Tagarchief: Troonswissel

Japan – Troonswissel (dag 2)

Na de abdicatie van keizer Akihito gisteren, is het vandaag zijn zoon, kroonprins Naruhito, die de hoofdrol speelt.

Keizer Naruhito ontvangt twee van de drie regalia, het juweel en het zwaard (screenshot)

Vanmorgen vroeg onze tijd heeft Naruhito de troon aanvaard en is daarmee de 126e keizer van Japan geworden. Daarmee is ook het nieuwe tijdperk, de Reiwa-periode begonnen. De naam betekent zoveel als ‘mooie harmonie’.

Reiwa
Kabinetschef secretaris Yoshihide Suga onthult de naam van het nieuwe tijdperk op 1 april 2019 (© time.com)

De dag begon voor Naruhito met de Kenji-to-Shokei-no-gi: een ceremonie achter gesloten deuren van de Seiden-Matsu-no-Ma (de Statenzaal) in het Keizerlijk Paleis. Hij ontving hier het Zegel van Staat én de gisteren al genoemde keizerlijke regalia: zwaard, juweel en spiegel. Deze ceremonie begon om 10.30 uur (3.30 uur onze tijd) en nam vijf minuten in beslag. Vrouwen niet toegelaten. Mét deze plechtige handelingen achter de rug was Naruhito officieel keizer.

zegel
Het Zegel van Staat (de tekst luidt: 大日本國璽 (Dai Nippon)

De volgende plechtigheid, Sokui-go-Choken-no-gi, was om 11.10 uur (4.10 uur onze tijd) in dezelfde zaal ten overstaan van 338 vertegenwoordigers van regering, parlement, hooggerechtshof en het keizerlijk hofagentschap. Nooit eerder was er een vrouwelijke vertegenwoordiger bij deze ‘ontvangst-ceremonie’ aanwezig. Dat is vandaag veranderd door de aanwezigheid van Satsuki Katayama, de  minister voor Regionale Revitalisering en Kiyoke Okabe, de waarnemend opperrechter van het hooggerechtshof.

japan vertegenwoordigers
Links: Satsuki Katayama (© mainichi.jp) / Rechts: Kiyoke Okabe (© courts.go.jp)

Ook aanwezig waren twee mannelijke leden van de keizerlijke familie die tot de troon gerechtigd zijn: Naruhito’s jongere broer Akishino (53) en zijn oom, prins Hitachi (83), een jongere broer van keizer-emeritus Akihito.
Prins Hisahito (12), zoon van prins Akishino (en ook een potentiële troonopvolger) was er niet bij. Keizerin Masako was in vol ornaat aanwezig, mét diadeem.

Keizer Naruhito houdt zijn inaugurele rede. Naast hem keizerin Masako (screenshot)

Ook aanwezig waren -daar zijn ze weer- de (ingepakte) keizerlijke regalia.

Japan regalia
Een op internet verspreide afbeelding van hoe de Japanse regalia er uit zouden kunnen zien (© worldkings.com)

Tijdens deze ceremonie heeft Naruhito zijn eerste toespraak als keizer uitgesproken.

Omdat in Japan alleen mannen troongerechtigd zijn, zal voor de opvolging van Naruhito op termijn een zijsprong worden gemaakt. De nieuwe keizer en keizerin hebben één dochter, de 17-jarige Aiko, prinses Toshi.

Aiko
Aiko, prinses Toshi (© japantimes.co.jp)

Andere zwangerschappen liepen op miskramen uit. Waarschijnlijk vanwege het zeer strenge hofprotocol en de last die zij ervoer om een mannelijke troonopvolger te ‘produceren’, ontwikkelde kroonprinses Masako gordelroos en kreeg een zenuwinzinking, waardoor ze sinds de eeuwwisseling weinig of niet meer in het openbaar verscheen. Hierdoor legde Naruhito, die zijn vrouw door dik en dun steunde, vrijwel alle openbare activiteiten alleen af.

