Antwerpen (Provincie) – Vlag Goedgekeurd door de Vlaamse Regering (1997)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

De vlag van de Belgische provincie Antwerpen werd op 18 oktober 1996 door de Provincieraad aangenomen. Op 7 januari 1997, vandaag 28 jaar geleden, verleende de Vlaamse regering haar goedkeuring.

Toeristische kaart van de Provincie Antwerpen uit 1951 door Georges Ebinger (1930-2021), uitgave van de Toeristische Federatie van de Provincie Antwerpen (publiek domein)

De vlag

Antwerpen provincievlag
Vlag van de provincie Antwerpen (1996/97-heden)

De vlag van de provincie Antwerpen bestaat uit 24 vierkanten, in vier rijen van zes. Het zijn acht rode, zes witte, zes gele en vier blauwe ‘blokken’. Ze zijn diagonaal gerangschikt, zo dat elk vlak dezelfde kleur heeft als de vlakken die er linksboven en rechtsonder staan.

Antwerpen provincie kaart.jpg
De provincie Antwerpen met z’n drie districten (© provincieantwerpen.be)

De kleuren zijn afgeleid van de Antwerpse steden (en districten): Antwerpen (rood en wit), Mechelen (geel en rood) en Turnhout (blauw en wit).

Antwerpen 02
V.l.n.r.: de stadsvlaggen van Antwerpen, Mechelen en Turnhout

Dat er voor een geblokte vlag werd gekozen is historisch gezien geen verrassing, omdat dit soort vlaggen al veel voorkwam in het vroegere Hertogdom Brabant, dat grofweg bestond uit het tegenwoordige Vlaams-Brabant, Waals-Brabant, het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, Antwerpen en een groot deel van de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Deze laatste provincie heeft óók een geblokte vlag en wel in de kleuren rood-wit en gaat terug tot de Middeleeuwen.

antwerpen 04
Links: Kaart van het Hertogdom Brabant / Rechts: Vlag van de provincie Noord-Brabant

Rood en wit zijn dan ook niet toevallig de kleuren van de stad Antwerpen en als belangrijkste van de drie steden vormen deze kleuren de drie centrale diagonalen in de vlag. Tevens is in het rood ook Mechelen vertegenwoordigd en de twee diagonalen eronder en erboven in geel geven de tweede Mechelse kleur weer.
De twee korte diagonalen daar weer boven en onder zijn blauw en staan voor Turnhout. Blijven over twee witte hoek-blokken in wit, die staan voor de tweede kleur van deze stad.

Het Steen (13e eeuw) in Antwerpen met het beeld van de reus Lange Wapper, aan de oever van de Schelde (foto: Vlagblog)

De vlag verving in 1997 de provincievlag van 26 oktober 1928, waarvan veel mensen niet eens wisten dat-ie bestond. Het was een vlag met drie verticale banen in geel-rood-wit, maar die was nooit aangeslagen. De kleuren van Antwerpen en Mechelen zaten er in verwerkt, maar het blauw van Turnhout niet.

Antwerpen 03
Links: Provincievlag van Antwerpen (1928-1997) / Rechts: Districtsvlag van Antwerpen

Naast de provincievlag en de er aan ten grondslag liggende stadsvlaggen is er ook nog een vlag voor het district Antwerpen, iets dat de andere districten (nog?) niet hebben.
Die districtsvlag is een opvallende: het heeft dezelfde kleuren als de stadsvlag (rood-wit), maar is een zogenaamde zwaluwstaart (ook bekend als ingehoekte vlag). Deze vlag heeft een kader of zoom langs de randen in tegengestelde kleur, wat officieel omschreven wordt als “omzoomd van het één in het ander”.

Schoolkaart van de Provincie Antwerpen uit 1935, uitgave Emile Cremers & J. van In, Co. (publiek domein)

New Mexico – Statehood / Toetreding als Staat (1912)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Op 6 januari 1912 werd New Mexico als 47e staat toegelaten tot de unie van de Verenigde Staten van Amerika. Arizona volgde een maand later. Alaska en Hawaii volgden in 1959 en maakten de 50 van nu vol.

Links: The Official Guide Book voor de San Diego World’s Fair uit 1915, officieel de Panama California Exposition geheten (publiek domein) / Rechts: De kaart van New Mexico als koelkastmagneet (© Saddle Mountain Souvenir)

Van 1912 tot 1915 had New Mexico geen vlag. Op de San Diego World’s Fair in 1915 verscheen er plots één aan de muur van een tentoonstellingsruimte. Het is de inmiddels in de vergetelheid geraakte eerste vlag van de staat, ontworpen door Ralph Emerson Twitchell, een historicus uit de regio.

Links: De eerste vlag van New Mexico uit 1915 / Rechts: Ralph Emerson Twitchell (1859-1925), ontwerper van de eerste vlag (publiek domein)

De vlag heeft nooit werkelijk gewapperd, ze was alleen aan die muur in San Diego te bewonderen en er is maar één exemplaar van. Ze heeft een lengte van slechts 50 cm en laat op een egaal donkerblauw veld de Amerikaanse vlag in het kanton zien, de naam New Mexico ietwat schuin in zilverdraad midden op de vlag, het staatszegel onder in de vlucht en het nummer 47 (voor de 47e staat) boven in de vlucht, gele franje aan de vluchtzijde.

Links: Harry Percival Mera (1875-1951), ontwerper van de vlag van New Mexico, circa 1938 (publiek domein) / Rechts: Reba Mera (1880-1969) (links), die de vlag naaide, hier in gezelschap van Betty Toulouse (1915-1991), curator van de School of American Research met de aardewerken waterkruik met het Zía-zonnesymbool, die als inspiratie diende voor de vlag van New Mexico (zichtbaar aan de muur achter de dames), circa 1945 (publiek domein)

Desondanks zagen de autoriteiten hem toch als officiële vlag. In 1920 echter begon de New Mexico-afdeling van de Chapter of the Daughters of the American Revolution te lobbyen voor een nieuwe vlag. Met succes, in 1923 kregen ze toestemming voor het houden van een ontwerpwedstrijd. Deze werd gewonnen door Harry Mera, een arts en archeoloog uit Sante Fe. Hij won er $25,00 mee.
De vlag was genaaid door zijn vrouw Reba. In 1925 ondertekende gouverneur Arthur T. Hannett het officiële vlagbesluit en daarmee had New Mexico de vlag die het nu nog heeft.

De kruik met het Zía-zonnesymbool van de foto hierboven, die aan de wieg stond van de vlag van New Mexico (fotograaf onbekend)

De vlag

Vlag van New Mexico (1925-heden)

De vlag is egaal geel met een Zía-zonnesymbool in rood in het midden van de vlag. Het symbool is afkomstig van een waterkruik van de indianen van Zía Pueblo, het stelt de harmonie in het heelal voor. Vanuit de zonnecirkel komen aan vier kanten vier lijnen naar buiten, de twee binnenste iets langer dan de twee buitenste. Vier is een heilig nummer bij de Zía, het staat voor de vier richtingen in de wereld, de vier seizoenen in het jaar, de vier ijkpunten van een etmaal (zonsopkomst, middag, avond en nacht), de vier stadia van het leven (kindertijd, jeugd, volwassenheid en ouderdom) en de vier heilige opdrachten (een sterk lichaam, een goed verstand, een zuivere geest en het zich bekommeren om anderen). Al deze dingen worden met elkaar verbonden door de zonnecirkel. De gele en rode kleuren komen van de Spaanse koningin Isabella, uit de tijd van de conquistadores, die New Mexico als eerste blanken bereikten.

