San Francisco – Flag Adopted / Invoering Vlag (1940)

Op 30 december 1940 werd de vlag van San Francisco officieel vastgesteld en ingevoerd, maar strikt genomen bestond hij al sinds 14 april 1900. Op deze dag werd een vlag gepresenteerd, bedoeld om door de politie in optochten mee te dragen. Ook voor andere officiële ceremonies werd de vlag, waarvan maar één exemplaar bestond, gebruikt.

Links: Het winnende ontwerp uit 1900 van John Marshall Gamble (1863-1957) in The Chronicle van 15 april 1900 (publiek domein) / Rechts: Robert Ingersoll Aitken (1878-1949), die het winnende ontwerp uitwerkte, foto uit circa 1920 (publiek domein, fotograaf onbekend)

Deze eerste vlag zag er grotendeels uit als de huidige vlag, echter zonder de naam van de stad erop. Het was een ontwerp van politieman John Marshall Gamble. In een ontwerpwedstrijd, uitgeschreven door burgemeester James D. Phelan, was hij de uiteindelijke winnaar van de ruim 100 inzenders. Hij won er $ 50 mee. De afgebeelde feniks, die uit zijn as herrijst, was al als symbool gebruikt op een stadszegel in 1852, na een grote brand. Het ontwerp van Gamble werd uiteindelijk getekend door Robert Ingersoll Aitken, die eigenlijk beeldhouwer was.

Links: De vlag uit 1900 / Rechts: De vlag uit 1929

Dat de symbolische vogel nu ook op een vlag gebruikt werd, leek bijna profetisch, zes jaar voor de grote aardbeving en de daardoor ontstane brand (18 april 1906). Het enige exemplaar van de vlag werd toen uit het brandende stadhuis gered. In 1926 werd vastgesteld dat de vlag er na al die jaren niet meer representatief uitzag en dat hij vervangen diende te worden, wat in 1929 uiteindelijk gebeurde, mét gouden franje aan de randen (zie verderop).

De jaarlijkse officiële inspectie van het San Francisco politiekorps door burgemeester James “Sunny Jim” Rolph (met hoge hoed) op 27 oktober 1923, compleet met stadsvlag (© Bancroft Library, UC Berkeley)

Vanaf 1940, in aanloop naar de Tweede Wereldoorlog, ontstond vanwege het sterke patriottische gevoel, vraag naar de stadsvlag. Het ‘vermenigvuldigen’ werd officieel goedgekeurd op 30 december, waarbij de vlag tevens voor het eerst exact beschreven werd: ‘Een feniks oprijzend uit de vlammen, waaronder het devies Oro en Paz-Fierro en Guerra in goudgeel op een wit veld, de vlag zelf omkranst met goud. De woorden San Francisco worden horizontaal afgebeeld langs de onderzijde van de vlag, onder de feniks en het devies, in letters van aanzienlijke grootte en blauw van kleur.’

Dat de naam San Francisco plotseling opdook op de vlag, was te danken aan een resolutie, aangenomen op 29 augustus 1938. Het was de stadsbestuurders opgevallen dat velen die ten stadhuize de vlag aanschouwden ‘zich verwonderden over de schoonheid van de vlag, maar zich tevens afvroegen: welke vlag is dit?’
Dit verklaart de naam van de stad op de vlag, iets waar vexillologen (vlagdeskundigen) van gruwen.
De nieuwe vlag werd gemaakt naar een afbeelding van de oude vlag en naar de de beschrijving van eerder dat jaar, wat resulteerde in een nieuwe uitvoering met goudgele rand rondom. Deze nieuw toegevoegde rand was uiteraard te danken aan de officiële omschrijving (‘de vlag (…) omkranst met goud’). Wat in de beschrijving waarschijnlijk bedoeld werd met die omkransing van goud, was het in de Verenigde Staten veelvoorkomende verschijnsel van gouden franje aan de randen van de vlag. Veel vlaggen die in gebouwen staan opgesteld hebben zo’n extra ‘verfraaiing’. De oorspronkelijke vlag uit 1900 had dit echter niet (maar die van 1929 wél), waardoor de gele ‘omlijsting’ dus eigenlijk per abuis óp de vlag is terechtgekomen.

Politiechef Michael Gaffney (rechts) draagt de vlag van 1929 over aan Edward Kell van de Society of California Pioneers, 11 juni 1952 (foto: San Francisco Ephemera Collection of the San Francisco Public Library)

De oude vlag van 1929 bestaat overigens nog steeds. Ze werd op 11 juni 1952 door de gemeente overgedragen aan de Society of California Pioneers, een historisch centrum dat al sinds 1850 bestaat en ook een museum beheert.
Uit navraag bij het museum blijkt dat de vlag daar nog steeds in de collectie is, maar vanwege de kwetsbaarheid momenteel niet te zien is. Op zich is de vlag nog in een goede conditie op wat vlekjes en kleine beschadigingen na, waar ter zijner tijd een stoffenrestaurateur zich over zal moeten buigen (zie foto).

