België – Nationale Feestdag / Fête Nationale / Nationalfeiertag (1890)

21 juli 1831 was de dag waarop Leopold van Saksen-Coburg-Gotha als koning van het sinds een jaar daarvoor onafhankelijke België werd geïnstalleerd. De huidige koning Filip is de 7e koning der Belgen uit dit geslacht.
Aangezien Filip op 21 juli 2013 als koning aantrad, viert hij vandaag tevens zijn 12-jarig koningschap.

Belgie 01
Links: Koning Leopold I (1790-1865) / Rechts: Koning Filip (1960)

Sinds 1890 wordt de Nationale Feestdag op 21 juli gevierd.
Doorgaans vinden op de avond vóór de Nationale Feestdag al enige activiteiten plaats, zoals een gratis concert.

Kaart van België (© freeworldmaps.net)

Op 21 juli zelf komt de koninklijke familie ’s morgens bijeen voor een dankdienst, het zogenaamde Te Deum in de Sint-Michiels-en-Sint-Goedelekathedraal in Brussel.
’s Middags is er vanaf 14.40 uur het traditionele militair en burgerlijk defilé voor het Koninklijk Paleis in Brussel, waar sinds 2021 ook de halfzus van de koning, prinses Delphine van Saksen-Coburg (voorheen beter bekend als Delphine Boël) en haar partner James O’Hare, bij aanwezig zijn.

Opvallende toespraak

Aan de vooravond van de nationale feestdag haalde koning Filip internationaal het nieuws met een opvallende toespraak waarin hij zich onder meer uitliet over de situatie in Gaza, waarin hij van zijn hart geen moordkuil maakte, beslist opvallende voor een vorst van een parlementaire democratie: “Ik sluit mij aan bij al wie de ernstige humanitaire wantoestanden in Gaza aan de kaak stelt. Waar onschuldige burgers, gevangen in hun enclave, van honger sterven en bezwijken onder de bommen. De huidige toestand sleept al veel te lang aan. Dit is een schande voor de mensheid.”

Screenshots militaire parade 2025

Koning Filip en koningin Mathilde arriveren bij het erepodium
Links op het podium drie van de vier kinderen van het koninklijk paar, v.l.n.r. de prinsessen Eléonore, Elisabeth (de hertogin van Brabant en kroonprinses) en prins Emmanuel
Het koninklijk paar vlak voor de parade
Naast het hoofdpodium waren de overige familieleden present, v.l.n.r. James O’Hare, prinses Delphine, prinses Claire, prins Laurent, prins Lorenz en prinses Astrid
De parade werd geopend met muziek
Mode-experts wisten te melden dat de koningin gekleed ging in een kanten jurk van Modehuis Natan en een hoed van ontwerpster Fabienne Delvigne
De vaandels van de verschillende legeronderdelen maken hun opwachting
Koning Filip groet de vaandels in zijn rol van opperbevelhebber van het Belgische leger
Na afloop schudde de koning nog de nodige handen

De vlag

Vlag van België, ‘standaard-model’ (1831-heden)

De vlag van België had in 1830 nog horizontale banen: rood, geel en zwart. Onder invloed van de Franse ‘Tricolore’, ook een revolutionaire vlag, werden de strepen op 23 januari 1831 gekanteld, met het rood dus aan de broekingzijde.

belgie eerste vlaggen
Links: eerste Belgische vlag (1830) / Rechts: tweede, gekantelde versie, met het rood aan de broekingszijde

De laatste wijziging was later dat jaar, op 12 oktober, toen de kleurenvolgorde werd omgedraaid, dus: zwart, geel rood. Het opmerkelijke is dat deze wijziging niet in de Belgische Grondwet werd opgenomen: in Artikel 193 staat nog steeds te lezen dat de kleuren rood, geel en zwart zijn!
De kleuren zelf zijn afkomstig uit het wapen van Brabant: een zwart schild met een gouden leeuw met tong en klauwen in rood.

Wapen Brabant
Wapen van Brabant (historische versie met hertogelijke kroon)

Afmetingen

Curieus zijn de afmetingen van de Belgische vlag, die zijn 13:15 (hoewel dit niet exact zo in de Grondwet staat), maar dat is zo ongebruikelijk, dat deze maatvoering buiten officiële instanties eigenlijk niet voorkomt. In het straatbeeld zal men de officiële versie dus eigenlijk weinig zien, maar wordt de standaardmaat voor een vlag van 2:3 gebruikt.

belgie afwijkingen
Links: de officiële versie van de Belgische vlag (13:15) / Rechts: de ‘paleis’-versie (4:3)

Maar er is meer, er is nóg een maat, de koninklijke: het Koninklijk Paleis te Brussel en het Kasteel van Laeken, net buiten de hoofdstad, voeren hoog in de top vlaggen met de verhoudingen 4:3, maar dat heeft te maken met het perspectief voor de man of vrouw in de straat die ver omhoog moet kijken om de vlag te zien.

belgie paleis met vlag
De vlag op het Koninklijk Paleis in Brussel (© etcetera.plus)

Plaats een reactie