Salute

New Mexico heeft een officieel saluut aan de vlag en wel in het Spaans en het Engels: Saludo la bandera del estado de Nueva Méjica, el simbolo Zía de amistad perfecta, entre culturas unidas. I salute the flag of the state of New Mexico and the Zía symbol of perfect friendship among united cultures.

New Mexico flag salute

Nummer één

In de “Great NAVA Survey of 2001” werd de vlag van New Mexico uit een totaal van 72 Canadese en Amerikaanse vlaggen als mooiste gekozen.

Laos – ປະເທດລາວ ມື້ / Pathet Lao-Dag (1975)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

De 6e januari is een officiële feestdag in Laos. Het herdenkt de overwinning van de Pathet Lao, de communistische revolutionaire volkspartij,  op de door het Westen gesteunde royalisten. Die overwinning was op 2 december 1975 en maakte een einde aan de monarchie die sinds een jaar voor de onafhankelijkheid van Frankrijk in 1953 had bestaan.

Affiche voor Pathet Lao-dag (publiek domein)

De vlag

Laos vlag 4
Vlag van Laos (1945-1946 / 1975-heden)

De vlag van Laos is een horizontale driekleur van rood-blauw-rood, waarbij de middelste blauwe baan even hoog is als de tweed rode samen. Midden op de blauwe baan staat een witte cirkel.

laos 02
Links: Kaart van Laos / Rechts: Mahā Silā Vīravong (1905-1987), ontwerper van de Laotiaanse vlag (© babelio.com)

De vlag werd ingevoerd na de communistische overname in 1975, maar was al eerder kortstondig de nationale vlag geweest. Het was een ontwerp van Mahā Silā Vīravong en de vlag werd voor het eerst ingevoerd in 1945, na de Tweede Wereldoorlog.
Laos was een Franse kolonie, maar net als het geval was met het door de Japanners bezette Nederlands-Indië (nu Indonesië), ontstond er een machtsvacuüm in Laos, na de overgave van de Japanse bezetters.

Het duurde enige tijd voordat de Fransen ‘orde op zaken’ hadden gesteld. Gedurende deze tijd (12 oktober 1945 tot en met 24 april 1946) werd Laos geleid door de Lao Issara (Vrij Laos), een anti Franse groepering. Met het herstel van de Franse macht verdween de vlag weer uit beeld werd de oude vlag weer ingevoerd.

De oude vlag van Laos vindt zijn oorsprong in die van een van de voorgangers van Laos: het koninkrijk Luang Prabang (1707-1893), dat samen met twee andere koninkrijken uiteindelijk in 1893 de Franse kolonie Laos zou vormen.
De vlag van Luang Prabang was rood met een driekoppige olifant in wit, staand op een voetstuk met een koninklijke parasol boven de olifant. De witte olifant is eveneens een koninklijk symbool in Zuidoost-Azië, meer specifiek in Myanmar, Thailand en Laos.

laos 01
Drie versies van dezelfde vlag, v.l.n.r. Vlag van het koninkrijk Luang Prabang (tot 1893) / Vlag van Laos als Franse kolonie (1893-1952) / Vlag van Laos (1952-1975)

De Fransen namen de vlag over in 1893, waarbij hij licht werd gewijzigd: het voetstuk kreeg een plattere vorm en vijf treden en de parasol kreeg negen lagen. In het kanton werd de Franse vlag, de tricolore afgebeeld.
De volgende versie stamt uit 1952, het jaar waarin de monarchie werd ingevoerd. Het jaar daarop verkreeg Laos de onafhankelijkheid. Deze vlag was gelijk aan de vorige, minus de Franse vlag.
In 1975, bij de invoering van de Democratische Volksrepubliek Laos, werd er teruggegrepen naar de vlag die kortstondig als vlag diende in de jaren 1945-1946.

De Mekongrivier (fotograaf onbekend)

Wat de symboliek betreft: de twee rode banen staan voor het vergoten bloed voor het vaderland, aan beide kanten van de rivier de Mekong, het blauw staat voor deze belangrijke rivier en voor voorspoed, terwijl de witte cirkel de eenheid belichaamt van Noord- en Zuid-Laos en tevens symbool is voor de volle maan die op de Mekong schijnt.

Borsele – Invoering Gemeentevlag (1970)

Op 1 januari 1970 vond er op Zuid-Beveland (Zeeland) een grote gemeentelijke herindeling plaats. Het schiereiland ging van 24 naar 4 gemeentes: Goes, Reimerswaal, Kapelle en Borsele.

Van al deze gemeentes zouden we de vlag kunnen laten wapperen dus, maar gekozen is voor Borsele, dat het complete zuidelijke deel van het schiereiland omvat, de zogenaamde Zak van Zuid-Beveland.

De nieuwe gemeente Borsele (met één ‘s’) was een samenvoeging van 12 gemeentes (met in totaal 15 kernen): Borssele (met dubbel ‘s’), Baarland, Driewegen, Ellewoutsdijk, ‘s-Gravenpolder, ‘s-Heer Abtskerke, ‘s-Heerenhoek, Heinkenszand, Hoedekenskerke, Nisse, Oudelande, Ovezande en een gedeelte van ‘s-Heer Arendskerke (het andere deel ging naar Goes).

Borsele gfemeente.jpeg
Locatie van de gemeente Borsele

Dat de gemeentenaam Borsele met één ‘s’ wordt geschreven en het dorp Borssele met dubbel ‘s’, is gedaan om verwarring te voorkomen.

De vlag

Vlag van de Gemeente Borsele (1971-heden)

De gemeentevlag werd ingevoerd op 5 januari 1971 en werd ontworpen door de Stichting voor Banistiek en Heraldiek. De officiële beschrijving luidt als volgt:

Gegeerd van twaalf stukken van blauw en wit rond de scheiding van broeking en vlucht; voor het geheel, eveneens op de scheiding van broeking en vlucht, een ruit met zijden van ¼ van de vlaghoogte, waarop drie horizontale banen van zwart en wit en van gelijke hoogte; deze ruit is omzoomd met een smalle rode rand.

Links: Wapen van het dorp Borssele / Rechts: Wapen van de Heren van Borssele, met het schild dat zowel voor het dorpswapen als het gemeentewapen is gebruikt en tevens op de gemeentevlag is te zien

De ruit in het midden, met de zwart-wit-zwarte horizontale banen, staat voor het adellijke geslacht Van Borssele (tevens het wapen van het dorp Borssele). De 12 blauw-witte geren (uitlopende banen) staan voor de 12 voormalige gemeentes waaruit Borsele is samengesteld. De 13e gemeente, ‘s-Heer Arendskerke, waarvan slechts een deel bij Borsele kwam, wordt vertegenwoordigd door de ruit.
De invloed van het invloedrijke geslacht Van Borssele, die als een rode draad door de geschiedenis van dit gebied loopt, wordt voorgesteld door de rode omkadering van de ruit.
Voor de kleuren wit en blauw is gekozen omdat die veelvuldig in de oude gemeentewapens voorkwamen en met het rood erbij zijn ook de kleuren van Nederland vertegenwoordigd.