De vlag van 1929 (Collectie Society of California Pioneers)

Toch lijkt het erop dat dit niet het enige exemplaar van de vlag was. Op de website van WorthPoint, waar antiek, historische voorwerpen en/of verzamelobjecten worden gekocht en verkocht, dook een oude stadsvlag van San Francisco op, die volgens de site zou dateren uit de jaren 1925-1935 en in bezit zou zijn geweest van een vlaggenverzamelaar. De vlag lijkt vrijwel vierkant te zijn, mist opvallend genoeg de gele rand en heeft SAN FRANCISCO in de verkeerde kleur.

Raadselachtige versie van de stadsvlag, die uit de jaren 1925-1935 zou stammen, waarbij de naam San Francisco in geel is uitgevoerd in plaats van blauw en de gele rand ontbreekt (© WorthPoint)

De vlag

Vlag van San Francisco (1940-heden)

De vlag is wit, goudgeel omkaderd, met iets boven het midden een uit een kroon van rode vlammen uitrijzende bruine feniks met gespreide vleugels. Onder deze afbeelding een in drie delen gekrulde banderol, waarop de tekst Oro en paz-Fierro en Guerra (Goud in vredestijd, ijzer in oorlogstijd). Onder de banderol, net boven de goudgele rand in grote blauwe kapitalen: SAN FRANCISCO.

Volgens de eerder genoemde burgemeester Phelan refereert het goud in het devies aan het in Californië gewonnen goud en het ijzer aan het benodigde ijzer in oorlogstijd. Bij gebruik van de vlag binnen, zoals in het stadhuis, heeft de vlag in plaats van de goudgele rand inderdaad de goudgele franje rondom.

De vlag, die dus eerder kennelijk zo’n bewondering oogstte, wordt nu door vlagdeskundigen met andere ogen bezien. Door velen wordt hij als niet meer van deze tijd beschouwd en de naam van de stad op de vlag is hen een gruwel. Hoewel er al veel -ongevraagde- nieuwe ontwerpen voor een stadsvlag zijn gemaakt, zijn er tot nu toe geen officiële plannen om de vlag te moderniseren, toch zijn er al heel wat mensen die hun fantasie de vrij loop lieten (zie hieronder een paar voorbeelden).

Twee ontwerpen voor een nieuwe stadsvlag, links: ontwerp van Shorty Fatz (Samuel Rodriguez), rechts: ontwerp van Rua Lupa
En nog twee ontwerpen voor een nieuwe stadsvlag (ontwerpers onbekend)

Mongolië – Tusgaar Togtnoliin Üdür / Onafhankelijkheidsdag (1911)

Deze dag herinnert aan 29 december 1911, toen Mongolië zichzelf onafhankelijk verklaarde na de ondergang van de Chinese keizerlijke Qing-dynastie.
Mongolië vormde toen samen met de Chinese provincie Binnen-Mongolië een nieuw keizerrijk o.l.v. Ngawang Losang Chökyi Nyima Tenzin Wongchuk, die onder de titel Bogd Khan regeerde.

Links: Kaart van Mongolië (© freeworldmaps.net) / Rechts: Ngawang Losang Chökyi Nyima Tenzin Wongchuk, oftewel Bogd Khan (1870-1924), rond 1890 (publiek domein)

Acht jaar later al kwam hier een einde aan toen de Volksrepubliek China in 1919 Mongolië binnenviel en bezette. Het Russische Rode Leger maakte in 1921 een einde aan deze bezetting, waarna in 1924 de Volksrepubliek Mongolië wordt opgericht.

De onafhankelijkheidsdag is pas een officiële feestdag sinds 2011, dus 100 jaar later. De naam Onafhankelijkheidsdag wordt ook wel gebruikt voor de 25e november, hoewel die dag officieel Dag van de Grondwet heet.