Er gingen jarenlang stemmen op om de wet op de erfopvolging te veranderen, zodat ook vrouwen tot de troon gerechtigd zouden zijn. Voordat hier een beslissing over werd genomen kregen Akishino’s jongere broer Fumihito, prins Akishino en zijn vrouw Kiko, prinses Akishino in 2006 een zoon, prins Hisahito.
Hierdoor zijn de discussies over de erfopvolging weer verstomd. De volgorde van de erfopvolging loopt vanaf vandaag via prins Akishino en zijn zoon Hisahito.
In theorie is ook de bejaarde oom, Masahito, prins Hitachi troongerechtigd (maar zeer onwaarschijnlijk dat hij nog tot de troon geroepen wordt).

japan familie
V.l.n.r.: Fumihito, prins Akishino & Kiko, prinses Akishino (© mainichi.jp), prins Hisahito (© nippon.com), Masahito, prins Hitachi (© topsimages.com)

Kroonprinses Masako (vanaf vandaag keizerin) is de laatste jaren enigszins aan de beterende hand. Haar eerste grote reis sinds 11 jaar maakte ze op uitdrukkelijke uitnodiging van -toen nog- kroonprinses Máxima voor de inhuldiging van koning Willem-Alexander op 30 april 2013.

Naruhito & Masako
Kroonprinses Masako en kroonprins Naruhito bij de inhuldiging van koning Willem-Alexander (© msn.com)

Twee jaar later ondernam ze een zelfde soort reis naar de kroning van koning Topou VI van Tonga.

Vandaag is een officiële vlagdag in Japan. En dat brengt ons bij:

De vlag

Japan was tot het midden van de 19e eeuw zo geïsoleerd naar de buitenwereld, dat het geen vlag had.
Toen het echter zachtjesaan relaties aanknoopte met de buitenwereld werd de tijd hiervoor rijp geacht.

De Japanse vlag begon zijn leven als zeevlag op 5 augustus 1854 en vanaf 27 februari 1870 ook als nationale vlag. Offcieel heet de vlag Nisshōki (Zonnesymbool-vlag), maar officieus is hij beter bekend onder de naam Hinomaru (Zonnecirkel).

De vlag is wit met een rode cirkel in het midden. Het wit staat voor zuiverheid en eerlijkheid, terwijl de rode kleur passie, openheid en enthousiasme symboliseert. Een verdere symboolwaarde heeft de rode cirkel ook voor Japan’s bijnaam Land van de rijzende zon.

Minieme wijzigingen in de vlag werden op 13 augustus 1999 doorgevoerd. Het is nauwelijks te zien met het blote oog, maar de rode cirkel staat vanaf die datum precies in het midden; bij de oude versie was de schijf 1% richting de broekings- of mastzijde geplaatst.
De rode kleur van de schijf is iets feller geworden en tevens zijn de maten van de vlag aangepast: van 7/10 is dat nu de meer gebruikelijk 2/3.

 

Japan 1
Vlag Japan 1870-1999
Japan 2
Vlag Japan 1999-heden

Japan – Troonswissel (dag 1) – Keizerlijke standaard

Vandaag treedt keizer Akihito (85) van Japan af en komt er een einde aan de Heisei-periode. Morgen, op 1 mei, volgt de nieuwe keizer Naruhito zijn vader op en begint de Reiwa-periode.

Akihito
Keizer Akihito (© wsj.com)

Keizer Akihito volgde zijn vader keizer Hirohito op na diens overlijden op 7 januari 1989 (die daarna postuum de naam Showa kreeg).

Hirohito
Keizer Hirohito (Showa) (© royalcentral.co.uk)

Akihito was bij zijn aantreden 55 jaar oud. De laatste jaren had (en heeft) hij nogal wat gezondheidsproblemen. Zo heeft hij prostaatkanker gehad, maagbloedingen en is hij hartpatiënt.

In 2010 en opnieuw in 2016 gaf Akihito te kennen op termijn terug te willen treden, zonder woorden als ‘aftreden’ of ‘abdicatie’ te gebruiken. In principe hoort een keizer namelijk niet af te treden en blijft hij aan tot zijn dood. Zijn wens werd af en toe opnieuw in bedekte termen uitgesproken en daarmee politiek ‘in de week’ gelegd. Om de abdicatie mogelijk te maken moest er een wetswijziging doorgevoerd worden in het Agentschap van de Keizerlijke Huishouding.

Op 8 juni 2017 werd deze eenmalige wetswijziging na een lang voortraject goedgekeurd en in december dat jaar maakte de regering bekend dat de keizer op 30 april 2019 zou aftreden.