De dorpsvlaggen

De vijftien dorpskernen hebben allemaal een eigen vlag, al of niet officieel. Tijd dus voor een vlaggenparade, de dorpen van de Gemeente Borsele:

V.l.n.r.: Baarland (gemeenteraadsbesluit 29-6-1954) / Borssele (gemeenteraadsbesluit 26-3-1962) / Driewegen (gemeenteraadsbesluit 26-4-1954)
V.l.n.r.: Ellewoutsdijk (gemeenteraadsbesluit 19-8-1954) / ‘s-Gravenpolder (gemeenteraadsbesluit 6-4-1954) / ‘s-Heer Abtskerke (gemeenteraadsbesluit 24-3-1954)
V.l.n.r.: ‘s-Heerenhoek (ontwerp 1963, Hoge Raad van Adel niet akkoord) / Heinkenszand (ontwerp Ad Beenhakker, ±1969) / Hoedekenskerke (niet officieel, ±1969)
V.l.n.r.: Lewedorp (niet officieel, ontwerp Loes Verdonk, 2018) / Nisse (gemeenteraadsbesluit 26-3-1954) / Oudelande (gemeenteraadsbesluit 13-4-1962)
V.l.n.r.: Ovezande (gemeenteraadsbesluit 13-4-1962) / Kwadendamme (gemeenteraadsbesluit 21 juli 2022, ontwerp Hans de Vos) / Nieuwdorp (ontwerp Ad Beenhakker, 2024)

Relatieve nieuwkomer in deze rij is Kwadendamme, waarvan de vlag in juni 2022 werd gepresenteerd en op 21 juli officieel werd aangenomen.
Maar de nieuwste vlag is die van Nieuwdorp, eind vorig jaar konden de dorpsbewoners uit drie ontwerpen van Ad Beenhakker kiezen, zodat nu alle vijftien dorpen van een vlag zijn voorzien.

Omdat van ‘s-Heer Arendskerke alleen een klein deel ten zuiden van de A58 bij Borsele kwam, ontbreekt die dorpsvlag hier, maar dat kleine stukje wordt dus wel vertegenwoordigd door de ruit op de gemeentevlag.

Utah – Statehood / Toetreding tot de V.S. (1896)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Voordat Utah in 1896 als 45e staat van de V.S. werd toegelaten, was het gebied al talloze keren onderdeel van andere landen en/of gebieden.

Kaart van Utah (© freeworldmaps.net)

Tussen 1535 en 1821 was het gebied wat we nu als Utah kennen onderdeel van de het vice-koninkrijk Nieuw Spanje, een Spaanse kolonie.
Dit gebied strekte zich uit van het huidige Costa Rica tot zo ongeveer het complete westen van de tegenwoordige Verenigde Staten.
Na zijn onafhankelijkheidsoorlog kwam vrijwel het hele gebied in 1821 in handen van de nieuwe staat Mexico.
Vanaf 1824 ging het hele noordelijke deel van dit gebied verder als Mexicaans territorium, onder de naam Alta California, wat bestond uit de huidige staten Californië, Nevada en Utah en delen van Arizona, Wyoming, Colorado en Nieuw-Mexico.

Mexico in 1824 met Alta California in het noordwesten (© Gigette, naar kaarten van de United States Geological Survey en The Institute of Geography)

Vanaf de jaren veertig van de 19e eeuw begon de ‘Gold Rush’ na de vondst van goud in het noordwesten van Californië. Vele tienduizenden Amerikanen trokken westwaarts langs de zogenaamde California Trail, die door het noorden van de huidige staten Utah en Nevada liep.

Mormonen

Vanaf 1847 vestigden zich bij het Grote Zoutmeer (Salt Lake) mormoonse pioniers.
Deze mormonen waren afkomstig uit het 2.010 km oostelijker gelegen Nauvoo in de Amerikaanse staat Illinois.
In oktober 1845, na conflicten met niet-mormoonse bewoners in Nauvoo en omgeving besloot mormonenleider Brigham Young in samenspraak met gouverneur Thomas Ford van Illinois dat de hele groep het jaar daarop zou vertrekken.

Geromantiseerde afbeelding van de trek van de mormonen vanuit Nauvoo, Illinois westwaarts (publiek domein, schilder onbekend)

Aldus geschiedde. De eerste pioniers onder leiding van Brigham Young vertrokken middels een stoet van hand- en huifkarren in 1846.
De voorhoede van deze groep had op 24 juli 1847 de noord-zuid gelegen bergketen de Wasatch Range bedwongen, waarna ze uitkeken over een enorme vlakte van 1.300 km2, die aan de andere zijde ook werd begrenst door een gebergte, de Oquirrh Mountains.
Bij het zien van deze grote open ruimte zou Brigham Young gezegd hebben: “It is enough. This is the right place. Drive on.” (“Het is genoeg. Dit is de juiste plek. Rijd door.”).

Geromantiseerde afbeelding van het moment waarop Brigham Young (die op dat moment ziek was) de plaats koos waar de mormonen zich zouden settelen (publiek domein, schilder onbekend)

Of hij dit werkelijk gezegd heeft staat overigens niet vast. De eerste keer dat het citaat werd aangehaald was meer dan dertig jaar later, door Wilford Woodruff, de toenmalige vierde president van de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen, zoals de kerk van de mormonen officieel heet.
Hoe het ook zij: de plek (toen nog Mexicaans gebied) was gekozen en in de tweeëntwintig jaar hierna volgden uiteindelijk 70.000 kolonisten en de door de mormonen gestichte nederzetting Salt Lake City groeide in een rap tempo.

Utah Territory

Na de Mexicaans-Amerikaanse oorlog (1846-1848), waarbij Mexico de verliezende partij was, kwam vrijwel heel Alta California, waaronder Utah, in Amerikaanse handen.
De mormonen hadden ondertussen niet stil gezeten en in 1849 startten zij het proces om hun staat Deseret als Amerikaanse staat te laten erkennen.
Uiteindelijk werd er in 1850 in Washington besloten van het gebied een territorium te maken, niet onder de naam Deseret, maar als Utah, naar de lokale Ute-indianenstam.
Op 9 september dat jaar, de dag waarop Californië als 31e staat tot de V.S. werd toegelaten, werd het Utah Territory in het leven geroepen. Het was een enorm gebied, bestaande uit de huidige staten Utah en Nevada, het westelijke deel van Colorado en de zuidwestelijke punt van Wyoming.

Een panorama van Salt Lake City anno 1866 uit Harper’s Weekly, in het midden president van de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen, Brigham Young, tezamen met zijn twaalf apostelen, rechtsboven zien we The Temple (publiek domein)

In het westelijke deel van het territorium bleef het aantal mormoonse kolonisten achter. Toen in 1859 belangrijke zilver- en goudvondsten werden gedaan ten noordwesten van de een jaar daarvoor gestichte stad Carson City, kwam er een migrantenstroom van tienduizenden vanuit het oosten van de V.S. op gang naar wat nu Nevada is.
De mormonen, die in dit gebied een minderheid vormden, kwamen verder in het gedrang en er ontstonden spanningen tussen mormonen en niet-mormonen.

Afscheidingen

Abraham Curry, stichter van Carson City, die een grote afkeer had van de mormoonse invloed op de politiek van het Utah Territory, vatte het plan op om met een aantal gelijkgezinden het westen van territorium af te splitsen tot een aparte staat. En zo geschiedde.