De vlag

mongolie
Vlag van Mongolië (1992-heden)

De Mongoolse vlag is een verticale driekleur van gelijke banen in rood, blauw, rood. Op de rode baan aan de broekings- of mastzijde bevindt zich het Soyombo-symbool. De vlag werd aangenomen naar aanleiding van de nieuwe grondwet, maar op één detail na, is hij gelijk aan de vlag van de Volksrepubliek Mongolië, die van 1945 tot 1992 bestond. Dat ene detail betreft een communistische gele ster, boven het Soyombo-symbool.

mongolie oud
Vlag van de Volksrepubliek Mongolië (1945-1992)

De rode kleur werd tot 1992 uitgelegd als kleur van de revolutie, nu als symbool voor voorspoed en liefde. Het blauw stond -en staat- voor de eeuwig blauwe hemel, het is tevens de traditionele kleur van Mongolië.

soyombo
Soyombo-symbool

Het Soyombo-symbool (een zogenaamd ‘ideogram’) bestaat uit 10 symbolen, onder en naast elkaar. Op elkaar ‘gestapeld’ zien we van boven naar beneden:
-vuur, symbool voor eeuwige groei, rijkdom en succes, de drie tongen van het vuur staan voor verleden, heden en toekomst;
-zon, en tevens maan daaronder, staan voor het eeuwig bestaan van het Mongoolse rijk, net als de eeuwig blauwe lucht;
-driehoek (tevens onderaan de ‘stapel’) stelt de punt van een pijl of speer voor, die staat voor de overwinning op binnen- en buitenlandse vijanden;
-rechthoek (tevens een-na-laatste in de ‘stapel’) verleent stabiliteit aan het volgende symbool (waar het onder en boven staat), maar staat ook voor eerlijkheid en rechtvaardigheid van het Mongoolse volk, of ze nu hoog- of laaggeplaatst zijn en voor de eindeloze steppen;
-taiji (ook wel yin en yang) staat voor het complementeren van tegenpolen of tegenstellingen, zoals man/vrouw, licht/duister, goed/kwaad, enzovoort;
-de twee verticale rechthoeken aan beide zijden van de ‘stapel’ kunnen gezien worden als de muren van een fort, ze staan voor eenheid en kracht en verwijzen naar een Mongools spreekwoord, dat luidt: Een gemeenschappelijke vriendschap is sterker dan stenen muren.

Een postzegel van 1200 tugrik uit 2012 met zowel de Mongoolse vlag als het staatswapen (© Mongol Post)

De eerder genoemde Mongoolse Volksrepubliek stamde uit 1924 en ging tot aan 1945 door drie vlagveranderingen heen, zoals hieronder te zien is:

mongolie 01
De eerste drie vlaggen van de Mongoolse Volksrepubliek, v.l.n.r.: 1924-1930, 1930-1940 en 1940-1945

Oekraïne – Один рік і сорок чотири тижні війни / Een jaar en vierenveertig weken oorlog

Russische vliegtuigen neergehaald

Afgelopen vrijdag liet de Oekraïense legerleiding weten dat er drie Russische Su-34 gevechtsvliegtuigen waren neergehaald boven de deels bezette Cherson-regio.

Een Sukhoi Su-34 gevechtsvliegtuig (© defenseimagery.mod.uk)

Het Kremlin onthield zich van commentaar, maar verschillende Russische militaire bloggers bevestigden het bericht.
Zo liet de invloedrijke oorlogsblogger Fighterbomber weten dat er een niet nader gespecificeerd aantal gevechtsvliegtuigen was neergehaald met behulp van Amerikaanse Patriot-luchtafweerraketten.
De blogger voegde eraan toe dat de dode en gewonde piloten waren geborgen.
Een andere blogger, Voenniy Osvedomitel, meldde dat de vliegtuigen waarschijnlijk gebruikt waren om zweefbommen te laten vallen op een Oekraïens bruggenhoofd op de door de Rusland bezette oever van de rivier de Dnjepr.

President Zelensky tijdens zijn videoboodschap. an afgelopen vrijdag (screenshot)

President Zelensky bedankte de militairen die erin slaagden de vliegtuigen neer te halen en hij voegde eraan toe dat het Russische piloten bewust maakte van het feit dat “niemand van hen ongestraft zou blijven .”

Voltreffer op de Novocherkassk

Afgelopen dinsdag, vroeg in de ochtend, werd het Russische marineschip de Novocherkassk getroffen bij een Oekraïense luchtaanval.

Het Russische landingsschip Novocherkassk (BDK-46) in de haven van Sebastopol op een foto uit 2015 (© Vadim Indeikin / publiek domein)

De voltreffer, in de oostelijke havenplaats Feodosija op het Krim-schiereiland, zorgde voor een gigantische ontploffing en een rookpluim die van veraf te zien was.
De Russische legerleiding bevestigde de aanval, maar hield het erop dat het schip slechts beschadigd was, terwijl de Oekraïense luchtmachtchef, luitenant-generaal Mykola Oleshchuk verklaarde dat het vernietigd was.

Beeld van de ontploffing in de haven van Feodosija (screenshot)

Het in 2014 illegaal geïnstalleerde Russische hoofd van van de Krim, Sergei Aksyonov, liet weten dat er bij de aanval één dode was gevallen en een niet nader gespecificeerd aantal gewonden.
Daarnaast raakten er zes gebouwen beschadigd en moest voor een aantal mensen tijdelijke opvang gezocht worden.

