Oekraïne – Два роки війни / Twee jaar oorlog

Deze week is hey twee jaar geleden dat Rusland Oekraïne binnenviel. De snelle verovering en omverwerping van de regering die het Kremlin verwacht had, kwam -zoals we inmiddels weten- niet uit.
Na twee jaar bevindt het front zich min of meer in een patstelling en lijkt een einde van de oorlog ver weg.

Avdiivka door Oekraïne opgegeven

Waar het eind vorige week al naar uitzag is inmiddels gebeurd: Oekraïense troepen gaven de stad Avdiivka op, die ze maandenlang wanhopig hadden verdedigd tegen een Russische aanval, die de laatste weken alleen maar in intensiteit toenam.

Het front bij Avdiivka, links: de situatie op 5 oktober 2023 tijdens de maandenlange patstelling, waarbij het front niet of nauwelijks bewoog en rechts: de gewijzigde frontlijn op 20 februari jl., na de Russische inname van Avdiivka (© Institute for the Study of War)

De verovering van het in een ruïne veranderde Avdiivka is een strategische en symbolische overwinning voor Rusland, waardoor de verdediging van de regionale hoofdstad Donetsk wordt versterkt en die mogelijk openingen biedt voor verdere Russische offensieven in door Oekraïne heroverd gebied.

Volgens de nieuwe Oekraïense opperbevelhebber Oleksandr Syrsky was er geen keus om de troepen terug te trekken, om zodoende levens van soldaten te redden.
Wat dat betreft was de terugtrekking wellicht aan de late kant:
een video die door Russische militaire bloggers is geplaatst na de verovering van Avdiivka lijkt de lichamen te tonen van Oekraïense soldaten die zich zouden hebben overgegeven nadat Russische troepen hun positie hadden veroverd.
Het doden van soldaten die zich overgeven valt onder de noemer oorlogsmisdaden.

Andriy Dubnytsky, één van de gedode Oekraïense militairen na de val van Avdivvka (foto: Культурньій Десант)

Ivan Zhytnyk, Andriy Dubnytsky en Georgiy Pavlov zijn door familieleden geïdentificeerd als de dode soldaten in de video.
Wekenlang voerden de strijders op hun benarde positie bij de vrijwel geheel omsingelde stad een steeds wanhopiger strijd om hun positie te behouden.
Ze hadden hun commandanten herhaaldelijk gevraagd hen terug te trekken, uit angst dat de omsingeling volledig zou worden. Maar hun verzoeken werden afgewezen.

Los van deze zes zijn er overigens honderden Oekraïense militairen gevangengenomen en/of gedood.
De terugtrekking was dusdanig chaotisch dat er volgens sommige bronnen circa 850 tot 1.000 militairen zijn ‘verdwenen’.
Maar andere bronnen gaan ervan uit dat het hoge cijfer niet klopt en dat een nauwkeurige telling pas mogelijk is als de nieuwe verdedigingslinies verder naar het westen worden bemand.


Circa 60 Russische militairen gedood in de regio Donetsk

Minstens 60 Russische militairen zijn gedood nadat een oefengebied in het bezette Oost-Oekraïne werd getroffen door twee raketten.
Bronnen bekend met de situatie vertelden dat troepen zich hadden verzameld op een locatie in de regio Donetsk, voor de komst van een hoge commandant.
Videobeelden van het incident lijken grote aantallen doden te tonen.
Deze en andere video’s en foto’s laten tientallen soldaten zien die schijnbaar dood in een veld liggen.
Schattingen, ook van degenen die het hebben overleefd, wijzen erop dat er minstens zestig doden zijn gevallen.
Een Russische functionaris bevestigde dat er een aanval had plaatsgevonden, maar noemde de berichten ‘schromelijk overdreven’.

Screenshot uit een van de video’s

Volgens berichten wachtten leden van de 36e Gemotoriseerde Geweerbrigade, normaal gesproken gevestigd in de Transbaikal-regio van Siberië, op de aankomst van generaal-majoor Oleg Moiseyev, commandant van het 29e leger van de oostelijke militaire regio, op een oefenterrein nabij het dorp Trudovske.
Een soldaat die het incident overleefde, zei tijdens een video-opname van de nasleep, dat de commandanten van de brigade hen in een open veld hadden laten staan wachten.
Ze werden naar verluidt getroffen door twee raketten die werden afgevuurd door het Amerikaanse HIMARS-lanceersysteem.

Voorbeeld van het HIMARS raketartilleriesysteem, in dit geval de M142 (© U.S. Army / publiek domein)

De aanval vond plaats een paar uur voordat de Russische president Poetin zijn minister van Defensie Sergej Sjoigu ontmoette.
Tijdens die bijeenkomst repte Shoigu van de Russische successen in verschillende delen van de frontlinie en sprak hij over de recente verovering van de stad Avdiivka, maar maakte hij geen melding van de aanval in de Donetsk-regio.