Staten en territoria van de Verenigde Staten van Amerika tussen 2 maart en 1 augustus 1861, roze: staten, bruin: territoria, groen: de zuidelijke Geconfedereerde staten (Amerikaanse Burgeroorlog), rood: ‘swing’ staten (© Golbez)

Op 2 maart 1861 scheidde de regio zich af als het Nevada Territory, met Carson City als hoofdstad.
In 1862 kwam daar nog een flinke strook bij, toen de oostgrens opschoof naar het oosten.

Links: Het Utah Territory in 1850, inclusief Nevada in het westen / Rechts: Het Utah Territory in 1861 (grijs), het nieuw gevormde Nevada Territory (geel), in roze het gedeelte wat Utah verliest aan het Colorado Territory (publiek domein)

Inmiddels lag er een aanvraag om als Amerikaanse staat te worden erkend en dat werd ingewilligd.
Op 31 oktober 1864, nog tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog dus, werd Nevada de 36e staat van de Verenigde Staten.

Grenswijzigingen in het Utah Territory (grijs) ten gunste van het Nevada Territory in 1862 (links) en in 1866 (rechts, toen Nevada inmiddels een staat was geworden) (publiek domein)

Nieuwe grenswijzigingen waren er in 1866 en 1867. In 1866 werd de grens opnieuw naar het oosten opgeschoven, ten koste van Utah en in 1867 verwierf Nevada ook gebied in het zuiden, wat tot die tijd tot het Arizona Territory had behoord, toen er goud werd gevonden nabij het toekomstige Las Vegas. Men ging er vanuit dat Nevada met zijn ervaring met het toestromen van migranten en gelukszoekers die snel rijk hoopten te worden, hier beter handen en voeten aan kon geven.
Met de laatste wijziging hadden Utah en Nevada hun definitieve grenzen.

Polygamie

Ondertussen had het territorium Utah al meerdere malen een aanvraag gedaan bij de federale overheid om een staat van de Unie te mogen worden.
Dit stuitte in Washington echter altijd op het bezwaar van het toestaan door de mormonen van het polygame huwelijk, waarbij een man met meerdere vrouwen getrouwd kon zijn.
Zo had Joseph Smith, de stichter van de mormoonse kerk (die in 1844 overleed, dus net vóór de trek naar het westen) naast zijn formele echtgenote Emma nog 27 andere vrouwen.
Zoveel vrouwen hadden de meeste mannelijke mormonen overigens niet, maar meer dan één vrouw trouwen was normaal.
Uiteindelijk koos men echter toch eieren voor zijn geld en in 1890 werd polygamie door de mormoonse kerk verboden.

De regionale Deseret Evening News van 4 januari 1896, de dag dat Utah tot de Unie toetrad (publiek domein)


Even goed moest men toen nog zes jaar geduld hebben, maar op 4 januari 1896 was het eindelijk zover en werd Utah de 45e staat van de Verenigde Staten.

Het ZCMI (Zion’s Co-operative Mercantile Institution)-warenhuis was bont versierd voor de festiviteiten (© Utah State Historical Society)

Salt Lake City was in opperbeste stemming en veel gebouwen werden versierd met vlaggen en vlaggetjes, rozetten, sterren en wat dies meer zij.

De 40 meter lange vlag aan het plafond van The Tabernacle in 1896 (© Utah State Historical Society)

Een hele opvallende vlag werd in de aanloop naar de festiviteiten gemaakt: het was een enorm exemplaar van de Amerikaanse nationale vlag, de Stars and Stripes. De vlag mat 22,5 x 40 meter, was aan beide zijden geappliqueerd en werd in 1896 in eerste instantie opgehangen aan het plafond van The Tabernacle, de conferentie- en concertzaal op het Temple-complex middenin Salt Lake City.

De vlag aan de zuidzijde van The Temple, waar in de lengterichting van de banen al een aantal gaten te zien is (© Utah State Historical Society)

Een jaar later, in 1897 dus, verhuisde de giga-vlag naar The Temple zelf, waar ze aan de zuidelijke façade werd opgehangen, curieus genoeg in spiegelbeeld. De reden hiervoor was dat men het blauwe kanton met de sterren aan de kant van de hoge (en daardoor belangrijker geachte) torens aan de voorkant van The Temple wilde hebben.
De vlag was echter zo zwaar (er waren vijf mensen voor nodig om de vlag te dragen) dat door het gewicht en de elementen die nu vrij spel hadden met het enorme doek, er in de loop der jaren gaten ontstonden.
De vlag werd in 1903 van de gevel verwijderd en bleek niet meer te redden. Ze werd “respectfully destroyed” door haar te verbranden in een hoek van het Temple-complex.

De vlag

Vlag van Utah (2024-heden)

De vlag van Utah is zeer recent en werd op 9 maart 2024 ingevoerd.
De vlaggenschiedenis van de staat is een hele reis terug in de tijd, met één constante: de bijenkorf.
Laten we eerst even naar de vorig jaar vervangen vlag kijken.

Vorige vlag van Utah

Huidige vlag van Utah (2011-2024)

Die vorig jaar vervangen vlag (uit 2011), zien we hierboven.
De vijf voorgangers van de deze vlag hadden allemaal hetzelfde basisontwerp: het (groot)zegel van Utah op een blauw veld.
Dit zegel werd ingevoerd in 1896, toen Utah de 45e staat van de Unie werd.
Het was een ontwerp van Charles M. Jackson & Harry E. Edwards. Jackson was misdaadverslaggever bij de Salt Lake Herald, Edwards was kunstenaar, maar tevens barman.

Het originele ontwerp (aquarel) van het zegel uit 1896, ondertekend door Harry Edwards (© Utah State Historical Society)

Het ontwerp werd vrijwel integraal overgenomen: slechts het woord INDUSTRY (VLIJT) werd toegevoegd tussen de pijlen en de bijenkorf.
Het zegel werd in de loop der jaren enigszins gestileerd, maar is in basis nog hetzelfde.

De officiële beschrijving van het zegel luidt:

Het grootzegel van de staat Utah zal een diameter van 2½ inch hebben en als volgt beladen zijn: in het midden een schild waarop een Amerikaanse adelaar met gespreide vleugels, de bovenkant van het schild doorboord door zes pijlen, onder de pijlen de wapenspreuk “INDUSTRY”, hieronder een bijenkorf met aan weerszijden groeiende sego-lelies, daaronder het jaartal 1847, aan weerszijden een Amerikaanse vlag, alles omringend de zegelrand, waarop vanaf linksonder de tekst THE GREAT SEAL OF THE STATE OF UTAH, met onderin het jaartal 1896

Overigens kwam het opvallendste deel van het ontwerp, de bijenkorf, niet uit de lucht vallen. Ook in de bijna halve eeuw als Deseret en Utah Territory die aan de statehood voorafging, was de bijenkorf al door de mormonen gekozen als het symbool van hun gebied, tezamen met de adelaar en tevens een kanon.
De bijenkorf staat symbool voor de werkzaamheid en vlijt van de inwoners van dit gebied.

Deseret-vlag

Zoals we eerder al zagen, wilden de mormonen hun gebied eigenlijk Deseret noemen en het is dan ook onder die naam dat er een vlag gemaakt werd met die symbolen. De vlag zelf is verloren gegaan en kan eigenlijk alleen worden gereconstrueerd vanuit krantenbeschrijvingen.