De rookpluim stak helder af tegen de donkere lucht (screenshot)

De beelden van de ontploffing zijn niet onafhankelijk geverifieerd, maar satellietbeelden van 24 december tonen echter een schip in de haven van Feodosija dat dezelfde lengte lijkt te hebben als de Novocherkassk, een landingsschip dat is ontworpen om troepen, wapens en vracht naar en van de kust te vervoeren.

Beeld van het havengebied van Feodosija kort na de Oekraïense voltreffer (screenshot)

Vanwege de omvang van de ontploffing werd er al snel gespeculeerd dat het schip Iraanse Shahed-drones aan boord zou hebben gehad, waarmee Rusland het merendeel van zijn luchtaanvallen uitvoert.
Nataliya Humenyuk, hoofd van het perscentrum voor het zuidelijk commando van Oekraïne, zei op de Oekraïense televisie dat het duidelijk was dat zo’n grote ontploffing niet kon worden veroorzaakt door alleen de brandstof of munitie van het schip zelf.

Nataliya Humenyuk (1983), hoofd van het perscentrum van het zuidelijk commando van Oekraïne (screenshot)

Ze voegde eraan toe dat Rusland problemen heeft met het vervoeren van “belangrijke vracht” doordat de Kertsj-brug, die de Krim met het vasteland van Rusland verbindt nog steeds (deels) beschadigd is.
Het lijkt er in ieder geval op dat met het uitschakelen van de Novocherkassk het vermogen van Rusland om troepen en militaire hardware aan te voeren, belemmert, zelfs al is het maar tijdelijk.
Of de aanval nog gevolgen heeft voor activiteiten aan het front is afwachten.

Voor het eerst: Kerstmis in december

Afgelopen jaar vierde Oekraïne voor het laatst Kerstmis op 7 januari, net als Rusland, omdat de Russisch-Orthodoxe Kerk (waar Oekraïne tot 2014 ook onder viel) sinds 1917 de Juliaanse kalender gebruikte.
Na de Russische inval en inname van de Krim in 2014, brak de de Orthodoxe Kerk van Oekraïne met de Russische tak.

Kerstboom met het Oekraïense staatswapen, de drietand, in top (screenshot)

In 2019 werd formeel de onafhankelijke Orthodoxe Kerk van Oekraïne opgericht, maar tot nu toe werd voor Kerstmis dezelfde datum aangehouden als die in Rusland.

President Zelensky tijdens zijn kersttoespraak afgelopen zondag (screenshot)

Afgelopen juli werd er door president Zelensky een wet aangenomen waarmee de Gregoriaanse kalender werd ingevoerd (zoals die in het grootste deel van de wereld gehanteerd wordt), met als gevolg dat “de Russische erfenis” van Kerstmis in januari werd afgeschaft.
Zodoende vierde Oekraïne afgelopen maandag voor de eerste keer Kerstmis op 25 december.

Een kerstboompje en een aantal Oekraïense vlaggetjes in de buurt het stadje Chasiv Yar, 10 km ten westen van frontstad Bachmoet (screenshot)
Kaart van Oekraïne (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)

Oekraïne – Один рік і сорок три тижні війни / Een jaar en drieënveertig weken oorlog

President Zelensky kwam op dinsdag uitgebreid aan het woord tijdens een twee uur durende persconferentie in Kiev, waarvoor zowel binnenlandse als buitenlandse journalisten voor waren uitgenodigd.
Tijd en locatie waren zorgvuldig geheim gehouden tot vlak voor de persconferentie van start ging.

President Zelensky op het podium vlak voor de persconferentie van start ging, achter hem werd een EU-vlag met ronddraaiende sterren geprojecteerd (screenshot)

Hij kreeg een breed scala aan vragen voorgelegd. Een belangrijk onderwerp was mobilisatie: de president onthulde dat de militaire staf had voorgesteld om nog eens 450.000 tot 500.000 mannen te mobiliseren.

President Zelensky tijdens de persconferentie van dinsdag (screenshot)

Zelensky was er nog niet uit, hij vond het een “zeer serieus aantal” en wilde zich nog niet committeren.
Hij liet weten dat hij eerst meer details en specifieke uitwerking nodig had, zoals een doordacht plan waarin tevens duidelijk wordt gemaakt hoe dat zich verhoudt tot de mannen die het land tot nu toe verdedigd hebben, waarbij ook rotatie en verlof meegewogen moeten worden.
Wel liet hij weten dat vrouwen niet zouden worden opgeroepen.