De abdicatie is niet geheel zonder precedent: keizer Kōkaku (1771-1840) trad op 7 mei 1817 af als 119e keizer en werd toen opgevolgd door zijn zoon, keizer Ninkō (1809-1846).

japan tekeningen
Keizer Kōkaku (links) en keizer Ninkō (rechts)

Vannuit het Keizerlijk Paleis in Tokio zal keizer Akihito eerst achter gesloten deuren zijn aftreden ‘mededelen’ aan de Voorvaderlijke Geesten’. Hierna volgt om 17.00 uur plaatselijke tijd (10.00 uur in Nederland) zijn laatste publieke optreden als keizer: in de Seiden-Matsu-no-Ma (de Statenzaal) zal hij ‘audiëntie verlenen’ aan 300 genodigden: leden van de regering, parlement, het keizerlijk hofagentschap en het hooggerechtshof.

Van de keizerlijke familie zijn keizerin Michiko (84), kroonprins Naruhito (59) en zijn vrouw kroonprinses Masako (55) de belangrijkste aanwezigen. Maar ook alle andere volwassen leden van de keizerlijke familie zullen erbij zijn.

japan portretten
Keizerin Michiko (© japantimes.co.jp) / Kroonprins Naruhito en kroonprinses Masako (© lainformacion.com)

Ook aanwezig zijn het Zegel van Staat en drie van de twee keizerlijke regalia: een zwaard en een juweel. Het derde voorwerp, een spiegel, komt er niet aan te pas. De regalia zijn -voor zover bekend- nog nooit gefotografeerd, ze zijn ‘ingepakt’ aanwezig. Alleen de keizer en sommige priesters mogen deze heilige voorwerpen zien.

Japan regalia
Een op internet verspreide afbeelding van hoe de Japanse regalia er uit zouden kunnen zien (© worldkings.com)

De keizer houdt een laatste toespraak. De hele ceremonie zal niet meer dan 10 minuten duren.

Keizer Akihito tijdens zijn afscheidsrede (screenshot)

Na zijn aftreden zal Akihito bekend staan als Jōkō (Keizer Emeritus). Zijn vrouw Michiko wordt Jōkōgō (Keizerin Emerita).

Zoals gezegd: de troonsaanvaarding van de nieuwe keizer Naruhito volgt niet aansluitend op dezelfde dag, maar staat voor morgen, 1 mei, op het programma.
Buitenlandse gasten zijn op deze twee dagen niet aanwezig. De werkelijke ‘inhuldiging’ of ‘intronisatie’ staat gepland voor 22 oktober.

De standaard

De keizerlijke standaard van Japan is rood met in het midden een gestileerde chrysant (Chrysantemum) met zestien bloemblaadjes in goud.

Keizerlijke standaard
De Japanse keizerlijke standaard

Deze keizerlijke standaard vindt z’n oorsprong in 1870, toen er een hele serie keizerlijke vlaggen werd ontworpen voor keizer Meiji (1852-1912) en zijn familie. Er waren verschillende vlaggen voor gebruik op zee en op land, waarbij ook verschil werd gemaakt of de keizer zich in een koets of draagstoel bevond of te voet was.

Meiji
Keizer Meiji (© newworldencyclopedia.org)

De directe voorloper van de huidige standaard is de ‘koets’-vlag, die ook de chrysant liet zien. Deze chrysant-vlag verving in 1889 uiteindelijk alle andere en werd daarmee de enige keizerlijke standaard.
De chrysant (Kiku in het Japans) was al sinds de 12e eeuw in gebruik als symbool (Mon) van de Japanse keizers, voor het eerst door keizer Go-Toba (1180-1239).

Go-toba
Keizer Go-Toba (© tadtadya.com)

Japanse symbolen (ook op alle nationale en subnationale vlaggen) zijn altijd sterk gestileerd en dat is ook het geval met de keizerlijke chrysant. De chrysant wordt in Japan vaker als symbool gebruikt, maar alleen de keizerlijke chrysant ziet er precies zo uit als op de vlag. De keizerlijke monarchie staat ook bekend onder de naam Chrysantentroon.

De keizerin gebruikt dezelfde vlag als de keizer, maar dan ingehoekt (ook wel bekend onder de term zwaluwstaart).

Japan galerij
De persoonlijke vlaggen van de keizerin, kroonprins en kroonprinses

De vlag van de kroonprins lijkt ook op die van de keizer, maar de chrysant is hier kleiner afgebeeld en omkaderd door een witte rechthoek; die van de kroonprinses volgt dit voorbeeld, maar dan in de ‘vrouwelijke’ verschijning, dus ingehoekt, waarbij ook het witte kader deze zwaluwstaart-vorm volgt.

Morgen: ‘dag 2’ van de troonswissel