Reconstructie van de vlag van Deseret

Die reconstructie zien we hierboven. Het opvallendst zijn de lengte-breedte-verhoudingen: de vlag zou 4,26 m x 13,7 m geweest zijn.
Het ontwerp is duidelijk gebaseerd op de Amerikaanse vlag. In het kanton zien we de eerder genoemde symbolen.
Het aantal strepen werd niet genoemd en de reconstructie van de hand van John Hartvigsen is dan ook speculatief, maar het laat wel zien dat de gebruikte symboliek voor het gebied al lang meegaat.

Utah Territory-vlag

Nadat Washington de uit 1847 daterende naam Deseret had afgewezen, is er op enig moment in de tweede helft van de 19e eeuw kennelijk een nieuwe vlag gemaakt. Deze vlag is alleen bekend van een ansichtkaart uit 1876.
De kaart was onderdeel van een serie van 45, met afbeeldingen van de symbolen van de toenmalige Amerikaanse staten en territoria.
Alle kaarten hadden dezelfde crèmekleurige achtergrond.
Voor een reconstructie van de vlag werd het veld in blauw veranderd.
Enig voorbehoud is hier op z’n plaats: bewijs dat de vlag daadwerkelijk bestaan heeft is niet voorhanden.
Het laat echter wel zien dat opnieuw de bijenkorf present is en op de afbeelding zien we voor het eerst de inheemse sego-lelies (Calochortus nuttallii) verschijnen.
De datum van 9 september 1850 is die van de stichting van het Utah Territory.

Ansichtkaart uit 1876 (links) die mogelijk als voorbeeld diende voor de vlag (rechts), waarvan niet zeker is of ze bestaan heeft!

Vlagloos!

Gezien de blijdschap in Utah bij de toetreding als staat van de Unie in 1896, is het achteraf moeilijk voor te stellen dat er geen vlag ingesteld werd.
Toch lijkt het erop dat er tussen 1896 en 1903 geen vlag voor de nieuwe staat was.

Eerste onofficiële vlag

Voor de Wereldtentoonstelling van 1904 in St. Louis, Missouri, wilde de organisatie een parade van statenvlaggen voor de tentoonstelling.
Het verzoek uit 1903 om een vlag te presenteren voor de Lewis & Clark-expositie, zorgde ervoor dat de regionale afdeling van de Daughters of American Revolution aan de slag ging en per persoon $ 1 doneerden.
Er werd zonder verder kennelijk over een nieuw ontwerp na te denken, teruggegrepen op het staatszegel van 1896, dat in wit op een blauwe vlag werd geborduurd door Agnes Teudt Fernelius.

Agnes Teudt Fernelius (1875-1958) (fotograaf onbekend / publiek domein)

Toen de vlag klaar was kwam men erachter dat de afbeelding op details niet overeenkwam met het staatszegel (de naam Utah ontbrak bijvoorbeeld) en bovendien hadden de leden van Huis en Senaat er nog niets van kunnen vinden.

Tweede en derde vlag

Zodoende werd er alsnog een nieuw exemplaar gemaakt, die, voor zover bekend, in 1904 kon worden toegevoegd aan de tentoonstelling.
Die vlag zien we hieronder.

De vlag uit 1904, met gouden franje langs de randen (© history.utah.gov)

Gouverneur Heber Manning Wells kreeg de ‘mislukte vlag’ ten geschenke.
Utah had nu een eigen vlag die tot 1911 gebruikt werd. In dat jaar werd het hele wapen geheel wit uitgevoerd, waarbij op de een of andere manier het jaartal 1847 niet meer op het schild stond, maar eronder.
Deze versie was slechts twee jaar in gebruik. Werd de fout opgemerkt? Dat blijft een interessante vraag, want in 1922 gebeurde dit opnieuw, zoals we zo zullen zien.

Links: De vlag van Utah tussen 1904 en 1911 / Rechts: De vlag van Utah tussen 1911 en 1913

Per ongeluk in kleur

In 1912 gaven de Sons and Daughters of Utah Pioneers opdracht om een op maat gemaakt exemplaar van de vlag te overhandigen aan het toen net in gebruik genomen slagschip de USS Utah.
Tot hun grote verbazing bleek de vlag bij ontvangst niet in wit, maar in kleur uitgevoerd, net als het staatszegel.
Tevens had de leverancier het wapen in een gouden rand gevat. Wél correct was het jaartal 1847, wat teruggekeerd was aan de onderkant van het schild.
In plaats van de vlag opnieuw te laten maken, introduceerde Huis-afgevaardigde Annie Wells Canon een wetsvoorstel om de vlag te veranderen van wit naar gekleurd. Aldus geschiedde in 1913.

De vlag van Utah tussen 1913 en 1922

Opnieuw de fout in

Het zat de vlag niet mee: in 1922 ging een vlaggenfabrikant opnieuw de fout in met het jaartal 1847, door het net als in 1911 onder het schild te plaatsen in plaats van erop.
Of de fout destijds niet opgemerkt werd, of dat men het niet zo belangrijk vond, vertelt de geschiedenis niet, maar feit is dat de vlag voortaan foutief door het leven ging.

De vlag van Utah tussen 1922 en 2011 met ‘1847’ (opnieuw) op de verkeerde plek

Pas in 2011 werd het jaartal weer op de juiste plek gezet. Een op minieme details verschillende vlag volgde hetzelfde jaar nog.

Links: De vlag van Utah met de correctie uit 2011 / Rechts: In hetzelfde jaar kwam er een tweede versie, waarbij de adelaar iets gedetailleerder werd weergegeven

Heden

Omdat statenvlaggen met staatszegel erop steeds minder populair worden, is er een discussie op gang gekomen om tot andere vlaggen te komen, waarbij de ene staat actiever is dan de andere.
In Utah werden de afgelopen jaren al verwoede pogingen gedaan om tot een nieuwe vlag te komen.
In 2002 strandde een poging van de Salt Lake Tribune. Eenieder kon een ontwerp insturen: ruim 1.000 inzendingen waren het gevolg.
Maar de staat negeerde de shortlist van 35 beste ontwerpen.
Nieuwe pogingen tussen 2018 en 2020 door afgevaardigden Steve Handy en Keven Stratton haalden het ook niet.
Senator Daniel McKay was in 2021 succesvol in het mogen vormen van een taskforce om tot een nieuw ontwerp te komen.

Een kleine greep uit de ingestuurde ontwerpen

De Utah State Flag Task Force ontving vervolgens 5.703 ontwerpen, waarvan er 2.500 van studenten waren.

De vijf vlaggen van de shortlist

Vijf ontwerpen werden door de werkgroep genomineerd, waarbij een van de ontwerpen van Jonathan Martin uiteindelijk won.
De enige aanpassingen betroffen de acht punten van de ster, die werden teruggebracht naar vijf en de kleur zwart die wat afgezwakt werd naar donkerblauw.

Jonathan Martin, ontwerper van de nieuwe vlag van Utah (fotograaf onbekend)

Op 2 maart 2023 werd de vlag goedgekeurd, waarna gouverneur Spencer Cox het besluit op 21 maart ondertekende.
Opvallend is dat ook de oude vlag blijvend mag worden gebruikt als ceremoniële vlag.

Op de nieuwe vlag staat opnieuw de (in een zeshoek gevatte) bijenkorf centraal, tegen een achtergrond van horizontale blauw-wit-rode banen. De gekartelde witte baan staat voor de besneeuwde bergtoppen en voor rust, het blauw voor de hemel en traditie, rood voor de rode rotsen in het zuiden van Utah en doorzettingsvermogen.
De zeshoek in het midden en over alle banen heen met een geel randje, symboliseert kracht en eenheid en is tevens de vorm van één enkele honingraat-opening.
De vijfpuntige ster tenslotte staat voor de vijf naties van de oorspronkelijke bewoners van dit gebied: de Navajo, Shoshone, Goshute, Paiute en Ute.