De projectie van de EU-vlag werd afgewisseld met de kaart van Oekraïne (screenshot)

De president blikte terug op 2023 en keek vooruit naar een voor Oekraïne onzeker 2024.
Ondanks recente tegenslagen bij het tegenoffensief, herhaalde hij dat er hoop is op een overwinning. Op de vraag of Oekraïne op een kantelpunt beland was, waarbij het uiteindelijk de oorlog zou kunnen verliezen, kwam dan ook een krachtig ‘nee’.
“Ik denk niet dat ons verlies is begonnen, we hebben in moeilijkere situaties gezeten, maar hij voegde eraan toe dat het land wel eensgezind en veerkrachtig moet blijven.

De president tijdens de persconferentie (screenshot)

Op de vraag of de geruchten kloppen dat hij niet langer met opperbevelhebber Valerii Zaluzhnyi door één deur kan, na diens uitlatingen in The Economist in november dat de oorlog in een impasse verkeerde, liet de president weten dat hij een ‘werkrelatie’ met Zaluzhnyi heeft en van plan is de samenwerking te continueren, ondanks dat Zelensky het niet eens is met diens mening over een impasse.

Ongedateerde foto van president Zelensky met opperbevelhebber Valerii Zaluzhnyi (1973) (foto: president.gov.ua)

Uiteraard sprak de president de hoop uit dat er blijvende steun zal zijn vanuit de V.S., Canada en de EU, zowel financieel, materieel als moreel.
Tevens liet hij weten dat de verwachting is dat Oekraïne volgend jaar in staat zal zijn 1 miljoen drones te produceren en inzetten.

Demonstratie van de inmiddels in massa vervaardigde Oekraïense Cobra-drone (screenshot)

Orbán ligt (deels) dwars

Zoals verwacht lag de Hongaarse pro-Russische premier Orbán (deels) dwars bij de afgelopen EU-top, waar het zowel over een toekomstige toetreding van Oekraïne tot de EU ging, als om een nieuw financieel steunpakket. Voor beide diende een unaniem besluit genomen te worden door alle 27 EU-landen.
Toetreding tot de EU is een langdurig traject waarbij onderweg nog talloze malen aan de rem kan worden getrokken en hier liet Orbán zich overhalen tot een plannetje van de Duitse bondskanselier Olaf Scholz, om tijdens de stemming even de zaal te verlaten, waardoor de overgebleven 26 landen unaniem vóór stemden en Orbán in eigen land kan volhouden dat hij níét vóór gestemd heeft.

De EU-leiders steken voorafgaand aan de top in Brussel de koppen bij elkaar: we zien o.a. premier Kallas van Estland naast minister-president Siliņa van Letland (beide links), Ursula von der Leyen (voorzitter van de Europese Commissie) en president Macron van Frankrijk (rechts op de rug gezien) in gesprek met de Cypriotische president Christodoulides en de Duitse bondskanselier Olaf Scholz (in het midden) (screenshot)

Anders lag het bij het financiële steunpakket voor Oekraïne van 50 miljard euro, waarvan 17 miljard aan giften en 33 miljard aan leningen waarmee Oekraïense overheidsdiensten overeind gehouden moeten worden.
De inmiddels teruggekeerde Orbán sprak hierover zijn veto uit.
Regeringsleiders lieten weten in januari verder te onderhandelen over de steun aan Oekraïne.
Volgens demissionair premier Rutte “hebben we nog tijd” en zit Oekraïne niet binnen enkele weken zonder geld.

De Hongaarse premier Orbán schudt de hand van de Franse president Macron, links staat de Bulgaarse premier Denkov (screenshot)

Charles Michel, voorzitter van de Europese Raad, zei dat hij “zelfverzekerd en optimistisch” is over de belofte aan Oekraïne om de financiële steun alsnog te verwezenlijken.
En ook de Belgische premier De Croo liet zich hoopvol uit; “De boodschap aan Oekraïne is: we zullen er zijn om u te steunen, we moeten alleen samen een paar details uitzoeken”.

Kaart van Oekraïne (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)

Réunion – Fèt Kaf / Afschaffing van de slavernij (1848)

Het Fèt Kaf is een nationale feestdag op het eiland Réunion. Het herinnert aan de afschaffing van de slavernij in 1848. 63.000 slaven kregen de vrijheid, een groot deel van hen kwam van oorsprong van Madagaskar en het vasteland van Afrika.Joseph

Joseph Sarda Garriga (1808-1877) afgebeeld op het schilderij ‘L’émancipation à la Réunion”, ook bekend onder de titel ‘Publication du décret d’abolition de l’esclavage à la Réunion’, door Alphonse Garreau (1792-1865) (Musée de Quai Branly/publiek domein)

Een naam onlosmakelijk hiermee verbonden is die van Joseph Sarda Garriga, die op 13 oktober 1848 als gouverneur vanuit Frankrijk arriveerde om het een en ander uit te laten voeren. Hij reisde dat najaar het hele eiland over om slaven en hun ‘meesters’ hiervan op de hoogte te stellen. Aangezien het middenin de suikeroogst viel, werd de slaven gevraagd het werk af te maken. De slaven-eigenaars kregen een geldelijke compensatie. De slaven waren op 20 december definitief vrij en onmiddellijk ‘volwaardige’ burgers, dus met dezelfde rechten als de blanke Franse bevolking.

