgd door Sophia’s zoon Georg, die als Koning George I zou regeren, als eerste koning uit het Huis Hannover, waar de huidige Britse koninklijke familie vanaf stamt.

Opvolging Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

Ook in de Republiek was er in 1702 geen opvolger voorhanden, waardoor Het Tweede Stadhouderloze Tijdperk ontstond. Omdat de gewesten nog steeds veelal hun eigen zaken regelden, verschilt de tijdsduur van dit tijdperk per gewest.
Voor Holland, Zeeland en Utrecht en Overijssel van 1702 tot 1747, voor  Gelderland en Drenthe van 1702 tot 1722, voor  Groningen (Stad en Lande) van 1711 tot 1718, en voor Friesland van 14 juli tot 1 september 1711.

Erfstadhouder Willem IV (1711-1751), door een onbekende schilder, circa 1750 (Collectie Rijksmuseum, Amsterdam)

Het tijdperk eindigde met het instellen van het erfelijk stadhouderschap. De eerste stadhouder van een zijlijn (de Friese tak) van de Oranje Nassau’s, was Willem IV. Hij werd (per gewest opnieuw verschillend) de eerste erfstadhouder van de Republiek.
Het huidige koningshuis in Nederland stamt van hem af.

De standaard

Om eerst iets te zeggen over de naam van het koninkrijk waar Willem en Mary over regeerden: hoewel ze koning en koningin van Engeland (inclusief Wales), Schotland en Ierland waren, heette het land nog niet het Verenigd Koninkrijk (United Kingdom). Het werd doorgaans aangeduid als het Koninkrijk van Engeland, Ierland en Schotland, maar ook als Koninkrijk van Engeland, Schotland en Ierland.

Het was in 1707, tijdens de regeringsperiode van Koningin Anne (Willem’s opvolgster), dat de Acts of Union werden gesloten. waarbij de parlementen van Engeland en Schotland de vereniging van beide koninkrijken regelden, waardoor de nationale parlementen werden vervangen door een Brits parlement. Vanaf 1707 is de naam van het land Het Koninkrijk Groot-Brittannië, maar ook wel als Het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië.

Het Koninkrijk Ierland, viel daar dus niet onder, hoewel het in een personele unie met het nieuw gevormde koninkrijk dezelfde koningen en koninginnen deelde (een situatie die al bestond sinds 1541).
Een nieuwe Act of Union uit 1800 (die inging in 1801) zorgde ervoor dat ook Ierland onderdeel werd van het geheel, waarmee het Het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Ierland werd gevormd.
De huidige situatie ontstond in 1921 toen Ierland zich afscheidde (minus Noord-Ierland) en een republiek werd.

Huis Stuart

Toen Willem III koning van Engeland, Ierland en Schotland werd, werd hem ook een koninklijke standaard verleend. De basis van deze standaard is de banier die we hierboven zien: die van het Huis Stuart (waaruit zijn vrouw Mary dus ook afkomstig was).
Het Koninklijk Huis van Stuart volgde het Huis van Tudor op in 1603, toen Koningin Elizabeth I kinderloos overleed en er uitgeweken werd naar de dichtstbijzijnde familiale zijtak. De eerste koning van het Huis Stuart was James I (die in Schotland James VI heette).

Kwartieren

De Stuart-standaard is gevierendeeld. De kwartieren I en III zijn op hun beurt ook weer gevierendeeld en gelijk aan elkaar. Zodoende zien we vier maal drie zogenaamde gaande leeuwen van goud op een rood veld, het symbool van Engeland, ze zijn afkomstig van Willem de Veroveraar (zie ook Normandië).
Het andere symbool is de gouden fleur-de-lys op een blauw veld (ook weer vier maal drie), deze staan symbool voor Frankrijk. Dit heeft eveneens met Willem de Veroveraar te maken die in 1066 vanuit Normandië Engeland veroverde. De koningen die na hem kwamen hebben theoretisch altijd een claim behouden op de Franse troon. Die claim werd pas ingetrokken in 1800, waardoor de fleur-de-lys-symbolen van de koninklijke standaarden verdwenen.

Kwartier II is het wapen van Schotland, bestaande uit een klimmende leeuw van keel (rood), met nagels en tong van azuur (blauw), op een veld van goud binnen een dubbelgebloemde en tegengebloemde smalle binnenzoom. Dit wapen stamt uit de 13e eeuw.

Kwartier III is het wapen van Ierland, een gouden harp met zilveren snaren op een blauw veld, door Koning Hendrik VIII (1491-1547) gekozen, maar pas in het koninklijk wapen opgenomen in 1603.

Willem’s versie

Dit is de koninklijke standaard die Willem’s schoonvader James II voerde. Toen Willem hem echter samen met zijn vrouw Mary opvolgde in 1588 moest zijn dynastie ook op de standaard vertegenwoordigd worden.
Het toevoegen van een hartschild over het midden van de banier was de simpelste methode en zo geschiedde.

Over de koninklijke standaard van het Huis van Stuart werd Willem’s wapenschild van het Huis van Nassau aangebracht: een naar rechts gewende gouden leeuw met een tong, kroon, en nagels van keel (rood) in een azuur (blauw) veld, dat bezaaid is met blokjes van goud.
Daarmee was (en is) deze banier een unicum: het is de enige die de symbolen van Engeland, Schotland, Ierland, Frankrijk en Nederland combineert.