De nieuw en de oude vlag samen (utah.gov)

Het nieuwe ontwerp is zeker niet bij iedereen in goede aarde gevallen, vooral niet bij Republikeinen, die het onderwerp politiseerden: het ging bij hen niet zozeer over het ontwerp zelf, maar dat het besluit tot verandering naar de ‘woke’-cultuur riekte.
Een referendum uit 2023 om het wetsvoorstel ongedaan te maken kreeg echter onvoldoende stemmen.

Vorig jaar werden er door een aantal fanatieke tegenstanders, opererend onder de naam Are You Listening Yet PAC, o.l.v. Tracie Halvorsen, opnieuw pogingen ondernomen om de oude vlag weer in ere te herstellen en de nieuwe vlag af te schaffen.
De eerste poging kwam net verder dan 21.030 handtekeningen, de tweede strandde bij 81.992.
Aangezien er een minimum van 134.298 stemmen benodigd was om het voorstel überhaupt in het staatsparlement te behandelen, was de actie niet succesvol.

Mike Schultz (1950), lid, tevens voorzitter van het Utah State House (screenshot)

Overigens zijn niet alle Republikeinen tegen de nieuwe vlag. Vertegenwoordiger Mike Schultz, die het wetsvoorstel in het Huis van Afgevaardigden sponsorde, vatte het kort samen: “We hadden een waardeloze vlag, nu hebben we een coole vlag.”

Sicilië – Introduzione della Bandiera / Invoering van de Vlag (2000)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

Op 4 januari 2000 werd de al langer bestaande vlag van Sicilië officieel ingevoerd.

De vlag van Sicilië wapperend van het Palazzo dei Normanni, het regionale parlement van Sicilië (© ilsicilia.it)

De vlag

Vlag van Sicilië (2000-heden)

Hoewel pas 25 jaar geleden officieel ingevoerd, gaat de Siciliaanse vlag in ieder geval terug tot 1282, het jaar van een volksopstand in Palermo, gevolgd door Corleone, de zogenaamde Siciliaanse Vespers. Het had alles te maken met het harde regime van de koning, Karel van Anjou, wat leidde tot het aanstellen van Peter van Aragón als koning van Sicilië in 1283.

Links: Karel van Anjou (1227-1285) , detail van een marmeren beeld van Arnolfo di Cambio (± 1240/45-±1302/10) uit 1277, Capitoline Museum , Rome / Rechts: Peter III van Aragón (1239-1285), koning van Aragón, koning van Valencia, graaf van Barcelona en koning van Sicilië, reconstructie van zijn gezicht uit 2011 door het Museu d’Història de Catalunya (catalannews.com)

De vlag is diagonaal in tweeën gedeeld, van de bovenkant van de broekingszijde naar de onderkant van de vlucht, boven rood, onder geel. De kleuren komen van de provincie Palermo (rood) en de twee steden Palermo (rood-geel) en Corleone (geel), waar de Siciliaanse Vespers begonnen.

Links: Zilveren drachme met de beeltenis van Agathocles (361 v.Chr.-289 v.Chr.), tiran (alleenheerser) van Syracuse, met op de keerzijde een triskelion met kop van Medusa (publiek domein) / Rechts: Scudo con testa di Medusa (Schild met hoofd van Medusa), door Caravaggio (1571-1610), olieverf op doek, ±1595-1598, Uffizi Museum, Florence (publiek domein)

In het midden van de vlag bevindt zich een triskelion (trinacria), een oud Siciliaans symbool, drie gebogen benen in cirkelvorm. Daaroverheen het gevleugelde gezicht van Medusa, afkomstig uit de Griekse mythologie. Het symbool met de drie benen zou wellicht verband kunnen houden met de de drie punten van de het driehoekige eiland, of met de drie valleien.

Links: Ansichtkaart van Sicilië / Rechts: Vlag van het eiland Man, eveneens met een triskelion

De vlag heeft iets weg van die van het eiland Man, dat een een rode vlag voert met een triskelion in het midden, maar zonder hoofd.

Alaska – Statehood / Toetreding als Staat (1959)

Vandaag is het 66 jaar geleden dat Alaska als staat werd toegelaten tot de Verenigde Staten van Amerika, hoewel het immense gebied toen al 92 jaar Amerikaans grondgebied was.
De V.S. kochten het gebied op 30 maart 1867 van Rusland.

Kaart van Alaska uit 1959, het jaar van toetreding tot de Unie, door R. Klengston Rude (publiek domein)

De officiële overdracht was een half jaar later, op 18 oktober 1867 in het fort van Sitka, waarbij de Russische vlag gestreken werd en de Amerikaanse gehesen.
In eerste instantie werd Alaska, onder de naam Department of Alaska, bestuurd door militairen, maar vanaf 1884 werd het omgevormd tot het District of Alaska, met aan het hoofd een gouverneur die benoemd werd door de Amerikaanse president.

In 1906 werd Juneau de hoofdstad en vanaf 1912 werd Alaska een territorium (officieel een organized incorporated territory of the United States).
Pas op 7 juli 1958 gaf het Amerikaanse Congres toestemming voor toetreding van Alaska als staat binnen de Unie. Op 3 januari 1959 tenslotte, werd Alaska de 49e staat.

President Dwight D. Eisenhower tekent de Alaska Statehood Act op 3 januari 1959, direct naast hem zien we zijn vice-president Richard M. Nixon (publiek domein)

Op die dag tekende President Eisenhower de Alaska Statehood Act. Kort daarna, op 18 maart 1959, zou Hawaii als 50e staat volgen. Sinds die tijd is het aantal staten niet meer gewijzigd.

Het document is getekend, waarmee Alaska als staat is toegetreden (publiek domein)

De vlag

Vlag van Alaska (1927-heden)

De vlag is blauw met het sterrenbeeld Grote Beer (7 vijfpuntige gele sterren) plus de Poolster (een grotere vijfpuntige gele ster in de top van het uitwaaiende gedeelte).

In 1926 werd door het Alaska Department of the American Legion besloten dat Alaska zijn eigen vlag moest krijgen en organiseerde daartoe een ontwerpwedstrijd, maar dan wel een bijzondere: alleen schoolkinderen uit Alaska tussen de 12 en 18 jaar oud mochten meedoen.

Van de 142 inzendingen werd uiteindelijk het ontwerp van de toen 13-jarige John Bell (Benny) Benson, een weeskind uit Seward, gekozen. Hij verdiende daarmee een schoolbeurs van $ 1.000, een gouden horloge met een inscriptie van zijn vlagontwerp en een trip naar Washington, D.C., om zijn ontwerp te presenteren bij President Calvin Coolidge. Het reisje vond uiteindelijk niet plaats, maar op 2 mei 1927 werd de vlag officieel door het toenmalige territorium Alaska aangenomen.