Affiche voor het Fèt Kaf (publiek domein)

Op deze dag is er normaliter een uitgebreid feestprogramma met straatmarkten, praalwagens, zingen, traditionele dansen, officiële toespraken, debatten, workshops over de geschiedenis van de slavernij.

Kaart van Réunion (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Réunion (2003-heden)

Hoewel op 1 maart 2003 door de locale vexillologische vereniging (vlagdeskundigen) gekozen en ‘ingevoerd’, stamt het ontwerp uit 1975. Guy Pignolet, een ingenieur uit Saint-Rose, ontwierp hem en noemde hem Lo Mahavéli. De naam, in de regionale malagasische taal, beduidt zoveel als De ster die je naar het mooie land leidt. Weliswaar heeft de vlag dus geen officiële status, maar sinds 2014 wappert hij  van tal van overheidsgebouwen.

Guy Pignolet (1942), ontwerper van de vlag van Réunion (© reunionnaisdumonde.com)

De vlag bestaat uit een blauw veld met een rode driehoek op de onderste helft. Vanuit de punt van de driehoek ontspringen vijf gele balken of stralen: twee horizontale, één verticale en twee diagonale, de stralen verbreden zich naar de buitenkant toe. De driehoek stelt de schildvulkaan Piton de la Fournaise (2632 m) voor, de gele balken zijn zonnestralen die vanachter de vulkaan tegen de blauwe hemel tevoorschijn komen.

De Piton de la Fournaise-vulkaan (fotograaf onbekend)

Qatar – اليوم الوطني / Nationale Feestdag (2007)

Deze officiële Qatarese feestdag herinnert aan 18 december 1878, de dag waarop Jassim bin Mohammed Al Thani zijn overleden vader Mohammed bin Thani opvolgde.
Het lukte Jassim om de verschillende stammen van het Qatarese schiereiland te verenigen in een tijd waarin dit gebied onderdeel was van het Ottomaanse Rijk, het huidige Turkije. Onder Jassim kreeg Qatar een zekere mate van autonomie.

Links: Kaart van Qatar (© freeworldmaps.net) / Rechts: Jassim bin Mohammed Al Thani (±1825-1913) (publiek domein)

Vanaf 1916, dus tijdens de Eerste Wereldoorlog, werd Qatar (net als Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten) een Brits protectoraat, waarbij de Qatarese emirs gewoon op hun troon bleven. Het Verenigd Koninkrijk nam de verdediging van het emiraat voor zijn rekening, net als de buitenlandse betrekkingen.
In 1968 was er sprake van dat Qatar en Bahrein onderdeel zouden worden van de Verenigde Arabische Emiraten, maar dit ging uiteindelijk niet door. Drie jaar daarna, op 3 september 1971, werd Qatar onafhankelijk onder emir Ahmad bin Ali Al Thani, die kort daarna op 22 februari 1972 werd afgezet door zijn neef Khalifa bin Hamad Al Thani (die in 1995 op zijn beurt weer werd afgezet door zijn zoon Hamad bin Khalifa Al Thani).

Links: Khalifa bin Hamad Al Thani (1932-2016) (foto: Randy Taylor) / Rechts: Hamad bin Khalifa Al Thani (1952) (foto: Dragan Tatic)

Het was diens zoon, kroonprins Tamim bin Hamad Al Thani, die op 21 juni 2007 een decreet uitvaardigde waarbij de 18e december de nationale feestdag werd. De dag staat ook bekend als Stichtingsdag.
Tot 2007 was de nationale feestdag de 3e september, de dag van de onafhankelijkheid in 1971.
Kroonprins Tamim volgde zijn vader op als emir na diens abdicatie op 25 juni 2013.

Links: Tamim bin Hamad Al Thani (1980), de huidige emir van Qatar (foto: Ahmad Thamer Al Kuwari) / Rechts: Het officiële logo van de nationale feestdag

De huidige emir heeft drie vrouwen bij wie hij in totaal 24 kinderen heeft, 11 zonen en 13 dochters.

