Oekraïne – Чотири роки і два тижні війни / Vier jaar en twee weken oorlog

Kennismakingen

Met een nieuw geïnstalleerde (minderheids)regering in Nederland was het tijd voor een kennismakingsronde met president Zelensky en zijn team.
Voorafgaand aan een bezoek aan Oekraïne door twee nieuwe ministers, afgelopen weekend, belde de nieuwe premier Rob Jetten op zijn eerste dag in functie met president Zelensky. Die feliciteerde Jetten met zijn aantreden, wenste hem succes en bedankte Nederland en het Nederlandse volk voor hun niet aflatende steun aan Oekraïne sinds het begin van de grootschalige Russische invasie.

Premier Rob Jetten (1987) op zijn eerste dag als regeringsleider in de Tweede Kamer (screenshot)

De leiders spraken over de dringendste behoeften van Oekraïne, zoals raketten voor luchtverdedigingssystemen en energieapparatuur. Ook ging het over de onderhandelingen om tot een waardige vrede te komen en het belang van veiligheidsgaranties: “Ik waardeer de principiële steun voor onze standpunten en de bereidheid om op alle mogelijke manieren te helpen”, liet de president weten.

President Zelensky tijdens een videogesprek (foto gedeeld door de president)

Tot slot spraken de president en de premier af elkaar spoedig te ontmoeten en te werken aan projecten die beide landen kunnen versterken.

Afgelopen zaterdag kwamen de ministers van Defensie en Buitenlandse Zaken, Dilan Yeşilgöz en Tom Berendsen, per trein aan in Kiev.
Bij de daarop volgende besprekingen tussen de Oekraïense en Nederlandse delegaties, liet de president zich verheugd uit over het bezoek: “Dit is een grote eer voor ons en getuigt van veel respect voor de Oekraïense natie. Het is ook heel belangrijk voor mij dat u gekomen bent. Dit is een sterk signaal van steun”.

President Zelensky begroet de Nederlandse minister van Defensie, Dilan Yeşilgöz-Zegerius (1977) (foto gedeeld door de president)

De president benadrukte dat de relaties tussen onze landen, dankzij de samenwerking met alle Nederlandse regeringen gedurende deze oorlog, al het niveau van een strategisch partnerschap en vertrouwen hebben bereikt.
Ook sprak hij zijn dankbaarheid uit voor alle steunpakketten, met name op defensiegebied, en benadrukte de actieve deelname van Nederland aan de Coalitie van de Bereidwilligen.

Beide delegaties aan de onderhandelingstafel in Kiev (foto gedeeld door de president)

Door beide delegaties werden de mogelijkheden besproken om de Oekraïense luchtverdediging te versterken. De president benadrukte het belang van de voortzetting van het PURL-initiatief, waaraan Nederland vorig jaar als eerste bijdroeg.
“Dankzij dit programma beschikken we over PAC-3. U weet hoe belangrijk dit is, vooral in deze winter. Iedereen in Oekraïne weet wat PURL (Prioritised Ukraine Requirements List) inhoudt en wat het betekent om raketten voor de Patriot-systemen te hebben”, aldus de president.

Minister van Buitenlandse Zaken, Tom Berendsen (1983) (rechts) tijdens de bilaterale gesprekken (foto gedeeld door de president)

Er werd speciale aandacht besteed aan het verdiepen van de defensie-samenwerking tussen Oekraïne en Nederland, inclusief de gezamenlijke productie van drones.
Minister van Buitenlandse Zaken, Tom Berendsen, liet weten dat ondanks de regeringswissel ten opzichte van Oekraïne niets zou veranderen: “U kunt blijven rekenen op onze steun, u kunt op ons vertrouwen. En we betuigen niet alleen onze steun, maar horen graag van u wat we nog meer kunnen doen, wat er nodig is, wat de situatie is en waar we onze invloed en steun kunnen inzetten om u te helpen”.

Minder Iraanse Shahed-drones naar Rusland?

In een interview met de conservatieve nieuwszender Newsmax, naar aanleiding van de gezamenlijke Amerikaanse-Israëlische aanvallen op Iran en de daarop volgende Iraanse militaire tegenacties, liet NAVO-baas Mark Rutte zich ontvallen dat deze nieuwe situatie Iran’s mogelijkheden om bij te dragen aan de Oekraïens-Russische oorlog, door de levering van de massaal door het Kremlin ingekochte Shahed-drones zal verminderen.

Secretaris-generaal Rutte tijdens een interview eerder deze week (screenshot)

Rutte zei hierover: “Iran was een van de belangrijkste aanjagers van de Russische oorlogsinspanningen tegen Oekraïne, door middel van deze vernietigingswapens.
En het feit dat Iran nu geconfronteerd wordt met deze grootscheepse aanval van Israël en de V.S. zal ook hun vermogen om hun chaos via Rusland en dus naar Oekraïne te exporteren, ondermijnen.”

Dilemma’s rond reparatie Druzhba-oliepijpleiding

Eind januari werd door een Russische aanval de eigen Druzhba-oliepijpleiding – die deels door het noordwesten van Oekraïne loopt – zo zwaar beschadigd, dat levering aan Hongarije en Slowakije niet meer mogelijk was.

De Druzhba-oliepijplijn, die van Rusland, via Wit-Rusland (Belarus) en Oekraïne naar Hongarije en Slowakije loopt (© OSW)

Hoewel president Zelensky niet onmiddellijk stond te springen om reparaties aan de pijpleiding op te starten, liet hij gisteren weten dat de levering binnen één à anderhalve maand mogelijk moet zijn. “Maar”, zo liet hij weten, “dit betekent niet dat alles wat vernield is, zal worden hersteld.”

President Zelensky tijdens een van zijn videotoespraken eerder deze week (screenshot)

Hij uitte tevens zijn bezorgdheid dat de financiële steun aan Oekraïne door landen van de Europese Unie afhankelijk zou kunnen zijn van de hervatting van de Russische olieleveranties via de Druzhba-pijpleiding aan Hongarije en Slowakije.
“We zullen alles voorbereiden, en de beslissing is dan aan hen,” zei de president.

De Hongaarse premier Viktor Orbán tijdens een radio-interview eerder deze week (screenshot)

Hongarije’s premier, Viktor Orbán, niet bepaald een vriend van Oekraïne en/of Zelensky, uitte inmiddels – voor hem kenmerkende – dreigende taal. Hij liet weten dat Hongarije de politieke en financiële middelen heeft om Oekraïne desnoods te dwingen de leveringen van Russische olie te hervatten.

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nog een foto van de ‘eerste’ vlag in een andere vitrine, in de hal van het parlement tentoongesteld, onder het toeziend oog van de toenmalige voorzitter van de Verchovna Rada, Andriy Parubiy (2016-2019) (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)