De originele inzending uit 1926 van Benny Benson (© Alaska State Museum, Juneau)

Wat de symboliek van de vlag betreft: Benny Benson koos voor het blauw als verwijzing naar de kleur van de lucht boven Alaska en tevens voor het veel voorkomende vergeet-me-nietje (vanaf 1949 de ‘staatsbloem’).
Wat de Grote Beer (Ursa Major) betreft: net als in Nederland is dit sterrenbeeld circumpolair, wat wil zeggen dat hij nooit onder de horizon verdwijnt en mits onbewolkt, altijd aan de nachtelijke hemel te zien is.

Het sterrenbeeld Grote Beer (Ursa Major) (publiek domein)

Hoewel de Grote Beer uit veel meer sterren bestaat, zijn alleen de 7 helderste op de vlag vertegenwoordigd: deze sterren zijn ook met het blote oog makkelijk te zien, het gaat om Alioth, Dubhe, Alkaid, Mizar, Merak, Phad en Megrez.
Verder staat de Grote Beer ook symbool voor de in Alaska in groten getale voorkomende beren.

Benny Benson (1913-1972) in 1926, met zijn winnende ontwerp (© Alaska State Library Historical Collection)

De Poolster (Polaris) is als de Grote Beer in het zicht is, altijd makkelijk te vinden. Het is de helderste ster van het sterrenbeeld Kleine Beer (Ursa Minor).
Benny Benson wilde de noordelijke Poolster er graag bij hebben omdat hij er vanuit ging dat Alaska op termijn officieel een staat zou worden, waarmee Alaska dan de noordelijkste staat zou zijn. Dit maakte hij gelukkig nog mee in 1959, toen hij 46 was (hij overleed in 1972).
De vlag werd zonder wijzigingen van territoriumvlag een staatsvlag.

De vlag is altijd populair geweest. Dat bleek ook In 2001, toen de Amerikaanse vlaggenvereniging North American Vexillological Association (NAVA) onderzocht hoe het stond met de populariteit van de staten- en territoria-vlaggen van de V.S. en de provincievlaggen van Canada. Van de in totaal 72 vlaggen eindigde Alaska op een mooie 5e plaats.

Oekraïne – Два роки i сорок чотири тижні війни / Twee jaar en vijfenveertig weken oorlog

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

Grote gevangenenruil

Hoewel onderhandelingen over de uitruil van gevangenen tussen Oekraïne en Rusland de laatste maanden moeizamer zijn geworden, konden er net voor het begin van het nieuwe jaar krijgsgevangenen van beide kanten terug naar huis keren.

Grote vreugde bij familieleden als de vrijgelaten Oekraïense krijgsgevangenen aankomen (screenshot)

De gevangenenruil kwam tot stand na bemiddeling van de Verenigde Arabische Emiraten.
Hoewel het Russische ministerie van Defensie bekendmaakte dat er 150 Oekraïners zouden worden overgedragen tegen evenveel Russen, liet president Zelensky na de ruil weten dat er in totaal 189 landgenoten waren teruggekeerd, waarvan er een aantal tot de “verdedigers van Azovstal (de staalfabriek) en Marioepol” behoorde, mannen die tussen het begin van de oorlog op 24 februari 2022 tot halverwege mei datzelfde jaar, stand wisten te houden in de Oekraïense havenstad.

Sommige militairen hadden bijna 1½ jaar in Rusland gevangen gezeten (screenshot)

Op een locatie in het noorden van Oekraïne keken familieleden reikhalzend uit naar de hereniging met hun geliefden.
Emoties liepen logischerwijs hoog op bij het weerzien.
Hoewel Oekraïne geen cijfers publiceert over het aantal door Rusland gevangen genomen militairen, schatten Westerse militaire analisten het aantal op ruim 8.000.

Selfie met een vrijgelaten gevangene, voorzien van een Oekraïense vlag (screenshot)

De vrijgelaten Russische krijgsgevangenen werden overgedragen in Wit-Rusland (Belarus), waar een aantal bussen klaarstond om ze terug naar Rusland te brengen.

Vrijgelaten Russische militairen in een bus die hen van Wit-Rusland (Belarus) terug zal brengen naar Rusland (screenshot)

Pokrovsk (vervolg)

De laatste keer dat het in de wekelijkse Vlagblog-update over Pokrovsk ging, was op 13 december. En hoewel het toen slechts een kwestie van tijd leek dat de steeds meer terrein winnende Russische militairen de stad snel zouden innemen, is dat nog altijd niet gebeurd.
De strategisch gelegen stad in de deels door Rusland veroverde oblast Donetsk, is door een deel van zijn 60.000 inwoners inmiddels verlaten.

Recentste kaart (30 december) van het Institute for the Study of War van de gestaag oprukkende Russische troepen bij Pokrovsk (© George Barros, Kateryna Stepanenko, Noel Mikkelsen, Daniel Mealie, Mitchell Belcher, Tom Thacker, Harrison Hurwitz & David Schulert for the Institute for the Study of War)

Volgens majoor Viktor Trehubov, woordvoerder van de Khortytsia Operational Strategic Group (een militaire denktank), liet weten dat de Russische tactiek erop lijkt gericht om de stad eerst te omsingelen: “Er zijn geen gevechten in de stad, de Russen hebben de stadsgrenzen nog niet bereikt, maar ze proberen de stad te omsingelen via naburige nederzettingen en dorpen.”

Victor Tregubov (1985) (© VoidWanderer / publiek domein)

Trehubov legde uit dat de Russen Pokrovsk vanwege zijn grootte en versterkingen niet frontaal willen aanvallen.
Russische troepen zijn de stad nu het dichtst genaderd vanuit het zuiden, waar momenteel hevig wordt gevochten in het dorp Novovasylivka, net ten zuiden van Pokrovsk.
Volgens Oekraïne zijn er daar in de laatste 24 uur 38 Russische aanvallen afgeslagen.
Wordt zonder twijfel vervolgd.

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nog een foto van de ‘eerste’ vlag in een andere vitrine, in de hal van het parlement tentoongesteld, onder het toeziend oog van de toenmalige voorzitter van de Verchovna Rada, Andriy Parubiy (2016-2019) (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)

Georgia – Statehood / Toetreding als Staat (1788)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 1:

Georgia is een van de 13 originele staten van de Verenigde Staten van Amerika. Op 2 januari 1788 werd Georgia na Delaware, Pennsylvania en New Jersey de 4e staat van de Unie.

Kaart van Georgia uit 1823, uitgave F. Lucas Jr., Baltimore (publiek domein)

Op 19 januari 1861 scheidde Georgia zich, met nog zes andere zuidelijke staten, weer af, in aanloop naar de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865). Pas op 15 juli 1870 werd Georgia opnieuw toegelaten tot de Unie.

Links: Het begin van de Verenigde Staten van Amerika: de eerste 13 staten, waaronder Georgia in het zuiden / Rechts: Speldje in de vorm van de staat

Tijdens de presidentsverkiezingen in november 2020, was Georgia een van de felbevochten swing states. Net als de collega-swing states Michigan, Pennsylvania, Nevada en Arizona, die in 2016 nog in meerderheid Republikeins stemden, flipte Georgia naar Democratisch, waarmee kandidaat Joe Biden ruimschoots de overwinning kon opeisen, met een totaal van 306 kiesmannen, tegen 232 voor zittend president Donald Trump.
In de presidentsverkiezingen van vorig jaar flipte Georgia weer terug naar Republikeins: Donald Trump behaalde 50,7% van de stemmen, zijn Democratische tegenstandster Kamala Harris bleef steken op 48,5%.