De vlag

Vlag van Qatar (1971-heden)

De vlag van Qatar is wat verhoudingen betreft de breedste ter wereld, met een ratio van 11:28.
De mastzijde van de vlag is wit, terwijl het uitwaaiende gedeelte paarsbruin van kleur is en ongeveer tweederde van de vlag inneemt. De scheiding van de twee delen heeft een gezaagd of getand patroon, waardoor negen witte driehoeken ontstaan. Dit getal negen staat symbool voor de in totaal negen Arabische emiraten: de zeven van de Verenigde Arabische Emiraten, als achtste Bahrein (en als negende Qatar dus).

Eerstedag-envelop ter gelegenheid van de onafhankelijkheid op 3 september 1971 (uitgegeven in 1972), de postzegel van 125 riyal toont een portret van emir Khalifa bin Hamad Al Thani, die kort daarvoor zijn neef emir Ahmad bin Ali Al Thani aan de kant had gezet (© Qatar Post)

De vlag werd aangenomen op 9 juli 1971, in het jaar van de onafhankelijkheid, maar was slechts op de ratio na (11:30) gelijk aan de vlag die Qatar tussen 1949 en 1971 voerde.

De witte kleur van de vlag staat symbool voor de vrede. Het paarsbuin was tijdens de Ottomaanse overheersing oorspronkelijk rood, maar de verfstof die gebruikt werd, had de neiging in de zon te verkleuren, waardoor de vlaggen een soort chocoladekleur kregen. In 1949 werd de paarsbruine kleur in de vlag gestandaardiseerd. Het voormalige rood en nu het paarsbruin, staat voor het vergoten bloed voor het vaderland.

Vlag van Bahrein (2002-heden)

Bahrein, dat een soortgelijke vlag heeft als Qatar, heeft zijn rode kleur tot op heden behouden. Deze vlag heeft een ratio van 3:5 en sinds 2002 slechts vijf driehoeken, deze staan symbool voor de vijf zuilen van de islam.

Bhutan – Invoering Monarchie (1907)

17 december is een Bhutaanse feestdag. Herdacht wordt dat op die dag in 1907 de monarchie werd ingevoerd onder het Huis van Wangchuck.

Kaart van Bhutan (© freeworldmaps.net)

Met behulp van het toen nog machtige Britse Rijk kwam Ugyen Wangchuck als eerste koning op de troon.

buthan 02
Links: Koning Ugyen Wangchuck (1862-1926) (publiek domein) / Rechts: Koning Jigme Khesar Namgyel Wangchuck (1980) (© raonline.ch)

Sinds 2006 regeert de 5e koning, de nu 43-jarige Jigme Khesar Namgyel Wangchuck. Hij werd gekroond op 1 november 2008.
In 2011 trouwde hij met Jetsun Pema, waardoor zij koningin-gemalin werd.
Het paar heeft drie kinderen, twee jongens, Jigme Namgyel (2016) en Jigme Ugyen (2020) en een dochter Sonam Yangden (2023).

De vlag

Bhutan vlag
Vlag van Bhutan (1969-heden)

In het Tibetaans heet Bhutan Drugyul, wat zoveel als Drakenrijk betekent. De draak (Druk genaamd, oftewel Donderdraak) is dan ook prominent aanwezig op de vlag, die diagonaal verdeeld is van de onderkant van de broekingszijde naar de bovenkant van de vluchtzijde.

Het schuine gedeelte aan de bovenkant is saffraangeel en symboliseert de macht en de autoriteit van de koning, de andere helft is oranje en staat voor de geestelijke macht van het boeddhisme.
De witte kleur van de draak staat voor zuiverheid en eerlijkheid. In zijn klauwen houdt hij vier kogels vast. Deze zogenaamde norbu stellen juwelen voor, de ‘eieren’ van de kennis, ze staan tevens voor de ruimte, het heelal.

Bhutan - Druk
Druk met zijn norbu (publiek domein)

Het basisontwerp van de vlag stamt uit 1947, aangepast in 1949, waarbij de draak toen nog groen was en de onderste kleur rood.
In 1956 werd de draak wit en werd hij omgedraaid, zodat hij niet meer naar de mast kijkt, maar naar de vlucht. Vanaf 1969 is de kleur rood veranderd in oranje.

buthan 01
Links: Vlag van Bhutan tussen 1947 en 1949 / Rechts: Vlag van Bhutan tussen 1949 een 1956

Zuid-Afrika – Day of Reconciliation / Verzoeningsdag (1995)

Twee vlaggen vandaag. Vlag 2:

The Day of Reconciliation of Verzoeningsdag is een nationale feestdag in Zuid-Afrika. De dag werd voor het eerst gevierd in 1995, vijf jaar na het einde van de apartheid. De datum van 16 december werd specifiek gekozen omdat het zowel voor de blanke Afrikaner bevolking, alsmede voor de gekleurde Afrikaanse bevolkingsgroepen historische betekenis had.