Aantallen slachtoffers

Het is op deze plek al weer lang geleden dat Vlagblog een blokje over de aantallen slachtoffers had.
Nu de oorlog twee jaar oud is opnieuw een klein overzicht, waarbij de aantallen zoals steeds, enorm uiteenlopen, afhankelijk van de bron.

Om met Oekraïne te beginnen: het aantal burgerslachtoffers: ruim 11.000 doden en 11.000 gewonden (volgens Oekraïne), het cijfer. van de V.N. zit daar niet ver vanaf: 10.378 doden. De V.N. geeft geen cijfer voor vermisten, maar wel voor gewonden: 19.632.

Oekraïense militairen: volgens het Russische ministerie van Defensie gaat het om 383.000 doden en gewonden.
Een Amerikaanse schatting houdt het op circa 70.000 doden en 100.000 tot 120.000 gewonden.
De Oekraïense burgergroepering Memory Book of the Fallen for Ukraine hanteert de volgende cijfers: 35.000 doden, 15.000 vermisten, 3.400 gevangenomen militairen en 90.000 tot 100.000 gewonden.

Russische militairen: een Amerikaanse schatting gaat uit van 120.000 doden en 170.000 tot 180.000 gewonden.
De Britse schatting heeft een lager dodencijfer: 70.000, maar een hoger aantal gewonden: 220.000 tot 280.000.
Het Oekraïense ministerie van Defensie meldt een cijfer van meer dan 150.000 doden en 222.090 gewonden.

Van het inmiddels niet meer bestaande Wagnergroep-huurlingenleger zouden er volgens de groep zelf 22.000 man zijn gedood en 40.000 gewond.
Die cijfers komen aardig overeen met Britse schattingen: 20.000 doden en eveneens 40.000 gewonden.

Een hele serie kille cijfers, waar hoe je het ook wendt of keert heel veel leed achter schuil gaat.

Kaart van Oekraïne (© freeworldmaps.net)

De vlag

Vlag van Oekraïne (1992-heden)

De vlag van Oekraïne bestaat uit twee even brede horizontale banen van blauw en geel.

Er zijn voldoende aanwijzingen dat de kleuren blauw en geel van de vlag ver terug gaan, zelfs tot de 15e eeuw. De kleuren gaan er echter pas echt toe doen wanneer de twee keizerrijken waar Oekraïne onderdeel van uitmaakte (het Russische en het Oostenrijks-Hongaarse), ophouden te bestaan.

Ook in 1918/1919 lag Oekraïne (toen de West-Oekraïense Nationale Republiek) onder vuur, zoals op deze prent wordt weergegeven: een Russische bolsjewiek in het noorden, een Rus van het Witte Leger (anti-sovjet) in het oosten met de Russische vlag met dubbelkoppige adelaar, een Poolse soldaat (liggend) naast een Hongaarse (in het rood) in het westen en twee Roemeense soldaten in het zuiden; we zien in het midden een vroege afbeelding van de Oekraïense vlag, de tekst onderin luidt “Wereldvrede in Oekraïne” (publiek domein)

De West-Oekraïense Nationale Republiek gebruikt tussen 1918 en 1919 de blauw-gele vlag. De vlag wordt gecontinueerd  bij het samengaan van de twee Oekraïnes tot de Oekraïense Staat.

Tot aan 1949 heeft Oekraïne als Russische sovjet-republiek verschillende variaties van egaal rode vlaggen met de letters YCCP (Ukrayinskaya Sotsialisticheskaya Sovetskaya Respublika – oftewel Socialistische Sovjet Republiek Oekraïne) erop.

In 1949 krijgen alle Russische republieken een vlag-‘make-over’, variaties op de vlag van de Sovjet-Unie met eigen accenten. Die van Oekraïne heeft een blauwe balk aan de onderkant.

De grootste Oekraïense vlag meet 40 x 60 meter en weegt 300 kilo, hier zijn we die vlag vóór de oorlog in Charkov (fotograaf onbekend)

Vanaf 1990, dus nog vóór de onafhankelijkheid, wordt de blauw-gele vlag her en der al aarzelend waargenomen. Met het opnieuw zelfstandig worden, wordt de vlag officieel ingevoerd. Wettelijke status krijgt de vlag op 28 januari 1992.
De eerste vlag die ooit boven het Verchovna Rada (het Oekraïnse parlement) wapperde is nu in het parlementsmuseum te zien.

Het blauw in de vlag symboliseert de hemel, het geel de uitgestrekte tarwevelden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
De tentoongestelde ‘eerste’ vlag in het parlementsmuseum van Oekraïne (© rada.gov.ua)
Nóg een groot exemplaar van de nationale vlag (foto: Angelina Shostak, Facebook)

Symbool

Sinds het begin van de Oekraïense oorlog op 20 februari 2022, is de nationale vlag een symbool van hoop en verzet geworden.

Oekraïense troepen met de nationale vlag (© mil.gov.ua)