Kaart van Georgia (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Georgia (2003-heden)

Hoewel Georgia dus een van de oudste staten is, heeft het een van de recentste vlaggen. De huidige vlag is ingevoerd in 2003 en is de 8e in een lange reeks. Het zou te ver voeren om ze hier allemaal te vermelden. De huidige vlag lijkt veel op de versie die tussen 1920 en 1956 werd gebruikt. In dat jaar werd een nieuwe vlag ingevoerd die tot jarenlange controverses, pijn en onenigheid zou leiden: op de vluchtzijde, die driekwart van de vlag in beslag nam, werd het symbool van de Geconfedereerde Staten van Amerika (de ‘Zuidelijken’) uit de Amerikaanse Burgeroorlog opgenomen, de zogenaamde Confederate Flag (Confederatievlag), een blauw schuinkruis waarop 13 witte sterren, geplaatst op een rood veld.

Links: Vlag van Georgia (1920-1956) / Vlag van Georgia (1956-2001)

De vlag werd als een belediging  ervaren door het zwarte deel van de inwoners van Georgia, omdat het teruggreep naar de tijd van de slavernij en onderdrukking van hun bevolkingsgroep. De controverse bleef jarenlang smeulen, maar laaide pas echt op in de jaren ’90 van de 20e eeuw, in de aanloop naar de Olympische Zomerspelen van 1996 in Georgia’s hoofdstad Atlanta.

De Olympische vlag van 1996

Uiteindelijk werd besloten tot een nieuwe vlag, maar wat er in 2001 uit de bus kwam rollen, zou al even controversieel blijken en hooguit een kleine verbetering. Het staatszegel nam nu vrijwel het gehele blauwe veld in, maar de controverse zat ‘m in de banderol onder het zegel, waar vijf kleine vlaggetjes werden afgebeeld: de eerste en laatste van de afgebeelde vlaggen lieten de allereerste en huidige Unievlag zien, nummer twee, drie en vier waren drie van de acht historische vlaggen van Georgia, waarbij nummer vier de vermaledijde vlag uit 1956 was. De ontwerper, Cecil Alexander zag het als een verbetering, maar opnieuw stuitte de vlag op dezelfde controverse als z’n voorganger. De Amerikaanse vlaggenassociatie NAVA vond het een van de slechtste vlagontwerpen die ze ooit had gezien.

Links: Vlag van Georgia (2001-2003) / Rechts: De staatsvlag hoort altijd lager te hangen dan de nationale vlag, de Stars and Stripes (fotograaf onbekend)

Gouverneur Sonny Perdue verordonneerde in 2003 een nieuw vlagontwerp. Op 8 mei 2003 werd de nieuwe vlag goedgekeurd en ingevoerd. Het ontwerp heeft een horizontale driekleur als basis, in de kleuren rood-wit-rood. In een blauw kanton, wat de bovenste twee banen plaatselijk bedekt, is het staatswapen in goud afgebeeld, omringd door 13 witte sterren.

Het wapen bestaat uit twee bogen, ondersteund door drie pilaren. De bovenste boog staat voor de grondwet en draagt dan ook de tekst Constitution. De onderste (steun)boog heeft de tekst Justice (gerechtigheid). Dat laatste woord is dan weer afkomstig uit het staatsmotto Wisdom, justice and moderation. Wisdom (wijsheid) en Moderation (matigheid) vinden we dan weer terug rond twee van de drie pilaren. Tussen de tweede en derde pilaar bewaakt een militair in koloniale outfit het geheel. Onder het zegel is de tekst In God we trust te lezen.

De 13 sterren verbeelden de oorspronkelijke 13 staten.

Slowakije – Den Vziniku Slovenskej Republiky / Oprichtingsdag van de Slowaakse Republiek (1993)

Drie vlaggen vandaag. Vlag 3:

1 januari 1993 is de datum waarop Tsjechoslowakije officieel werd opgesplitst in de de twee republieken waaruit het land bestond, nl. Tsjechië en Slowakije, nu beiden als onafhankelijke staten. In de jaren na de zgn. Fluwelen Revolutie, die het einde betekende voor de communistische overheersing, werd de scheiding voorbereid.

Gedenkplaat op het SNP-plein (Slowaaks Nationaal Opstandsplein) in Bratislava, de tekst luidt: “Alleen hij die zijn vrijheid heeft gewonnen, is die waardig.” Op dat moment, in november 1989, besloten we de verantwoordelijkheid voor de toekomst in eigen hand te nemen. We hebben besloten het communisme te beëindigen en vrijheid en democratie te vestigen. (foto: Jozef Kotulič)

Officieel staat het bekend als De ontmanteling van Tsjechoslowakije (in het Slowaaks Rozdelenie Česko-Slovenska), maar in de volksmond heet het De fluwelen scheiding. Vandaag dus 32 jaar geleden.

De vlag

Vlag van Slowakije

De vlag van Slowakije stamt uit 1848 en is er een uit de zgn. pan-slavische vlaggenfamilie, met als oorsprong de Nederlandse vlag.
Toen tsaar Peter de Grote zijn licht opstak in de Nederlanden in 1697, kwam hij danig onder de indruk van de Nederlandse scheepsbouw en de organisatie van de marine.
Terug in Rusland introduceerde hij een handelsvlag gebaseerd op de Nederlandse driekleur: wit-blauw-rood (nu de nationale vlag). Dit op zijn beurt beïnvloedde weer andere landen dezelfde driekleur te gebruiken en die enigszins aan te passen.
We zien de kleuren terug in de huidige vlaggen van o.a. Servië, Slovenië, Kroatië en Tsjechië.

Direct na het einde van het communisme, tussen 1989 en 1992, gebruikte Slowakije als landsdeel de vlag zonder het staatswapen en was daardoor identiek aan die van Rusland. Dat was onhandig, en op 1 september 1992 werd de nieuwe vlag aangenomen met staatswapen.

De vlag zelf dan: het is een horizontale driekleur in wit, blauw en rood en toont het staatswapen over de middelste blauwe baan, dichtbij de broekingszijde. Het wapen is schildvormig in rood, de onderkant wordt ingenomen door een blauwkleurige heuvel met drie toppen. Vanuit de middelste top verheft zich een zilveren dubbelkruis. Het is al een oud symbool, en wordt ook gebruikt door het nabijgelegen Hongarije in zijn staatswapen, waar de heuvel groen is. Daar staan de drie toppen voor de bergen Tatra, Matra en Fatra. Het zilveren dubbelkruis staat voor drie heiligen: Benedictus, Konstantinos en Methodios.

Links: Wapen van Slowakije (1990-heden) / Rechts: Ladislav Čisárik jr (1953-2017) (© Pavel Kasti)

De huidige versie van het Slowaakse wapen werd getekend door Ladislav Cisárik jr in 1990.

Tot slot twee afgeleide vlaggen: de eerste is een ‘omgedraaide’ vlag. Hierbij is de vlag gekanteld en verlengd, waardoor het dus een soort banier wordt. Dit soort vlaggen is vrij gebruikelijk in Oost-Europa. Het symbool op de vlag -in dit geval het wapen- kantelt niet mee en blijft uiteraard horizontaal.
De tweede vlag is die van de president.

Links: Gekantelde vlag van Slowakije / Rechts: Vlag van de Slowaakse president
Hier zien we de nationale vlag samen met die van de president tijdens de inauguratie van Zuzana Čaputová (1973) als president van Slowakije op 15 juni 2019 (foto: Martin Medňanský)

Wat hangt daar toch?