Kaart van Zuid-Afrika (© freeworldmaps.net)

Voor de Afrikaners stond de dag bekend als Geloftedag of Dingaansdag. Het herdacht de overwinning van de Voortrekkers (een groep van blanke boeren) op de Zulu’s bij de Slag bij Bloedrivier in 1838. Op die dag werden 470 Voortrekkers aangevallen door tienduizenden Zulu’s onder leiding van Dingane kaSenzangakhona (meestal kortweg aangeduid als Dingane of Dingaan). 3000 Zulu’s sneuvelden in die slag en het wordt gezien als het begin van de Afrikaner identiteit, cultuur en patriottisme. In 1952 werd de naam van de dag veranderd in Verbondsdag en in 1980 tot Eedsdag. Het enorme Voortrekker Monument in Pretoria uit 1949, herinnert aan deze historische gebeurtenis.

Voor gekleurde Zuid-Afrikanen heeft de dag een andere betekenis. Op 16 december 1910, een paar jaar na de Tweede Boerenoorlog, demonstreerden zij tegen raciale ongelijkheid, waardoor zij ook geen stemrecht hadden. De protesten leidden niet tot enige vooruitgang. Op 16 december 1961 werd daarom door het ANC (Afrikaans Nationaal Congres), een bewapende militaire vleugel opgericht, de Umkhonto we Sizwe of Speer van de Natie. Op die dag vonden de eerste ‘sabotage-aanslagen’ plaats bij overheidsgebouwen in Johannesburg, Port Elizabeth en Durban.

Verzoeningsdag (publiek domein)

Met het einde van de apartheid in 1990 werd het tijd voor een nationale dag voor alle groeperingen. in 1994 werd besloten dat 16 december dat moest worden, met als idee dat de dag moest dienen als dag van verzoening en nationale eenheid. Nelson Mandela was een van de initiatiefnemers. De eerste viering vond plaats in 1995. De dag wordt gebruikt om ieder jaar opnieuw verzoening in het zonnetje te zetten en zin te geven. Elk jaar wordt een nieuw thema gekozen.

Het thema van dit jaar luidt: ‘Strengthening unity and social cohesion in a healing nation’ (‘Versterking van de eenheid en sociale cohesie in een genezende natie’), waarbij het hoofdevenement zal plaatsvinden in het Vhembe District, in de gemeente Thulamela in de noordelijke provincie Limpopo.

De vlag

De vlag van Zuid-Afrika (1994-heden)

De vlag van Zuid-Afrika werd ingevoerd op 27 april 1994. De basis is een rood-wit-blauwe driekleur. Daaroverheen werd een een groene, zich in tweeën splitsende baan gelegd, in de vorm van een horizontale letter Y. De poten van de Y strekken zich uit naar de mastzijde. Binnen de daardoor gevormde driehoek is een zwarte driehoek zichtbaar. Een gele rand ligt tussen de groene en zwarte kleuren.

Frederick Brownell (1940-2019), met zijn ontwerp

Het is een ontwerp van vexilloloog (vlaggendeskundige) Frederick Brownell. De vele kleuren in de vlag laten de diversiteit van de bevolking zien. Het rood-wit-blauw representeert de Nederlandse en Engelse wortels en de blanke bevolking. De andere kleuren, zwart, groen en geel vinden we terug in de vlaggen van het ANC, het Pan Africanist Congress en de Inkatha Freedom Party, en staan voor de zwarte bevolking. De Y-vorm staat voor het samengaan van de verschillende etnische groepen en het voorwaarts gaan van een verenigd Zuid-Afrika.

Afgeleiden

In het kielzog van het aannemen van een nieuwe nationale vlag in 1994, veranderden er een aantal vlaggen mee, Die vlaggen zien we hieronder. Ze hebben met elkaar gemeen dat ze allemaal de Zuid-Afrikaanse vlag in het kanton hebben.

V.l.n.r.: Legervlag / Marinevlag / Luchtmachtvlag
V.l.n.r.: Oorlogsvlag / Politievlag / Veteranenvlag
V.l.n.r.: Gevangenisvlag (Department of Correctional Services) / Vlag van de Medische Dienst / Vlag van de Militaire Inlichtingendienst (SANDF Defence Intelligence Division)
V.l.n.r.: Vlag van de Militaire Juridische Dienst (SANDF Department of Legal Services) / Vlag van de Militaire Logistieke Dienst (SANDF Department of Logistics) / Vlag van de Militaire Gezamenlijke Operaties-divisie (SANDF Joint Operations Division)
Vlag van de Militaire Gezamenlijke Ondersteunings-divisie (SANDF Joint Support Division)